Bỏ qua tới nội dung
Thư viện văn học số
Tra chính tả
Lớp mấy?

Trưởng giả học làm sang (Ông Giuốc-đanh mặc lễ phục) – Tác giả, tác phẩm

Cập nhật 22/10/2026·MMavrick Nguyễn·16 phút đọc·Ngữ văn 8·Bài 4: Hài kịch và truyện cười
Nội dung chính
  • Nội dung văn bản Trưởng giả học làm sang (Ông Giuốc-đanh mặc lễ phục)
  • Thông tin tác giả Mô-li-e
  • Thông tin tác phẩm Trưởng giả học làm sang
  • Tóm tắt Trưởng giả học làm sang (Ông Giuốc-đanh mặc lễ phục)

Trưởng giả học làm sang là đoạn trích hài kịch nổi tiếng của Mô-li-e, học ở Bài 5 “Những câu chuyện hài” sách Ngữ văn 8 Kết nối tri thức. Cùng cảnh kịch này, sách Ngữ văn 8 Chân trời sáng tạo (Bài 5 “Những tình huống khôi hài”) và Ngữ văn 8 Cánh diều (Bài 4, phần thực hành đọc hiểu) in với nhan đề Ông Giuốc-đanh mặc lễ phục. Bài viết tổng hợp nội dung đoạn trích, thông tin về tác giả Mô-li-e, hoàn cảnh ra đời vở kịch, thể loại, bố cục, giá trị nội dung – nghệ thuật và sơ đồ tư duy, đồng thời chỉ rõ chỗ khác nhau giữa văn bản ở các bộ sách.

Nội dung văn bản Trưởng giả học làm sang (Ông Giuốc-đanh mặc lễ phục)

Đoạn trích kể chuyện ông Giuốc-đanh – một thương gia giàu có nhưng dốt nát – mặc thử bộ lễ phục mới để được “ra dáng” quý tộc, rồi bị những người xung quanh lợi dụng, giễu cợt.

trưởng giả học làm sang mô-li-e
Trưởng giả học làm sang (Ông Giuốc-đanh mặc lễ phục) – tác giả Mô-li-e

Bản dịch in trong SGK hiện còn được bảo hộ bản quyền, vì vậy dưới đây chỉ tóm lược diễn biến kèm vài lời thoại ngắn; em nên đọc toàn văn trong sách giáo khoa hoặc xem hướng dẫn đọc ở bài Soạn bài Trưởng giả học làm sang (Kết nối tri thức) và Soạn bài Ông Giuốc-đanh mặc lễ phục (Chân trời sáng tạo).

Cảnh 1 – Ông Giuốc-đanh và bác phó may (Hồi II, lớp V). Bác phó may mang bộ lễ phục tới muộn. Ông Giuốc-đanh cáu kỉnh than phiền đôi bít tất lụa chật đến mức đứt mắt, đôi giày làm đau chân; bác phó may chối phắt, bảo ông chỉ “tưởng tượng ra thế”. Đến khi phát hiện bộ lễ phục không phải màu đen lại còn may ngược hoa, ông vặn hỏi thì được đáp rằng người quý phái đều mặc như vậy. Lập tức ông đổi giận thành vui, gạt phắt lời đề nghị may lại. Ông còn nhận ra áo của bác phó may may bằng chính thứ vải của mình, nhưng chỉ một lời mời “mặc thử” là chuyện ăn bớt vải bị bỏ qua.

Cảnh 2 – Ông Giuốc-đanh và bốn người thợ. Bốn người thợ theo nhịp nhạc lột bộ quần áo tập võ của ông ra rồi mặc bộ lễ phục mới vào. Thấy ông khoái được tôn xưng, họ gọi ông bằng những danh xưng mỗi lúc một cao, và mỗi lần như thế ông lại móc tiền thưởng. Trong bản dịch của sách Chân trời sáng tạo và Cánh diều, các thợ phụ gọi “ông lớn”, rồi “cụ lớn”, rồi “đức ông”; trong bản dịch của sách Kết nối tri thức, thợ bạn gọi “ngài quý tộc”, “tướng công”, “đại nhân”. Ông Giuốc-đanh nói riêng rằng nếu chúng tâng thêm một bậc nữa thì cả túi tiền sẽ về tay chúng mất.

