Tomboy là từ tiếng Anh chỉ bạn nữ có phong cách, sở thích hay cách cư xử thường được gắn với con trai: tóc ngắn, quần jeans áo phông rộng, mê đá bóng, leo trèo, nói năng thẳng thắn. Hỏi tomboy có nghĩa là gì thì cần nhớ: đây là chuyện phong cách và tính cách, không cho biết người đó thích ai.
| Nghĩa | Bạn gái có phong cách, sở thích mạnh mẽ kiểu con trai |
| Gốc từ | Tiếng Anh: tom (tên Tom, cũng dùng chỉ con vật giống đực) + boy (con trai) |
| Cách viết | Viết liền tomboy; dạng tách “tom boy” cũng hay gặp |
| Sắc thái | Trung tính, nhiều bạn tự nhận vui vẻ; nhưng dùng để trêu thì dễ thành chế giễu |
Tomboy: tom ghép với boy
Phần boy thì ai cũng biết. Phần tom là tên gọi tắt của Thomas, một cái tên rất phổ biến ở Anh; người Anh cũng quen dùng “tom” cho con vật giống đực, như tomcat là mèo đực. Ghép hai chữ, ta có một từ mang đậm chất “con trai”.
Điều ít người biết là nghĩa ban đầu của tomboy không nói về con gái. Theo Wikipedia và Wiktionary, vào khoảng giữa thế kỷ XVI, chữ này chỉ một cậu bé ồn ào, nghịch ngợm. Khoảng những năm 1570, nó lại được dùng cho người phụ nữ bạo dạn, bị chê là thiếu đoan trang. Phải đến cuối thế kỷ XVI, tomboy mới mang nghĩa gần như hiện nay: cô gái hiếu động, chạy nhảy tinh nghịch như con trai.
Khi vào tiếng Việt, người ta giữ nguyên chữ tiếng Anh. Có lúc dân mạng gọi vui là “cô nàng cá tính” hay “con gái mà chất như con trai”, nhưng chữ tomboy vẫn là cách gọi quen nhất.
Gặp chữ tomboy trong lời nói thường ngày
Từ này hay xuất hiện khi nói về thời trang, sở thích, hay đơn giản là kể về một người bạn. Vài câu tự đặt, mỗi câu một tình huống:
- Bình luận dưới ảnh phối đồ: “Set áo sơ mi rộng với quần ống suông này đúng chuẩn tomboy, nhìn rất gọn.”
- Kể chuyện tuổi thơ: “Hồi nhỏ chị mình tomboy lắm, toàn trèo cây hái ổi với lũ con trai trong xóm.”
- Giới thiệu bản thân trong nhóm mới: “Mình hơi tomboy chút, thích bóng rổ với sửa xe đạp.”
- Đọc truyện: “Cô nhân vật chính có nét tomboy, tóc ngắn, nói thẳng, rất được độc giả nhỏ tuổi yêu thích.”
- Nhắc bạn trong lớp: “Bạn ấy để tóc ngắn thôi mà, đừng gọi là tomboy nếu bạn ấy không thích.”
Trong văn bản trang trọng, có thể diễn đạt bằng tiếng Việt: “bạn nữ có phong cách năng động, cá tính”, “cách ăn mặc phóng khoáng”.
Tomboy, femboy và cách gọi lóng dễ gây hiểu nhầm
Đây là chỗ nhiều người lẫn lộn nhất. Wikipedia tiếng Anh ghi rõ hành vi “giống con trai” ở bạn nữ không phải dấu hiệu cho biết xu hướng tính dục; các trang giải nghĩa tiếng Việt như VOH cũng nhấn mạnh tomboy là phong cách bên ngoài. Một bạn tomboy có thể thích con trai, có thể không; đó là chuyện riêng của bạn ấy.
| Cách gọi | Nói về điều gì | Ghi nhớ |
|---|---|---|
| Tomboy | Bạn nữ có phong cách, sở thích kiểu con trai | Là phong cách, không phải xu hướng tính dục |
| Femboy | Bạn nam có phong cách nữ tính | Cũng là phong cách, theo chiều ngược lại |
| “Tomboy” theo nghĩa lóng | Một số người dùng để gọi người đồng tính nữ | Dễ gây hiểu nhầm, nên tránh |
Nếu tomboy là bạn gái mang nét con trai thì chiều ngược lại là bạn nam ăn mặc theo gu nữ tính. Còn ở dòng cuối: tại Việt Nam, có người dùng chữ tomboy như tiếng lóng để chỉ người đồng tính nữ; cách dùng này dễ khiến người nghe hiểu nhầm, vì thế không nên đoán hay gán nhãn cho ai chỉ dựa vào mái tóc hay bộ quần áo.
Tomboy là phong cách, còn người chuyển giới nam là chuyện bản dạng giới; chữ viết tắt hay dùng cho nhóm này được giải nghĩa ở FTM là gì.
Nói về phong cách của người khác sao cho tôn trọng
Mỗi người có quyền chọn cách ăn mặc, chơi môn thể thao mình thích, để kiểu tóc mình thấy thoải mái. Một bạn nữ mê đá bóng không “kém nữ tính” hơn ai, cũng như một bạn nam thích nấu ăn không “kém nam tính”. Vài điều nên nhớ:
- Chỉ gọi ai đó là tomboy khi chính bạn ấy thấy vui với cách gọi đó.
- Đừng dùng chữ này để chọc ghẹo hay ép bạn phải “ra dáng con gái hơn”.
- Không suy đoán chuyện tình cảm, giới tính của người khác từ vẻ ngoài.
Bị trêu chọc lặp đi lặp lại vì phong cách của mình là một trong những hình thức bắt nạt trong trường học; khi gặp chuyện đó, bạn nên kể với thầy cô hoặc người lớn mình tin tưởng.
Mấy câu hỏi ngắn khi lần đầu nghe chữ tomboy
Tom boy là gì, viết tách có khác tomboy không?
Không khác. “Tom boy” chỉ là cách gõ tách của tomboy, nghĩa vẫn là bạn nữ có phong cách mạnh mẽ kiểu con trai. Từ điển tiếng Anh ghi dạng viết liền.
Tomboy có nghĩa là gì khi dịch sang tiếng Việt?
Có thể hiểu là “cô gái cá tính, có nét con trai”. Tiếng Việt chưa có một từ đơn tương đương, nên người ta thường giữ nguyên chữ tomboy.
Tomboy có phải là đồng tính nữ không?
Không. Tomboy nói về phong cách, còn đồng tính nữ nói về xu hướng tình cảm. Hai chuyện này không đi kèm nhau, nên không thể nhìn cách ăn mặc mà đoán.
Thích mặc đồ rộng, để tóc ngắn có phải là tomboy?
Chưa chắc. Có bạn chỉ thấy đồ rộng thoải mái, tóc ngắn tiện lợi. Gọi mình là tomboy hay không là quyền của mỗi người.