Thơ theo tác giả
Thơ theo tác giả giới thiệu chân dung các nhà thơ, nhà văn Việt Nam và nước ngoài có trong chương trình phổ thông và trong đời sống văn học: tiểu sử tóm tắt, phong cách sáng tác, quan điểm nghệ thuật, các tác phẩm tiêu biểu và tuyển tập thơ hay nhất của từng người, từ Nguyễn Trãi, Nguyễn Du, Nguyễn Bỉnh Khiêm, Cao Bá Quát, Tú Xương đến Xuân Diệu, Hàn Mặc Tử, Tố Hữu, Phạm Tiến Duật, Hữu Thỉnh.
Phần nhận định về tác giả được chọn lọc từ các nhà phê bình để học sinh trích dẫn trong bài văn. Mỗi trang tác giả nối sang các bài soạn, phân tích tác phẩm của người đó trong mục Học văn.
Nhà thơ Pu-skin – mặt trời thi ca Nga và truyện ông lão đánh cá
Pu-skin (Alexander Sergeyevich Pushkin, 1799 – 1837) là nhà thơ, nhà văn Nga, người được xem là cha đẻ của tiếng Nga văn chương…
Giới thiệu tác giả Ba-sô (Matsuo Bashō): bậc thầy thơ hai-cư Nhật Bản
Furuike ya / kawazu tobikomu / mizu no oto. Ao cũ, con ếch nhảy vào, tiếng nước. Mười bảy âm tiết, không một tính…
Tiểu sử Hê-minh-uê – nhà văn của nguyên lý tảng băng trôi
Ngày 10/12/1954, ở Xtốc-khôm, giải Nô-ben Văn học được trao cho một người vắng mặt. Đầu năm ấy ông vừa sống sót qua hai…
Tác giả Sê-khốp: bác sĩ viết truyện ngắn và kịch Vườn anh đào
“Y học là người vợ hợp pháp của tôi, còn văn chương là nhân tình.” Câu đùa ấy nằm trong lá thư ngày 11/9/1888…
Nhà thơ Thôi Hiệu – Hoàng Hạc lâu và giai thoại Lý Bạch gác bút
Tương truyền, có lần Lý Bạch lên lầu Hoàng Hạc, ngắm sông Hán Dương, định đề thơ, rồi thấy bài thơ đã đề sẵn…
Nhà văn Xéc-van-tét – người lính Lê-pan-tô viết Đôn Ki-hô-tê
Trận Lê-pan-tô ngày 7/10/1571 có một người lính Tây Ban Nha hai mươi bốn tuổi đang lên cơn sốt vẫn xin ra chiến đấu,…
Tác giả Đỗ Phủ: Thi thánh đời Đường và chùm tám bài Thu hứng
Mùa thu năm 766, ở Quỳ Châu bên bờ Trường Giang, một ông quan nhỏ đã bỏ chức, ốm yếu và xa quê ngồi…
Tác giả Trần Nhân Tông: vị vua hai lần thắng quân Nguyên, Sơ tổ Trúc Lâm
Nửa đêm mồng một tháng Mười một năm Mậu Thân (1308), trên am Ngọa Vân, vị sư già hỏi thị giả đã sang giờ…
Tác giả Đặng Dung: tướng nhà Hậu Trần và bài thơ Cảm hoài để đời
Cả đời cầm quân của ông còn lại cho văn học đúng một bài thơ tám câu. Đặng Dung (1373? – 1414) là tướng…
Giới thiệu tác giả Đoàn Thị Điểm: Hồng Hà nữ sĩ và Truyền kỳ tân phả
“Đối kính họa mi, nhất điểm phiên thành lưỡng điểm” (soi gương vẽ mày, một nét hóa thành hai nét): tương truyền đó là…
Tác giả Lê Thánh Tông: ông vua Hồng Đức, Tao đàn nguyên súy
“Trống dời canh còn đọc sách”: câu thơ Nôm ông vua tự viết về mình được truyền tụng đến nay. Lê Thánh Tông (1442…
Nhà văn Ngô Thì Nhậm – danh sĩ Bắc Hà viết Cầu hiền chiếu cho Quang Trung
Ít người trong lịch sử từng đứng ở cả hai phía của một cuộc đổi triều như ông. Ngô Thì Nhậm (1746 – 1803),…
Tiểu sử Thân Nhân Trung, người viết câu Hiền tài là nguyên khí quốc gia
Câu “Hiền tài là nguyên khí của quốc gia” nay được treo ở trường học, in trên băng rôn, nhắc trong diễn văn, nhưng…
Nhà thơ Chu Mạnh Trinh – tiến sĩ tài hoa viết Hương Sơn phong cảnh
