Con cáo và cái bóng là hai hình ảnh gợi lên nhiều suy ngẫm. Chúng mang đến những bài học sâu sắc về bản chất con người. Hãy cùng theo dõi câu chuyện để hiểu rõ hơn.
CON CÁO VÀ CÁI BÓNG
Một con cáo tinh thần đang vui vẻ thèm ăn rời hang đi tìm mồi. Khi nó chạy, nắng chiều chiếu xuống trên lưng nó làm bóng nó đổ dài trên mặt đất, nhìn y như là nó cao lớn hơn mọi hôm gấp nhiều lần. “Ô, xem kìa!” con cáo tự hào la lớn, “mình mới cao lớn làm sao! Sao mình lại phải bỏ chạy mỗi khi thấy thằng sư tử bé nhỏ ấy nhỉ! Mình sẽ cho nó biết ai mới xứng đáng làm vua khu rừng này, nó hay là mình.” Ngay khi đó, một cái bóng khác khổng lồ bao trùm lấy nó, và trong chớp mắt nó đã té xuống chỉ với một cú đấm của sư tử. Đừng để trí tưởng tượng của bạn làm bạn quên mất cả sự thực!
Đại Bàng và Quạ Xám
Một con chim Đại Bàng, từ trên cao lao xuống với đôi cánh mạnh mẽ, giương vuốt cắp lấy một chú cừu non và bay tuốt về tổ. Một con quạ xám thấy vậy, nó chợt có ý nghĩ ngu ngốc là nó cũng to khỏe và mạnh mẽ để làm được như Đại Bàng vậy. Thế là vỗ mạnh đôi cánh lao xuống với một tốc độ dữ dội, nó nhanh chóng bấu vào lưng một con cừu đực lớn. Nhưng khi nó bay lên, nó mới thấy mình không thể bay nổi, vì bộ móng của nó đã dính chặt vào lông cừu. Và khi nó vẫn chưa thoát ra khỏi được cừu đực, thì cừu đực đã kịp nhận ra nó.
Người chăn cừu nhìn thấy quạ xám giãy giụa liền lập tức nhận ra sự việc. Ông chạy nhanh tới, bắt quạ và bẻ cánh nó. Chiều đến, ông mang quạ về cho lũ trẻ con chơi. “Ô con chim gì ngộ quá!” Chúng vừa nói vừa cười, “bố gọi nó là con gì thế hả bố?” “Nó là quạ xám đấy con ạ. Nhưng nếu con mà hỏi nó, thì nó sẽ bảo nó là Đại Bàng.” Đừng để tính kiêu căng tự phụ của bạn làm bạn đánh giá mình quá cao!
Ý nghĩa truyện Con cáo và cái bóng
Cái bóng dài lúc chiều tà
Nắng chiều kéo bóng con cáo dài ra gấp mấy lần, và chỉ vì thế mà nó tin mình to lớn, đủ sức tranh ngôi vua với sư tử. Cái bóng là ảo ảnh của ánh sáng; sức vóc thật của cáo vẫn y nguyên. Một cú đấm của sư tử là đủ đưa nó về thực tại. Truyện châm biếm những người say sưa với hình ảnh phóng đại của chính mình, chẳng hạn khi được khen quá lời hay khi đứng giữa đám đông tung hô.
Quạ xám bắt chước đại bàng
Truyện thứ hai in cùng trang kể chuyện quạ xám thấy đại bàng quắp cừu non thì cũng lao xuống quắp một con cừu đực lớn. Móng vuốt mắc vào lông cừu, quạ bị người chăn cừu bắt, bẻ cánh, đem về cho trẻ con chơi. Câu nói của người cha khép truyện rất thâm: hỏi nó thì nó sẽ tự xưng là đại bàng.
Hai truyện, một bài học
Cả hai truyện đều nói về việc tự đánh giá sai sức mình. Cáo bị cái bóng đánh lừa, quạ bị lòng kiêu căng đánh lừa. Biết mình ở đâu, mạnh yếu thế nào, là điều kiện đầu tiên trước khi muốn làm việc lớn.
Nguồn gốc truyện Con cáo và cái bóng
Cả hai truyện đều thuộc kho ngụ ngôn Aesop. Bản Aesop thường kể là “Con sói và cái bóng của nó”, bản tiếng Việt ở đây đổi thành con cáo; truyện thứ hai là “Đại bàng và con quạ” (quạ gáy xám, tiếng Anh gọi là jackdaw). Hai câu kết “Đừng để…” trong bài rất gần với lời răn ở cuối các truyện tương ứng trong tập “The Aesop for Children” (1919), cho thấy bản dịch có thể dựa theo tập sách tiếng Anh này.
Đọc thêm truyện về kẻ tự đánh giá quá cao: Lừa đội lốt sư tử, Đại bàng và con chim sẻ, Con cáo và chùm nho và truyện ngụ ngôn SGK Ếch ngồi đáy giếng.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao con cáo tưởng mình to lớn hơn sư tử?
Vì nắng chiều làm cái bóng của nó đổ dài trên mặt đất, trông to lớn gấp nhiều lần. Cáo nhầm cái bóng với sức vóc thật của mình.
Truyện Đại bàng và quạ xám có bài học gì?
Đừng vì kiêu căng mà đánh giá mình quá cao, bắt chước người mạnh hơn trong khi không có sức như họ.