Kết bài Chiếc lược ngà hay nhất – 13 mẫu ngắn gọn, nâng cao, theo đề

Chiếc lược ngà của Nguyễn Quang Sáng là khúc ca cảm động về tình cha con giữa chiến tranh. Cây lược chưa kịp trao, người cha đã ngã xuống, nhưng tình yêu ông dành cho bé Thu thì còn mãi, nhắc người đọc biết quý những gì hòa bình đang mang lại.

Với tình huống truyện bất ngờ mà hợp lí, cách kể chuyện qua người bạn chiến đấu của ông Sáu và ngòi bút miêu tả tâm lí tinh tế, đặc biệt là tâm lí trẻ thơ, truyện ngắn Chiếc lược ngà đã thể hiện sâu sắc tình cha con trong những năm tháng bom đạn. Bé Thu yêu cha bằng tất cả sự cứng cỏi và hồn nhiên, ông Sáu thương con đến phút cuối đời. Qua câu chuyện của một gia đình, Nguyễn Quang Sáng vừa ngợi ca sự gắn bó máu thịt trong gia đình, vừa gián tiếp tố cáo những đau thương mà chiến tranh gieo xuống bao phận người.

Ra đời năm 1966, ngay trên chiến trường Nam Bộ, Chiếc lược ngà đã vượt qua thử thách của thời gian để trở thành một trong những truyện ngắn quen thuộc nhất của văn học thời chống Mĩ. Tác phẩm khẳng định tài năng kể chuyện và tấm lòng nhân hậu của Nguyễn Quang Sáng, nhà văn luôn tìm thấy chất thơ trong những con người bình dị của đất phương Nam. Mỗi lần đọc lại, người ta vẫn nghẹn lòng trước tiếng gọi ba của bé Thu và cây lược nhỏ chưa đến được tay người nhận.

Đọc Chiếc lược ngà, em chợt nghĩ đến bố mình, người ít khi nói lời yêu thương nhưng luôn âm thầm lo cho con từng việc nhỏ. Ông Sáu trong truyện của Nguyễn Quang Sáng cũng thế: không nhiều lời, chỉ có những buổi miệt mài cưa từng chiếc răng lược cho con gái. Em may mắn hơn bé Thu vì được lớn lên bên cha trong hòa bình. Câu chuyện khiến em tự nhủ phải biết trân trọng những ngày còn được ở cạnh gia đình, và đừng ngại nói với bố rằng em thương bố nhiều đến thế nào.

Câu chuyện của cha con ông Sáu không phải trường hợp hiếm hoi trong chiến tranh. Đã có biết bao người cha không trở về, biết bao đứa trẻ lớn lên chỉ biết mặt cha qua di ảnh. Truyện ngắn Chiếc lược ngà nhắc thế hệ hôm nay rằng nền hòa bình chúng ta đang có được đổi bằng nỗi đau của rất nhiều gia đình. Lòng biết ơn ấy nên được thể hiện bằng một cách sống có trách nhiệm, chăm chỉ học tập để không phụ những mất mát mà gia đình ông Sáu và bao gia đình khác đã chịu.

Nếu Nói với con của Y Phương là lời người cha dặn dò con giữa cuộc sống bình yên của bản làng, thì Chiếc lược ngà của Nguyễn Quang Sáng là tình cha con được viết bằng khói lửa và nước mắt. Một bên là những lời ân cần nối con với cội nguồn, một bên là món quà chưa kịp trao vì người cha đã hi sinh. Đặt cạnh nhau, hai tác phẩm cho thấy tình phụ tử luôn là mạch nguồn bền bỉ của văn chương, nhưng ở Chiếc lược ngà, nó mang thêm sắc thái bi tráng của một thời đại đầy mất mát.

Truyện ngắn Chiếc lược ngà mở ra bằng nỗi ngậm ngùi của người kể chuyện khi nhớ về cây lược nhỏ, và khép lại khi cây lược ấy được trao đến tay bé Thu, giờ đã thành cô giao liên. Vòng tròn ấy khiến câu chuyện như một lời kể chậm rãi của người trong cuộc, vừa thương bạn vừa thương đứa cháu mất cha. Cây lược vì thế không còn là món đồ bình thường, mà là chứng nhân cho một tình yêu bất tử. Nguyễn Quang Sáng khép truyện trong nỗi buồn, nhưng là nỗi buồn ấm áp tình người.

