Bỏ qua tới nội dung
Thư viện văn học số
Tra chính tả
Lớp mấy?
Là gì?

Xuất hành là gì? Ý nghĩa tục ra khỏi nhà đầu năm và cách chọn giờ

Cập nhật 27/02/2025·MMavrick Nguyễn·8 phút đọc
Nội dung chính
  • Chữ xuất hành, ra cửa là đi
  • Xuất hành, xông đất, hái lộc: ba việc đầu năm
  • Vì sao người xưa coi trọng bước chân đầu năm?
  • Đầu năm xuất hành diễn ra thế nào?

Xuất hành là bắt đầu rời nhà để lên đường, và theo phong tục Việt, thường dùng nhất để chỉ lần đầu tiên ra khỏi nhà trong năm mới âm lịch. Khi nói xuất hành đầu năm, người ta nghĩ ngay tới chuyện chọn ngày, chọn giờ, chọn hướng đi sao cho may mắn, rồi đi lễ chùa, thăm họ hàng hoặc chỉ dạo một vòng quanh xóm.

Nghĩa Rời nhà lên đường; lần đầu ra khỏi nhà trong năm mới
Gốc từ Hán Việt 出行: xuất là ra, hành là đi
Thời điểm Thường sáng mồng Một Tết, hoặc ngày tốt trong mấy ngày đầu năm
Việc thường làm Chọn giờ, chọn hướng, đi lễ đền chùa, thăm người thân
Tính chất Tín ngưỡng dân gian, mỗi nhà giữ một mức
xuất hành là gì
xuất hành là gì? Lần đầu ra khỏi nhà dịp năm mới

Chữ xuất hành, ra cửa là đi

Hai chữ Hán đều rất quen. Xuất (出) là ra, như xuất phát, xuất cảnh. Hành (行) là đi, như hành trình, bộ hành. Nghĩa đen của xuất hành chỉ đơn giản là ra đi, đồng nghĩa với khởi hành, lên đường.

Từ điển tiếng Việt ghi thêm một nét nghĩa gắn với tín ngưỡng: xuất hành là rời nhà đi xa, xét về mặt ngày tốt hay ngày xấu; và là việc ra khỏi nhà lần đầu trong năm mới âm lịch, xét về mặt giờ tốt hay xấu. Vì thế ít ai nói “xuất hành đi chợ” vào một ngày thường, nhưng câu “năm nay nhà mình xuất hành giờ nào” thì nghe rất tự nhiên dịp Tết.

Ngoài Tết, chữ này còn dùng cho chuyến đi quan trọng: người buôn bán chọn ngày xuất hành chuyến hàng đầu, người đi làm xa chọn ngày xuất hành rời quê. Trên site có bài riêng về lời khấn trước khi xuất hành đi làm cho ai giữ lệ này.

Xuất hành, xông đất, hái lộc: ba việc đầu năm

Xuất hành Xông đất Hái lộc
Ai làm Chính người trong nhà Người ngoài, đến nhà mình Người đi lễ
Hướng đi Từ nhà ra ngoài Từ ngoài vào nhà Mang lộc từ đền chùa về nhà
Thời điểm Sáng mồng Một hoặc ngày tốt đầu năm Ngay sau giao thừa, sáng mồng Một Đêm giao thừa hoặc khi đi lễ đầu năm
Điều được chú ý Giờ đi, hướng đi Tuổi, tính tình người đến Cành lộc non, mang về cắm bàn thờ

Hai việc đầu như hai chiều của một cánh cửa: xông đất là người ta bước vào nhà mình, xuất hành là mình bước ra với người ta. Muốn hiểu kỹ phía bên kia cánh cửa, đọc thêm về tục xông đất sau giao thừa.

Vì sao người xưa coi trọng bước chân đầu năm?

Người Việt có câu “đầu xuôi đuôi lọt”: việc gì khởi đầu thuận thì về sau cũng dễ. Ngày đầu năm được xem là lúc trời đất giao hòa, mọi việc làm trong ngày ấy như một lời báo trước cho cả năm. Bước ra khỏi nhà lần đầu, vì vậy, không còn là chuyện đi lại bình thường mà thành một nghi thức nhỏ để cầu may.

