Kết bài Trong lòng mẹ (Nguyên Hồng) hay nhất – 13 mẫu ngắn gọn, nâng cao

Đoạn trích Trong lòng mẹ khép lại trong vòng tay ấm áp của người mẹ, nhưng dư âm của nó còn ở lại rất lâu. Bằng giọng văn tha thiết và những trang tự truyện chân thật, Nguyên Hồng đã khẳng định rằng tình con yêu mẹ là thứ tình cảm không lời xúc xiểm nào chia cắt được.

Với ngôi kể thứ nhất, lối văn giàu cảm xúc và những đoạn miêu tả tâm lí tinh tế, Nguyên Hồng đã biến một mẩu kí ức riêng thành trang văn có sức sống lâu bền. Đoạn trích Trong lòng mẹ vừa cho thấy nỗi khổ của đứa trẻ thiếu vắng tình thương, vừa tố cáo sự lạnh lùng của những định kiến cũ, vừa ngợi ca tình mẫu tử trong sáng, mãnh liệt. Đọc xong, ta thêm thương bé Hồng và thêm quý những gì mình đang có.

Hơn tám mươi năm sau ngày ra đời, Những ngày thơ ấu vẫn được xem là một trong những tập hồi kí hay nhất của văn học Việt Nam hiện đại, và Trong lòng mẹ là chương được nhắc đến nhiều nhất. Đoạn trích góp phần làm nên chân dung Nguyên Hồng: một nhà văn luôn đứng về phía người phụ nữ và trẻ em bất hạnh, viết về họ bằng tất cả sự thấu hiểu và xót thương. Có mặt trong sách Ngữ văn hôm nay, trang văn ấy tiếp tục dạy học trò cách yêu thương.

Gấp trang sách Trong lòng mẹ, em chợt nghĩ đến những buổi tan trường có mẹ đứng chờ ở cổng mà nhiều khi mình chẳng để ý. Bé Hồng phải chịu bao lời cay đắng mới có được một lần ngồi trong lòng mẹ, còn em được mẹ chăm lo mỗi ngày. Câu chuyện của Nguyên Hồng nhắc em biết trân trọng mẹ bằng những việc nhỏ: một lời hỏi han, một bữa cơm về đúng giờ, một lần nhận lỗi khi làm mẹ buồn.

Xã hội hôm nay đã khác xa thời Nguyên Hồng viết Những ngày thơ ấu, nhưng quanh ta vẫn còn những đứa trẻ phải xa cha mẹ vì mưu sinh, vẫn còn những lời nói vô tình làm tổn thương tâm hồn non nớt. Đoạn trích Trong lòng mẹ vì thế chưa bao giờ cũ. Nó nhắc người lớn cẩn trọng với từng lời nói trước trẻ nhỏ, và nhắc mỗi người con rằng tình mẹ là chỗ dựa không gì thay thế được.

Văn học viết về mẹ không thiếu những trang hay: có người mẹ thao thức trước ngày con vào lớp Một trong Cổng trường mở ra của Lý Lan, có những lời ru ngọt ngào trong ca dao. Nhưng đoạn trích Trong lòng mẹ của Nguyên Hồng vẫn có chỗ đứng riêng vì nó nhìn tình mẫu tử từ phía đứa con, một đứa con từng bị tước mất hơi ấm gia đình. Chính vì đã nếm trải thiếu thốn, niềm hạnh phúc của bé Hồng khi được mẹ ôm vào lòng mới trọn vẹn và xúc động đến thế.

Khép lại đoạn trích, hình ảnh còn đọng mãi là gương mặt người mẹ qua đôi mắt đứa con: “Gương mặt mẹ tôi vẫn tươi sáng với đôi mắt trong và nước da mịn, làm nổi bật màu hồng của hai gò má”. Bao lời đồn đại rằng mẹ tiều tụy, rách rưới bỗng tan biến. Bằng chi tiết ấy, Nguyên Hồng cho thấy trong mắt con, mẹ luôn đẹp nhất, và Trong lòng mẹ mãi là trang văn ấm áp về tình mẫu tử.

