Bỏ qua tới nội dung
Thư viện văn học số
Tra chính tả
Lớp mấy?
Là gì?

Vòng nguyệt quế là gì? Từ thần Apollo đến chiếc vòng Olympia

Cập nhật 17/06/2025·MMavrick Nguyễn·7 phút đọc
Nội dung chính
  • Vòng nguyệt quế đội trên đầu ai?
  • Apollo, nàng Daphne và đại hội ở Delphi
  • Từ Đường lên đỉnh Olympia đến cánh cửa mùa Noel
  • Nguyệt quế ta, nguyệt quế tây và vòng ô liu

Vòng nguyệt quế là chiếc vòng kết từ cành và lá cây nguyệt quế, đội trên đầu người chiến thắng, xuất phát từ Hy Lạp và La Mã cổ đại. Nghĩa bóng của nó là chiến thắng, vinh quang: “giành vòng nguyệt quế” tức là đoạt ngôi cao nhất. Người Việt còn gọi chiếc vòng lá treo cửa mùa Giáng sinh bằng cùng cái tên này.

Nghĩa đen Vòng đội đầu kết từ lá nguyệt quế (Laurus nobilis)
Nghĩa bóng Chiến thắng, vinh quang, danh hiệu cao nhất
Gốc Văn hóa Hy Lạp, La Mã cổ; gắn với thần Apollo
Tên tiếng Anh Laurel wreath; từ đó có chữ laureate (người đoạt giải)
vòng nguyệt quế là gì
vòng nguyệt quế là gì? Vòng lá đội đầu người chiến thắng

Vòng nguyệt quế đội trên đầu ai?

Cây dùng để kết vòng là nguyệt quế tây, còn gọi nguyệt quế Hy Lạp, một loài cây thân gỗ lá thường xanh, thơm, mọc ven Địa Trung Hải. Lá của nó cũng chính là “lá nguyệt quế” (bay leaf) bán trong các hàng gia vị. Người Hy Lạp, La Mã cổ uốn cành lá ấy thành vòng hình móng ngựa hoặc vòng tròn, đặt lên đầu người được tôn vinh.

Ai được đội? Người thắng trong các cuộc thi thể thao và thi ca, những vị tướng trở về sau trận thắng, và về sau là các hoàng đế La Mã. Chiếc vòng lá rẻ tiền nhưng giá trị nằm ở danh dự. Từ đây, trong nhiều ngôn ngữ, “đội vòng nguyệt quế” thành cách gọi người đoạt giải: tiếng Anh có laureate, như Nobel laureate là người đoạt giải Nobel.

Trong tiếng Việt, cụm từ này chủ yếu dùng theo nghĩa bóng:

  • Đội tuyển nữ đã ba lần liên tiếp giành vòng nguyệt quế của giải.
  • Sau mười năm miệt mài, bộ phim mang về cho ông vòng nguyệt quế đầu tiên ở một liên hoan quốc tế.

Apollo, nàng Daphne và đại hội ở Delphi

Thần thoại Hy Lạp kể rằng thần Apollo từng chế giễu tài bắn cung của thần tình yêu Eros. Eros trả đũa bằng hai mũi tên: một mũi khiến Apollo say mê nữ thần Daphne, mũi kia khiến Daphne ghét Apollo. Bị đuổi theo mãi, Daphne cầu cứu và hóa thành cây nguyệt quế. Apollo kết cành cây ấy thành vòng đội đầu, hứa giữ cho lá của nó xanh mãi. Từ đó nguyệt quế thành loài cây gắn với vị thần của thi ca, âm nhạc. Thể loại truyện này được giải thích kĩ hơn ở bài đặc điểm của truyện thần thoại.

Vì là cây của Apollo, người thắng ở đại hội Pythia nhận vòng nguyệt quế; đại hội này diễn ra tại Delphi, nơi có đền thờ vị thần. Một chi tiết hay bị nhầm: đại hội ở Olympia, tiền thân của Thế vận hội, lại trao vòng lá ô liu dại, gọi là kotinos. Dù vậy, hậu thế vẫn mượn nguyệt quế nhiều hơn cả khi muốn nói về chiến thắng.