Một điều làm nên sức hấp dẫn của Chiếc lược ngà là người kể chuyện bác Ba, người bạn chiến đấu đã chứng kiến trọn vẹn câu chuyện cha con ông Sáu. Lời kể của bác vừa khách quan vừa thấm đẫm cảm xúc, có lúc như dừng lại để nén tiếng thở dài. Thêm vào đó là giọng văn mộc mạc, đậm phương ngữ Nam Bộ khiến nhân vật hiện lên chân thật như người thật việc thật. Nhờ những lựa chọn nghệ thuật ấy, Nguyễn Quang Sáng đã biến một câu chuyện gia đình thành bài ca xúc động về tình phụ tử.

Bé Thu là nhân vật được Nguyễn Quang Sáng xây dựng thành công nhờ sự am hiểu tâm lí trẻ em. Cô bé ương ngạnh, không chịu gọi ba chỉ vì người đàn ông trước mặt có vết thẹo khác với người trong ảnh; nhưng khi hiểu ra, em thương cha mãnh liệt với tất cả những gì dồn nén suốt bao năm. Sự cứng đầu và tình yêu ấy thực ra là hai mặt của một tâm hồn trong trẻo, giàu cá tính. Qua bé Thu, truyện ngắn Chiếc lược ngà cho thấy tình cha con thiêng liêng và cả nỗi đau chiến tranh in hằn lên tuổi thơ.

Ông Sáu là hình ảnh cảm động về người cha, người chiến sĩ trong truyện ngắn Chiếc lược ngà. Ông yêu con đến mức nỗi ân hận vì lỡ đánh con cứ theo ông suốt những ngày ở chiến khu, và cây lược ngà trở thành nơi ông gửi gắm tất cả thương nhớ. Ngay cả khi không còn sức trăng trối, điều cuối cùng ông lo vẫn là món quà cho con gái. Nguyễn Quang Sáng đã khắc họa một tình phụ tử bền bỉ, lặng lẽ mà mạnh hơn cả cái chết.

Cảnh chia tay giữa ông Sáu và bé Thu là đoạn văn giàu sức lay động nhất của truyện ngắn Chiếc lược ngà. Người kể chuyện tả tiếng gọi ba bật ra sau tám năm bằng một so sánh day dứt: “Tiếng kêu của nó như tiếng xé”. Cùng với những cái hôn, cái ôm chặt không muốn buông, tiếng gọi ấy xóa tan mọi lạnh lùng trước đó. Nguyễn Quang Sáng dựng cảnh bằng những chi tiết rất thật, khiến người đọc như đang đứng giữa những người thân trong ngày chia li. Đoạn truyện khẳng định tình cha con sâu nặng không gì ngăn cách nổi.

Cây lược ngà là hình ảnh nghệ thuật đặc sắc nhất của truyện ngắn cùng tên. Nó kết tinh nỗi nhớ, tình thương và cả niềm ân hận của ông Sáu, là lời hứa của ông Sáu với đứa con gái ông chưa kịp ôm cho thỏa. Dòng chữ “Yêu nhớ tặng Thu con của ba” khắc trên sống lược giản dị mà thấm thía như một lời trăn trối không thành tiếng. Qua hình ảnh này, Nguyễn Quang Sáng khẳng định tình cha con bất tử và gợi lên nỗi xót xa trước những gia đình bị chiến tranh chia lìa.

Chiếc lược ngà không có những trận đánh lớn, cũng không có những lời hô hào, vậy mà vẫn là một trong những trang viết về chiến tranh khiến người đọc ám ảnh nhất. Bởi Nguyễn Quang Sáng đã nhìn chiến tranh từ nơi tận cùng của nó: một đứa trẻ khước từ cha chỉ vì vết thương trên mặt, một người cha nằm xuống khi món quà cho con còn trong túi áo. Nỗi đau ấy có thật, nhưng tình yêu còn thật hơn. Cây lược được trao lại, đứa con tiếp bước cha trên con đường kháng chiến, như một cách để tình thân tiếp tục sống. Đó là thông điệp nhân văn khiến truyện ngắn vẫn còn nguyên sức nặng sau hơn nửa thế kỉ.