Cảnh 3 – Ông Giuốc-đanh, những tên hầu và Ni-côn (Hồi III, lớp I – II; chỉ có trong sách Kết nối tri thức). Ông sai hai tên hầu bám gót mình ra phố để thiên hạ thấy bộ áo. Gọi chị hầu Ni-côn lên sai bảo, ông nhận về một tràng cười không dứt; dọa tát cũng không ngăn được, Ni-côn còn xin: “thà là ông cứ đánh con đi nhưng để cho con được cười bằng thích, còn hơn”. Ở trang kiến thức học kì I Ngữ văn 8 Kết nối tri thức, vở kịch thuộc Bài 5 Những câu chuyện hài, cạnh chùm truyện cười dân gian.

Thông tin tác giả Mô-li-e

Mô-li-e (Molière, 1622 – 1673) tên thật là Giăng Ba-ti-xtơ Pô-cơ-lanh (Jean-Baptiste Poquelin), sinh ở Pa-ri trong một gia đình thị dân khá giả; cha ông làm nghề trang trí nội thất, bọc nệm cho triều đình. Ông học ở trường Clermont của dòng Tên, thông thạo tiếng La-tinh, sau đó học luật, nhưng từ bỏ con đường nối nghiệp cha để theo nghề sân khấu.

Năm 1643, ông cùng gia đình Béc-ga (Béjart) lập đoàn kịch Illustre Théâtre, và đến năm 1644 bắt đầu dùng nghệ danh Mô-li-e. Đoàn làm ăn thua lỗ, ông từng bị giam vì nợ. Suốt khoảng mười ba năm sau đó, ông theo gánh hát lưu diễn khắp các tỉnh nước Pháp – quãng đời giúp ông hiểu sâu đời sống và ngôn ngữ của đủ hạng người. Năm 1658, đoàn trở về Pa-ri, được vua Lu-i XIV yêu mến, ủng hộ; ông vừa viết kịch, vừa làm diễn viên, vừa trưởng đoàn.

Mô-li-e là bậc thầy của hài kịch cổ điển Pháp. Mỗi nhân vật chính của ông là hiện thân của một thói xấu: đạo đức giả (Tác-tuýp, 1664), hà tiện (Lão hà tiện, 1668), học đòi (Trưởng giả học làm sang, 1670), thông thái rởm (Những bà thông thái, 1672), ảo tưởng bệnh tật (Người bệnh tưởng, 1673). Vở kịch thơ đầu tay Gàn dở ra mắt năm 1655. Tiếng cười của ông khỏe khoắn, dân chủ, nhắm vào những kẻ lố bịch trong xã hội quý tộc và thị dân đương thời.

Ông mất năm 1673, chỉ vài giờ sau khi đóng vai chính trong buổi diễn thứ tư của Người bệnh tưởng. Nhà hát Kịch Pháp (Comédie-Française) được mệnh danh là “Nhà Mô-li-e”, còn tiếng Pháp thường được gọi là “ngôn ngữ của Mô-li-e” – đủ thấy tầm vóc của ông với văn hóa Pháp và thế giới.

Thông tin tác phẩm Trưởng giả học làm sang

Các mục dưới đây trả lời những câu hỏi thường gặp khi học đoạn trích ở cả ba bộ sách.

Trưởng giả học làm sang ra đời trong hoàn cảnh nào?

Vở hài kịch – ba lê Trưởng giả học làm sang (Le Bourgeois gentilhomme) gồm 5 hồi, được viết theo yêu cầu của vua Lu-i XIV và công diễn lần đầu năm 1670 tại lâu đài Săm-bo (Chambord) trước triều đình. Nhà vua muốn có một vở diễn giễu cợt lối nghi lễ “kiểu Thổ Nhĩ Kì” sau chuyến thăm của một sứ thần Thổ; phần nhạc do Luy-li (Lully) soạn. Mô-li-e nhân đó dựng nên chân dung một tay trưởng giả giàu có mà ngu dốt, ra sức bắt chước quý tộc.

Đoạn trích nằm ở đâu trong vở kịch?

  • Ông Giuốc-đanh mặc lễ phục (Chân trời sáng tạo, Cánh diều): là lớp V, lớp kịch kết thúc hồi II; nhan đề do người biên soạn SGK đặt.
  • Trưởng giả học làm sang (Kết nối tri thức): gồm lớp V hồi II và thêm lớp I, II hồi III (cảnh ông Giuốc-đanh với những tên hầu và Ni-côn). Nhan đề đoạn trích trùng với tên vở kịch.