Qua nhân vật bé Hồng, Nguyên Hồng đã khắc họa thành công một tâm hồn trẻ thơ vừa nhạy cảm, vừa giàu tự trọng, vừa chan chứa tình yêu mẹ. Cậu bé biết đau trước những lời độc địa, biết căm ghét những hủ tục đày đọa mẹ mình, và biết hạnh phúc đến nghẹn ngào khi được mẹ vỗ về. Nhân vật ấy làm cho đoạn trích Trong lòng mẹ trở thành trang viết về trẻ em khiến người đọc rưng rưng hơn cả trong văn xuôi nước ta trước Cách mạng.

Nhân vật bà cô chỉ xuất hiện trong một cuộc trò chuyện ngắn nhưng đủ để người đọc nhận ra sự lạnh lùng, tàn nhẫn ẩn sau những lời ngọt nhạt. Qua hình ảnh ấy, Nguyên Hồng phê phán những con người sống thiếu tình thương, sẵn sàng làm đau một đứa trẻ để thỏa lòng đố kị hẹp hòi. Đặt bà cô cạnh bé Hồng, đoạn trích Trong lòng mẹ càng làm nổi bật tấm lòng trong sạch của đứa cháu và tình yêu mẹ mà không ai lay chuyển nổi.

Cuộc gặp gỡ giữa bé Hồng và mẹ là phần đẹp nhất của đoạn trích Trong lòng mẹ. Từ lúc đuổi theo chiếc xe, ríu chân khi trèo lên, òa khóc nức nở cho đến khi ngây ngất bên mẹ, mọi cử chỉ của cậu bé đều được Nguyên Hồng ghi lại tỉ mỉ và giàu cảm xúc. Đọc đoạn văn ấy, ta hiểu rằng hạnh phúc của một đứa trẻ đôi khi chỉ giản dị là được mẹ xoa đầu, lau nước mắt.

Đoạn trích Trong lòng mẹ cho thấy rõ nét đặc trưng của hồi kí: sự việc có thật, người kể là người trong cuộc, cảm xúc tuôn chảy theo dòng hồi tưởng. Ở Nguyên Hồng, chất trữ tình ấy đậm đến mức nhiều câu văn đọc lên như lời tâm sự. Nhờ vậy, người đọc không chỉ biết chuyện bé Hồng mà còn sống cùng cậu bé từng nỗi đau, từng niềm vui. Đó là bài học quý về cách viết kí mà học sinh có thể vận dụng khi kể lại một kỉ niệm của chính mình.

Có những trang văn khép lại rồi mà người đọc vẫn còn nghe tiếng thổn thức. Trong lòng mẹ là một trang như thế. Từ tuổi thơ bị vùi dập của chính mình, Nguyên Hồng đã chắt lọc thành một bài học nhân văn giản dị: tình thương có sức mạnh chữa lành mọi tổn thương. Bà cô có thể dùng lời nói để gieo nghi ngờ, định kiến cũ có thể đẩy người mẹ ra khỏi gia đình, nhưng không gì chặt đứt được sợi dây vô hình nối đứa con với mẹ. Đọc lại đoạn trích hôm nay, ta vẫn thấy ấm lòng vì niềm tin ấy, niềm tin đã giúp cậu bé năm nào lớn lên thành một nhà văn suốt đời đứng về phía người nghèo khổ.

Nhan đề Trong lòng mẹ vừa chỉ một vị trí rất cụ thể, nơi bé Hồng được ngả đầu sau bao ngày mong nhớ, vừa gợi một trạng thái tinh thần: sự bình yên tuyệt đối mà chỉ mẹ mới đem lại. Khép trang hồi kí của Nguyên Hồng, mỗi người đọc đều có thể tìm thấy trong nhan đề ấy kỉ niệm của riêng mình, những lúc được mẹ ôm vào lòng mà quên hết buồn phiền.