Phong tục này gắn liền với lịch pháp cổ: chọn giờ hoàng đạo, chọn hướng theo các vị thần được tin là mang may mắn như Hỷ thần, Tài thần. Những phép tính ấy thuộc về tín ngưỡng dân gian, không có cơ sở khoa học. Phần còn lại có giá trị hơn là tâm thế: người ta ăn mặc tươm tất, ra đường với vẻ vui, chúc nhau điều tốt, để năm mới bắt đầu bằng một tâm trạng dễ chịu. Xuất hành vì thế là một phần trong chuỗi phong tục của Tết cổ truyền đầu năm âm lịch.

Đầu năm xuất hành diễn ra thế nào?

Chọn ngày, chọn giờ

Nhiều gia đình xuất hành ngay sáng mồng Một, có nhà đi từ sau giao thừa. Giờ đi thường được chọn trong các giờ được xem là tốt của ngày, người kỹ tính còn tính cho hợp tuổi gia chủ. Nhà không xem lịch thì cứ đi vào buổi sáng, lúc cả nhà đã sửa soạn xong.

Chọn hướng đi

Theo lệ, người ta đi về hướng được cho là tốt trong năm ấy trước, đi một đoạn rồi mới rẽ sang nơi định đến. Hướng tốt mỗi năm mỗi khác, do sách lịch và người xem tuổi chỉ ra.

Đi đâu

Phổ biến nhất là đi lễ đền, chùa, đình làng để cầu bình an; nhiều người hái một cành lộc mang về. Có nhà xuất hành bằng việc đi chúc Tết ông bà, họ hàng gần. Có người chỉ đi một vòng quanh xóm, ghé nhà hàng xóm chúc năm mới rồi quay về.

Người miền nào cũng giữ?

Tục xuất hành có mặt ở cả ba miền, nhưng mức độ giữ khác nhau. Ở nông thôn và với người làm ăn buôn bán, việc chọn giờ, chọn hướng thường được giữ kỹ hơn ở thành phố.

Những điều người ta hay kiêng khi xuất hành

Các kiêng kỵ dưới đây là quan niệm dân gian, được nêu để biết, không phải điều bắt buộc:

  • Tránh mặc đồ toàn đen hoặc toàn trắng vì gợi chuyện tang, ưa màu tươi.
  • Tránh cãi vã, nói lời xui xẻo trên đường đi.
  • Nhiều người ngại đi xa vào các ngày nguyệt kỵ mồng năm, mười bốn, hăm ba âm lịch, nên mồng Năm Tết thường không chọn để lên đường.

Năm nào trùng ngày đi làm lại, người ta vẫn phải lên đường đúng hẹn. Khi ấy câu chúc “thượng lộ bình an” của người nhà còn có ý nghĩa hơn mọi phép chọn giờ.

Giờ, hướng và những chuyến đi đầu năm

Xuất hành đầu năm là gì?

Là lần đầu tiên ra khỏi nhà trong năm mới âm lịch, thường vào sáng mồng Một Tết. Người ta chọn giờ, chọn hướng với mong muốn cả năm gặp may.

Giờ xuất hành là gì?

Là giờ được chọn để bước ra khỏi nhà lần đầu trong năm, thường là giờ được lịch dân gian coi là tốt trong ngày. Đây là tục lệ tín ngưỡng, mỗi nhà theo một mức.

Hướng xuất hành là gì?

Là hướng đi đầu tiên khi rời nhà, chọn theo quan niệm hướng có thần mang may mắn. Người ta đi theo hướng đó một đoạn rồi mới đi tới nơi mình định đến.

Xuất hành khác khởi hành thế nào?

Về nghĩa đen hai từ gần như nhau, đều là bắt đầu đi. Khác ở chỗ xuất hành thường gắn với chuyện chọn ngày giờ tốt theo phong tục, còn khởi hành dùng cho mọi chuyến đi, như “xe khởi hành lúc bảy giờ”.