Mỗi mùa xuân, khi thuyền khách xuôi suối Yến vào chùa Hương, thế nào cũng có người đọc câu “Bầu trời cảnh Bụt”. Chu…
Chân dung tác giả Mác-tin Lu-thơ Kinh – mục sư, nhà đấu tranh dân quyền Mỹ
Trong chương trình in sẵn của cuộc tuần hành ở Washington chiều 28/8/1963, phần phát biểu của ông chỉ xếp thứ mười sáu. Mác-tin…
Tác giả Minh Huệ: người viết Đêm nay Bác không ngủ từ một câu chuyện kể
Người viết Đêm nay Bác không ngủ chưa từng ở trong căn lán giữa rừng đêm ấy. Minh Huệ (1927 – 2003) là bút…
Giới thiệu tác giả Nguyễn Nhược Pháp: Ngày xưa, Chùa Hương và tiếng cười
Hoài Thanh mở trang viết về ông trong Thi nhân Việt Nam bằng một câu so sánh hiếm thấy: “Thơ in ra rất ít…
Nhà thơ Trần Tuấn Khải (Á Nam): Hai chữ nước nhà và những tập thơ bị cấm
Một người cha bị giặc Minh bắt giải sang phương Bắc, đứng ở ải biên dặn con quay về đền nợ nước: đó là…
Nhà thơ Bích Khê – Tinh huyết, Tinh hoa và tiếng đàn tượng trưng
Cuối năm 1938, một chàng trai Quảng Ngãi gửi tập thơ cho Hàn Mặc Tử đọc và nhận lại bản thảo kèm những lời…
Tiểu sử Đặng Thùy Trâm, nữ bác sĩ và cuốn nhật kí trở về sau 35 năm
Trang cuối cùng đề ngày 20/6/1970. Hai ngày sau, người viết hy sinh trên đường núi ở Quảng Ngãi, và cuốn sổ nằm trong…
Phong cách sáng tác của Nguyễn Minh Châu: từ sử thi đến cái nhìn nhiều chiều
Từ xa, chiếc thuyền lưới vó hiện ra trong sương sớm đẹp đến mức người nghệ sĩ nhiếp ảnh tưởng mình vừa bắt được…
Phong cách sáng tác của Ngô Tất Tố: con mắt phóng sự, giọng mỉa nhà nho
Trong một thiên phóng sự của Việc làng, anh mõ băm một con gà luộc thành đúng 92 miếng đều nhau, vừa đủ chia…
Phong cách sáng tác của Kim Lân: người nông dân nhìn từ bên trong
Ít lâu trước khi mất năm 2007, Kim Lân kể với báo Tiền Phong rằng anh cu Tràng trong Vợ nhặt cũng là ông.…
Phong cách sáng tác của Nam Cao: lạnh ở giọng kể, nóng ở tình người
“Hắn vừa đi vừa chửi.” Câu mở đầu Chí Phèo chỉ có năm chữ, giọng tỉnh khô, không một lời bình. Vậy mà đọc…
Phong cách sáng tác của Hoàng Phủ Ngọc Tường: bút ký trí tuệ và trữ tình
Một bài viết về con sông mà dẫn sách địa lý của Nguyễn Trãi, điểm lại các thế kỷ chiến trận, nghe ra cả…
Phong cách sáng tác của Thạch Lam: truyện không có chuyện, đầy chất thơ
Đọc xong Hai đứa trẻ, nhiều học sinh thấy khó kể lại: một buổi chiều, hai chị em ngồi trông hàng, đợi chuyến tàu…
Nhà văn Nguyễn Thi – người lính viết Những đứa con trong gia đình
Ở TP.HCM có một con đường mang tên một nhà văn mà không ai tìm được mộ. Nguyễn Thi (1928 – 1968) là nhà…
Tác giả Nguyễn Trung Thành (Nguyên Ngọc): người viết Rừng xà nu
Trong sách Ngữ văn 12, tên in dưới nhan đề Rừng xà nu là Nguyễn Trung Thành, nhưng trong giới văn chương người ta…
Nhà văn O. Hen-ri (O. Henry): từ nhà lao Ô-hai-ô đến Chiếc lá cuối cùng
Ở nghĩa trang Riverside, thành phố Ê-sơ-vin (Mỹ), người ta vẫn thường thấy vài đồng xu lẻ đặt trên một ngôi mộ, cộng lại…
Tác giả Ê-dốp: người nô lệ kể ngụ ngôn và câu hỏi có thật hay không
Con cáo chê chùm nho còn xanh, chú bé chăn cừu kêu “sói đến” để trêu cả làng, con rùa chậm chạp thắng con…