Các sách còn dùng hai bản dịch khác nhau: Chân trời sáng tạo và Cánh diều dùng bản dịch quen thuộc của Tuấn Đô (gọi “thợ phụ”, “ông lớn – cụ lớn – đức ông”); Kết nối tri thức dùng bản dịch gọi “thợ bạn”, “ngài quý tộc – tướng công – đại nhân”. Khi trích dẫn, em cần theo đúng bản trong sách mình học.

Trưởng giả học làm sang thuộc thể loại gì?

Văn bản thuộc thể loại hài kịch (chính xác hơn là hài kịch – ba lê của chủ nghĩa cổ điển Pháp). Hài kịch hướng tiếng cười vào cái xấu, cái lố bịch; nhân vật chính mang một thói xấu tiêu biểu, xung đột thường nảy sinh từ sự không tương xứng giữa bên trong và bên ngoài.

Phương thức biểu đạt và ngôn ngữ kịch

Phương thức biểu đạt chính là tự sự thông qua lời thoại của nhân vật, kết hợp miêu tả trong các lời chỉ dẫn sân khấu (in nghiêng). Lời thoại gồm đối thoại (Giuốc-đanh – phó may, Giuốc-đanh – thợ, Giuốc-đanh – Ni-côn) và lời nói riêng (bàng thoại) của ông Giuốc-đanh.

Nhân vật trong đoạn trích gồm những ai?

Ông Giuốc-đanh (nhân vật trung tâm), bác phó may, bốn người thợ (thợ phụ/thợ bạn), gia nhân; bản Kết nối tri thức có thêm những tên hầu và chị hầu gái Ni-côn.

Trưởng giả học làm sang có mấy phần? (Bố cục)

Bản Ông Giuốc-đanh mặc lễ phục (CTST, Cánh diều) chia 2 phần:

  • Phần 1 (từ đầu đến “…theo cách thức mặc cho các nhà quý phái”): ông Giuốc-đanh và bác phó may.
  • Phần 2 (còn lại): ông Giuốc-đanh và bốn chú thợ phụ.

Bản Trưởng giả học làm sang (KNTT) chia 2 phần:

  • Phần 1 (Hồi thứ hai, lớp V): ông Giuốc-đanh với phó may và đám thợ bạn.
  • Phần 2 (Hồi thứ ba, lớp I, II): ông Giuốc-đanh với những tên hầu và Ni-côn.

Giá trị nội dung

Đoạn trích khắc họa sinh động tính cách lố lăng của một tay trưởng giả dốt nát mà đòi học làm sang: tưởng cứ khoác bộ lễ phục là thành quý tộc, ưa nịnh, sẵn sàng vung tiền mua danh hão, bị kẻ dưới lừa gạt và cười nhạo mà không hay. Qua đó, Mô-li-e phê phán thói học đòi, háo danh, rởm đời, đồng thời vạch mặt những kẻ khôn lỏi, xu nịnh chuyên lợi dụng người khác.

Giá trị nghệ thuật

  • Tạo tình huống kịch giàu kịch tính: bộ lễ phục may hỏng trở thành “mốt quý phái”.
  • Lời thoại ngắn, tự nhiên, đậm khẩu ngữ, phù hợp tính cách từng nhân vật.
  • Thủ pháp tăng cấp (danh xưng mỗi lúc một cao, tiền thưởng mỗi lúc một nhiều) và tương phản (bề ngoài sang trọng – bên trong ngu dốt; danh hão – tiền thật).
  • Chỉ dẫn sân khấu gợi cảnh mặc áo theo nhịp nhạc, biến ông Giuốc-đanh thành “con rối” trên sân khấu; thoại bỏ lửng, tiếng cười lặp lại của Ni-côn khiến khán giả bật cười tự nhiên.

Ý nghĩa nhan đề

“Trưởng giả học làm sang” nêu thẳng đối tượng và thói xấu bị phê phán: kẻ trưởng giả (người xuất thân bình dân, giàu lên nhờ buôn bán) học đòi làm sang. Nhan đề “Ông Giuốc-đanh mặc lễ phục” lại bám sát sự việc của lớp kịch, gọi tên nhân vật và hành động trung tâm – đây cũng là câu hỏi thảo luận ở sách Chân trời sáng tạo.

