Linh hoạt có hai nét nghĩa nên có hai nhóm từ. Nói về cách xử lí việc, đồng nghĩa với linh hoạt là linh động, mềm dẻo, nhanh nhạy; trái nghĩa với linh hoạt là cứng nhắc, máy móc, rập khuôn. Nói về cử chỉ, ánh mắt, dáng người thì đồng nghĩa là hoạt bát, linh lợi, uyển chuyển, còn trái nghĩa là chậm chạp, lờ đờ.
| Đồng nghĩa | linh động, mềm dẻo, nhanh nhạy; hoạt bát, linh lợi, uyển chuyển |
| Trái nghĩa | cứng nhắc, máy móc, rập khuôn; chậm chạp, lờ đờ |
| Nghĩa gốc | nhanh nhạy, biết đổi cách làm theo tình hình; xem gốc chữ 靈活 của linh hoạt |
Linh động, mềm dẻo, hoạt bát: chữ nào hợp với câu nào
| Từ | Nét riêng | Ví dụ ghép |
|---|---|---|
| linh động | đổi chút ít cho hợp điều kiện thực tế | linh động giờ nộp bài |
| mềm dẻo | giữ mục tiêu, nhún ở cách làm | chính sách mềm dẻo |
| nhanh nhạy | phản ứng sớm trước tình huống mới | nhanh nhạy với thị trường |
| hoạt bát | nhanh nhẹn, nói năng lưu loát | cô lớp trưởng hoạt bát |
| linh lợi | sáng, nhanh, có hồn | đôi mắt linh lợi |
| uyển chuyển | mềm mại khi chuyển động | điệu múa uyển chuyển |
Tùy tiện không cùng nhóm: linh hoạt vẫn giữ nguyên tắc, tùy tiện thì bỏ.
Linh hoạt là biết đổi cách làm cho vừa hoàn cảnh; nói cái vừa ấy bằng phù hợp hay thích hợp thì xem những chữ thay cho phù hợp.
Cứng nhắc, máy móc hay chậm chạp: ngược với linh hoạt ở đâu
Cứng nhắc là không chịu đổi khi hoàn cảnh đã đổi. Máy móc là làm đúng từng chữ mà không hiểu tinh thần của việc. Rập khuôn là lặp đúng mẫu có sẵn. Khi linh hoạt tả cử động, phía ngược là chậm chạp, lờ đờ; xem bảng từ quanh chữ chậm chạp, còn nhóm lanh lẹ, thoăn thoắt nằm ở bài về sự nhanh nhẹn.
Câu ví dụ với linh hoạt và từ đối lập
- Thấy trời đổ mưa, cô giáo linh hoạt chuyển giờ thể dục vào hội trường.
- Nhà trường linh động cho học sinh vùng lũ nộp bài muộn một tuần.
- Thủ môn đổ người linh hoạt, cản phá cú sút sát cột.
- Áp dụng công thức một cách máy móc, Tùng giải sai cả ba bài.
Linh hoạt: hỏi gì đáp nấy
Đồng nghĩa với linh hoạt là từ nào?
Linh động, mềm dẻo, nhanh nhạy khi nói cách làm; hoạt bát, linh lợi, uyển chuyển khi nói cử chỉ.
Linh hoạt trái nghĩa với từ gì?
Cứng nhắc, máy móc, rập khuôn; tả cử động thì là chậm chạp.
Linh hoạt và linh động có giống nhau không?
Thay được khi nói cách xử lí; linh hoạt còn tả được đôi mắt, động tác.