Vietnammm
VJOL
Lu88
https://sunwin.vision/
hitclub
hitclub
manclub
zowin
yo88
cakhiatv
xoilac
gavangtv
trực tiếp bóng đá
xoilac tv
xoilac tv
trực tiếp bóng đá
cakhiatv
xem bóng đá trực tiếp
socolive
trực tiếp bóng đá
cakhiatv
thapcamtv
90phut
luongsontv
Socolive
Cakhiatv
Tiếu lâm tv
90phut
Thapcamtv
Luongsontv
sunwin
hitclub
go88
lô đề uy tín
https://hitclub3.jp.net/
kqbd
7m
789club
b52
bomwin
https://trangcacuocbongda.bio/
iwin
vaobet
hitclub
https://tylekeonhacai.top/
https://sunwinn.za.com/
https://go881.jp.net/
7m
game bài đổi thưởng
Rikvip
kèo nhà cái
rikvip
game bài đổi thưởng
kèo nhà cái
hitclub
sunwin
789club
Kèo nhà cái
b52 club
b52 club
sunwin
kèo nhà cái
kèo bóng đá hôm nay
cá cược bóng đá
cakhiatv
socolive
Kèo nhà cái
game bài
Go88
Hitclub
Nhà cái uy tín
Bongdalu
iwinclub
rikvip
go88
sunwin
789club
b52
kèo nhà cái
kqbd
b52 club
ok9
https://fly88h.com/
tỷ lệ bóng đá hôm nay
tỷ lệ bóng đá hôm nay
Twin68
new88
new88
Xóc đĩa
ww88
tylekeonhacai
https://tylekeonhacai.co.com/
sin88
V9bet
nổ hũ
hitclub
Game bài 789club
BongdaNET
keonhacai5
Game bài 789club
7m
sun win
https://lucky88.us/
8xbet
Sunwin
Game Go88
sunwin
https://keonhacai5.us.org/
B52 CLUB
Hit Club
https://keonhacai.gb.net/
kèo nhà cái
Iwin68
dn88
go8
cakhiatv
xôi lạc tv
socolive
bóng đá tv
lv88
gg88
https://vuaxocdia.me/
JBO
CakhiaTV
Socolive
b52club
nổ hũ
lô đề online
https://mm88.blog/
88xx
au88
sc88
go8
go99
mb88
mu88
new88
bet88
tỷ lệ kèo
kèo nhà cái
Go88
nowgoal
tỷ lệ kèo bóng đá anh
https://keonhacai6.io/
Luck8
B29
Rikvip
B52club
hitclub
bet168
w 88
Kqbd
kèo bóng đá
sunwin
f168
uu88
rikvip
xocdia88
Tài xỉu online
188bet
kqbd
sonclub
alo789
xóc đĩa online
88vin
bay789
kwin
sunwin
https://sunwin35.io/
mu88
sunwin
https://sunwins.eu.com
hitclub
Game bài đổi thưởng
v9bet
go88
b52 club
https://98win.kiwi/
au88
B52club
https://sunwinkt.com/
AE888
Sunwin
go88
go88
e39
kqbd
Socolive TV
B33
Go88
link tải sunwin
kèo nhà cái
hit club
Keonhacai
febet
kèo nhà cái 5
https://keonhacaim88.info/
https://keonhacaim88.info/
kèo nhà cái
go88
B52
kèo nhà cái
kèo nhà cái
kết quả bóng đá
789bet
cakhiatv
trực tiếp bóng đá
Sunwin
sunwin
ok9
789Club
Sumclub
Xóc đĩa
Sunwin
sun win
bet88
u88
cm88
Tai xiu
go 88
https://sunwinvy.com/
xoilactv
http://taixiuonline.markets/
go 88
23win
game bai doi thuong
tài xỉu 789club
Tỷ lệ kèo
kèo nhà cái
Hitclub
https://vuaxocdia.me/
Sunwin
hitclub
789club
trực tiếp bóng đá socolive
cm88
tỷ lệ kèo
kèo nhà cái uy tín
tỷ lệ kèo
nhận định bóng đá
Sunwin
kqbd
Xóc đĩa
cm88
kèo nhà cái
cá cược bóng đá
789WIN
tỷ lệ kèo nhà cái
hitclub
kèo nhà cái
789Club
Nhà cái Xocdia88
sunwin
HITCLUB
đánh đề online
qq8876 net
tg88
kubet
fv88
68gamebai
Sunwin
Socolive
tỷ lệ kèo
kết quả bóng đá
sunwin
ta88
https://go88n.co/
kèo bóng đá hôm nay
kèo nhà cái
hello88
hitclub
KÈO NHÀ CÁI
XÓC ĐĨA ONLINE
lô đề trực tuyến
đánh bài
kèo nhà cái 5
Xóc đĩa
tỷ lệ kèo nhà cái
Kèo nhà cái
game bài đổi thưởng
https://ae888.co.com/
bắn cá đổi thưởng
au88
https://789betlove.com/
rikvip
hitclub
sunwin
lô đề online
Exness
kubet
GG88 COM
kết quả bóng đá
FB88
fb88
kèo nhà cái
hitclub
go88
Tải go88
go88
hitclub
hit club
KQBD
Vb88
X8
tỷ lệ kèo
s666
s66
kèo nhà cái 5