Sơ đồ tư duy Trưởng giả học làm sang

Sơ đồ dưới đây gom sáu ý chính cần nhớ về tác giả và đoạn trích.

sơ đồ tư duy trưởng giả học làm sang
Sơ đồ tư duy Trưởng giả học làm sang (Ông Giuốc-đanh mặc lễ phục)

Tóm tắt Trưởng giả học làm sang (Ông Giuốc-đanh mặc lễ phục)

Hai bản tóm tắt ngắn dưới đây giúp em nhớ nhanh diễn biến của đoạn trích.

Mẫu 1 – Tóm tắt Ông Giuốc-đanh mặc lễ phục ngắn nhất

Ông Giuốc-đanh, một trưởng giả giàu có mà dốt nát, đặt may bộ lễ phục để được như quý tộc. Bác phó may giao áo muộn, may ngược hoa, lại ăn bớt vải, nhưng chỉ cần nói “người quý phái đều mặc thế” là ông hài lòng ngay. Bốn chú thợ phụ mặc áo cho ông theo nhịp nhạc rồi tâng bốc ông từ “ông lớn” lên “cụ lớn”, “đức ông” để moi tiền thưởng, và ông vui vẻ móc túi hết lần này đến lần khác.

Mẫu 2 – Tóm tắt Trưởng giả học làm sang (bản Kết nối tri thức)

Muốn thành quý tộc, ông Giuốc-đanh may một bộ lễ phục “đẹp nhất triều”. Bộ áo không màu đen, hoa may ngược, bít tất chật, giày đau chân, vải còn bị phó may gạn bớt, vậy mà nghe nói giới quý phái đều mặc như thế, ông đắc ý khoác lên người. Đám thợ bạn gọi ông là “ngài quý tộc”, “tướng công”, “đại nhân” và lần nào cũng được thưởng. Mặc xong, ông sai tên hầu theo mình ra phố khoe áo, gọi Ni-côn lên sai việc thì chị hầu cười ngặt nghẽo trước bộ dạng của chủ, đến mức xin được cười cho thỏa dù có bị đánh.

Lời kết

Trưởng giả học làm sang – hay Ông Giuốc-đanh mặc lễ phục – là minh chứng sinh động cho tài năng hài kịch của Mô-li-e: chỉ một chuyện mặc áo mà bóc trần cả một thói đời. Nắm chắc tác giả, xuất xứ, bố cục, giá trị nội dung – nghệ thuật và điểm khác nhau giữa bản KNTT với bản CTST, Cánh diều sẽ giúp em soạn bài, làm bài đọc hiểu và viết văn phân tích chính xác hơn.

Đến tuần ôn tập, em có thể mở đề cương ôn tập học kì I văn 8 Cánh diều để làm lại các câu hỏi cuối kì trong sách.

Xem thêm:

Tài liệu cùng tác phẩm trên Văn VN:
Vietnammm
VJOL
Lu88
https://sunwin.vision/
hitclub
hitclub
manclub
zowin
yo88
cakhiatv
xoilac
gavangtv
trực tiếp bóng đá
xoilac tv
xoilac tv
trực tiếp bóng đá
cakhiatv
xem bóng đá trực tiếp
socolive
trực tiếp bóng đá
cakhiatv
thapcamtv
90phut
luongsontv
Socolive
Cakhiatv
Tiếu lâm tv
90phut
Thapcamtv
Luongsontv
sunwin
hitclub
go88
lô đề uy tín
https://hitclub3.jp.net/
kqbd
7m
789club
b52
bomwin
https://trangcacuocbongda.bio/
iwin
vaobet
hitclub
https://tylekeonhacai.top/
https://sunwinn.za.com/
https://go881.jp.net/
7m
game bài đổi thưởng
Rikvip
kèo nhà cái
rikvip
game bài đổi thưởng
kèo nhà cái
hitclub
sunwin
789club
Kèo nhà cái
b52 club
b52 club
sunwin
kèo nhà cái
kèo bóng đá hôm nay
cá cược bóng đá
cakhiatv
socolive
Kèo nhà cái
game bài
Go88
Hitclub
Nhà cái uy tín
Bongdalu
iwinclub
rikvip
go88
sunwin
789club
b52
kèo nhà cái
kqbd
b52 club
ok9
https://fly88h.com/
bắn cá đổi thưởng
FB88
FB88
FB88
fb88
tỷ lệ bóng đá hôm nay
tỷ lệ bóng đá hôm nay
Twin68
new88
new88
Xóc đĩa
ww88
tylekeonhacai
https://tylekeonhacai.co.com/
sin88
V9bet
nổ hũ
hitclub
Game bài 789club
BongdaNET
keonhacai5
Game bài 789club
7m
sun win
https://lucky88.us/
8xbet
Sunwin
Game Go88
sunwin
https://keonhacai5.us.org/
B52 CLUB
Hit Club
https://keonhacai.gb.net/
kèo nhà cái
Iwin68
dn88
go8
cakhiatv
xôi lạc tv
socolive
bóng đá tv
lv88
gg88
https://vuaxocdia.me/
JBO
CakhiaTV
Socolive
b52club
lô đề online
https://mm88.blog/
88xx
au88
sc88
go8
go99
mb88
mu88
new88
bet88
tỷ lệ kèo
tỷ lệ kèo nhà cái
Go88
nowgoal
tỷ lệ kèo bóng đá anh
https://keonhacai6.io/
Luck8
B29
Rikvip
B52club
hitclub
bet168
w 88
Kqbd
ee88
https://mm88.press/
kèo bóng đá
sunwin
f168
uu88
rikvip
xocdia88
Tài xỉu online
188bet
kqbd
sonclub
alo789
xóc đĩa online
88vin
bay789
kwin
sunwin
https://sunwin35.io/
mu88
sunwin
Hay88
Hay88
Hay88
Hay88
https://sunwins.eu.com
hitclub
Game bài đổi thưởng
v9bet
go88
b52 club
https://98win.kiwi/
au88
B52club
https://sunwinkt.com/
AE888
Sunwin
go88
go88
e39
kqbd
Socolive TV
B33
Go88
link tải sunwin
kèo nhà cái
hit club
Keonhacai
kèo nhà cái 5
https://keonhacaim88.info/
https://keonhacaim88.info/
kèo nhà cái
go88
B52
kèo nhà cái
kèo nhà cái
kết quả bóng đá
789bet
cakhiatv
trực tiếp bóng đá
Sunwin
sunwin
ok9
789Club
Sumclub
Xóc đĩa
Sunwin
sun win
bet88
u88
cm88
Tai xiu
go 88
https://sunwinvy.com/
xoilactv
http://taixiuonline.markets/
go 88
23win
game bai doi thuong
tài xỉu 789club
Tỷ lệ kèo
kèo nhà cái
Hitclub
https://vuaxocdia.me/
Sunwin
hitclub
789club
trực tiếp bóng đá socolive
cm88
tỷ lệ kèo
kèo nhà cái uy tín
tỷ lệ kèo
nhận định bóng đá
Sunwin
kqbd
Xóc đĩa
cm88
kèo nhà cái
cá cược bóng đá
789WIN
tỷ lệ kèo nhà cái
hitclub
kèo nhà cái
789Club
Nhà cái Xocdia88
sunwin
HITCLUB
đánh đề online
qq8876 net
tg88
kubet
fv88
68gamebai
33win
Sunwin
Socolive
tỷ lệ kèo
kết quả bóng đá
sunwin
ta88
https://go88n.co/
kèo bóng đá hôm nay
kèo nhà cái
hello88
hitclub
KÈO NHÀ CÁI
XÓC ĐĨA ONLINE
lô đề trực tuyến
đánh bài
kèo nhà cái 5
Xóc đĩa
tỷ lệ kèo nhà cái
Kèo nhà cái
game bài đổi thưởng
https://ae888.co.com/
bắn cá đổi thưởng
au88
789bet
rikvip
hitclub
sunwin
lô đề online
Exness
kubet
GG88 COM
kết quả bóng đá
RR88
FB88
fb88
kèo nhà cái
kèo nhà cái
lô đề online
AO88
kèo bóng đá
lô đề online
hitclub
go88
Tải go88
go88
hitclub
hit club
KQBD
Vb88
X8
tỷ lệ kèo
s666
s66
kèo nhà cái 5