Đại Bàng Và Con Chim Sẻ là một câu chuyện thú vị về sự khác biệt giữa sức mạnh và sự khéo léo. Qua đó, người đọc sẽ nhận ra những bài học quý giá về cuộc sống. Câu chuyện này mở ra những suy ngẫm sâu sắc về bản thân và xã hội.
Ở khu rừng nọ có một con đại bàng huênh hoang hợm hĩnh. Gặp bất cứ con chim nào, đại bàng cũng khoe khoang rằng nó là chúa tể của các loài chim, rằng nó khỏe nhất, kêu to nhất, bay cao nhất.
Một hôm, đại bàng tập hợp tất cả các loài chim lại và lên giọng thách thức :
– Hỡi các loài chim, trong các người có kẻ nào dám đọ sức kêu to, ăn nhiều, bay cao cùng ta không nào?
Cả bầy chim sợ hãi nhìn nhau chẳng dám ho he một tiếng. Thấy thế đại bàng càng được thế :
– Ta bất chấp tất cả các ngươi đấy.
Lúc ấy, một chú sẻ con bèn lên tiếng :
– Bác đại bàng ơi, thi ăn nhiều, kêu to với bác thì chúng em chẳng dám rồi, nhưng thi bay cao với bác thì em cũng thử một lần xem sao.
Cả đại bàng lẫn các loài chim khác đều sửng sốt ngoảnh lại nhìn chim sẻ nhưng nó không hề nao núng.

Cuộc thi bắt đầu. Đại bàng vỗ cánh bay lên. Khi đã bay cao hơn cả những ngọn cây cao nhất, đại bàng liền gọi :
– Ê, sẻ con chết rấp ở đâu rồi?
Lúc ấy sẻ bay lên đầu đại bàng, đáp :
– Em đây, bác cứ yên tâm, em không bỏ cuộc đâu.
Đại bàng cố sức bay cao lên nữa. Khi cao hơn cả những đỉnh núi mù sương, đại bàng lại cất tiếng gọi :
– Thế nào, sẻ con, vẫn theo ta được đấy chứ?
Chim sẻ lại bay lên trả lời :
– Vâng, em vẫn cố theo bác đây. Chừng bác mệt rồi sao mà bay chậm thế?
– Đời nào!
Đại bàng nói hổn hển rồi bay ngược lên cao cao mãi, lần này đại bàng đã ở trên cả những đám mây trắng xóa. Nó tin là sẻ con chẳng thể nào bay lên tầng cao này được. Đôi cánh đã mỏi rã rời. Cổ và đầu nặng trĩu, đại bàng nói chẳng ra hơi.
– Sẻ con đã chịu thua ta rồi chứ?
– Chưa đâu, em vẫn ở trên đầu bác đây này. – Giọng sẻ con vẫn lanh lảnh.
Đại bàng quyết không chịu thua chim sẻ, nó lấy hết sức tàn rướn lên cao nhưng không được nữa. Đại bàng tắt thở. Từ trên cao nó rơi thẳng xuống vực như một hòn đá vậy. Khi ấy, sẻ con chỉ việc xòe cánh ra từ từ hạ xuống giữa các loài chim đang nóng lòng chờ tin cuộc đọ sức. Chúng không hiểu sẻ con có mưu mẹo gì mà thắng được đại bàng vốn bay cao nhường ấy. Chỉ có mỗi một con sẻ con khác là trông thấy lúc cuộc thi bắt đầu, sẻ con đã đậu ngay trên lưng đại bàng. Thì ra đại bàng đã mất công chở chim sẻ trên lưng mà không biết. Mỗi lần đại bàng cất tiếng hỏi, sẻ con lại từ lưng đại bàng bay lên đáp lời, thành thử nó chẳng mất tí sức nào.
Bằng trí thông minh và lòng dũng cảm, sẻ con đã thắng đại bàng kiêu ngạo và to lớn hơn nó gấp nghìn lần.
Ý nghĩa truyện Đại bàng và con chim sẻ
Kẻ mạnh mà huênh hoang
Đại bàng thật sự khỏe và bay cao, nhưng cái nó thích hơn cả là được khoe. Nó tập hợp cả loài chim chỉ để thách thức, và càng thấy mọi con sợ hãi càng lên giọng. Truyện không chê sức mạnh của đại bàng, mà chê thói hợm hĩnh coi thường kẻ khác.
Cái khôn của kẻ nhỏ bé
Sẻ con không đọ được sức, nên chọn đọ trí. Nó khéo léo chọn đúng môn thi bay cao, rồi ngay từ đầu đã đậu lên lưng đại bàng. Mỗi lần đại bàng gọi, sẻ chỉ việc bay lên đáp lời. Đại bàng càng tức càng bay cao, càng bay cao càng kiệt sức, chính sự hiếu thắng làm nó gục ngã.
Hai cách đọc cái kết
Truyện khen sẻ con thông minh và dũng cảm. Nhưng người đọc lớn có thể nhận ra sẻ thắng nhờ mẹo, không phải nhờ sức bay thật; còn đại bàng chết vì không chịu dừng lại. Cả hai cách đọc đều cho một bài học: đừng coi thường kẻ nhỏ, và đừng để sự hiếu thắng đẩy mình đến kiệt quệ.
Nguồn gốc truyện Đại bàng và con chim sẻ
Mô-típ con chim nhỏ nấp trên lưng đại bàng để thắng cuộc thi bay cao rất cổ ở châu Âu. Anh em Grimm ghi lại trong truyện “Chim hồng tước” (Der Zaunkönig, số 171): các loài chim thi bay để chọn vua, chim hồng tước nấp trong lông đại bàng và bay lên cao hơn khi đại bàng đã mỏi cánh. Bản tiếng Việt ở đây đổi thành chim sẻ, và kết thúc buồn hơn cho đại bàng.
Đọc thêm truyện về kẻ nhỏ thắng kẻ lớn: Muỗi và Sư tử, Sư tử và chuột; và truyện có đại bàng Con cáo và cái bóng (kèm truyện Đại bàng và quạ xám).
Câu hỏi thường gặp
Vì sao chim sẻ thắng được đại bàng?
Từ lúc cuộc thi bắt đầu, sẻ con đã đậu trên lưng đại bàng. Mỗi lần đại bàng hỏi, sẻ chỉ việc bay lên đáp lời nên không mất chút sức nào.
Bài học của truyện Đại bàng và con chim sẻ là gì?
Đừng kiêu ngạo, coi thường người nhỏ bé; trí thông minh có thể thắng sức mạnh, và sự hiếu thắng có thể làm kẻ mạnh tự hại mình.