Từ Đường lên đỉnh Olympia đến cánh cửa mùa Noel

Ở Việt Nam, hình ảnh quen nhất là chiếc vòng nguyệt quế trao cho nhà vô địch Đường lên đỉnh Olympia. Theo chia sẻ của ê-kíp thực hiện trên báo chí, chiếc vòng không đúc bằng vàng khối mà làm bằng đồng thau chạm trổ, phủ một lớp mạ vàng, để nhẹ và giữ dáng lá. Với học sinh, “vòng nguyệt quế Olympia” gần như đồng nghĩa với ngôi quán quân của sân chơi trí tuệ.

Còn “vòng nguyệt quế Noel” là cách người Việt gọi vòng trang trí Giáng sinh (Christmas wreath). Vòng này thường kết từ lá thông, cây thường xanh, quả thông, ruy băng; lá nguyệt quế thật hiếm khi có mặt. Hình tròn không đầu không cuối được hiểu là sự sống bền lâu. Lễ hội này có bài riêng: nguồn gốc ngày lễ 25/12.

Nguyệt quế ta, nguyệt quế tây và vòng ô liu

Tên gọi Thực chất Ghi chú
Nguyệt quế tây (Laurus nobilis) Cây lá thơm vùng Địa Trung Hải Cây dùng kết vòng nguyệt quế thật
Nguyệt quế ta, nguyệt quới (Murraya paniculata) Cây cảnh hoa trắng, rất thơm, trồng nhiều ở Việt Nam Hay bị gọi lẫn là nguyệt quế, không phải cây của vòng chiến thắng
Vòng ô liu (kotinos) Vòng lá ô liu dại Phần thưởng ở Olympia cổ đại
Vòng hoa Vòng kết hoa tươi Dùng chào đón, chúc mừng, hoặc viếng tang

Gần nghĩa bóng với vòng nguyệt quế có ngôi vương, chiếc cúp, huy chương vàng, vinh quang; trái lại là thất bại, bại trận. Tiếng Việt cũng mượn thêm câu “ngủ quên trên vòng nguyệt quế”, dịch từ thành ngữ phương Tây rest on one’s laurels: chỉ người thắng một lần rồi tự mãn, không cố gắng nữa. Câu này hay xuất hiện trong bài viết thể thao, nhưng đặt vào bài nghị luận về sự cố gắng cũng rất hợp.

Chiếc vòng lá ấy qua những câu chuyện quen

Vòng nguyệt quế tượng trưng cho điều gì?

Cho chiến thắng, danh dự và vinh quang. Trong văn hóa cổ Hy Lạp, La Mã nó còn gợi tới thi ca và âm nhạc vì là cây của thần Apollo.

Ngủ quên trên vòng nguyệt quế là gì?

Là tự mãn với thành công đã có, dừng lại không cố gắng tiếp. Ví dụ: “Vô địch mùa trước không có nghĩa được phép ngủ quên trên vòng nguyệt quế.”

Vòng nguyệt quế Olympia làm bằng gì?

Theo thông tin được ê-kíp chia sẻ với báo chí những năm gần đây, vòng làm bằng đồng thau chạm khắc thủ công rồi mạ vàng, không phải vàng nguyên khối.

Vòng nguyệt quế tiếng Anh là gì?

Là laurel wreath; nghĩa bóng “vinh quang” thì dùng laurels. Vòng trang trí Giáng sinh tiếng Anh gọi chung là Christmas wreath.

Vietnammm
VJOL
Lu88
https://sunwin.vision/
hitclub
hitclub
manclub
zowin
yo88
cakhiatv
xoilac
gavangtv
trực tiếp bóng đá
xoilac tv
xoilac tv
trực tiếp bóng đá
cakhiatv
xem bóng đá trực tiếp
socolive
trực tiếp bóng đá
cakhiatv
thapcamtv
90phut
luongsontv
Socolive
Cakhiatv
Tiếu lâm tv
90phut
Thapcamtv
Luongsontv
sunwin
hitclub
go88
lô đề uy tín
https://hitclub3.jp.net/
kqbd
7m
789club
b52
bomwin
https://trangcacuocbongda.bio/
iwin
vaobet
hitclub
https://tylekeonhacai.top/
https://sunwinn.za.com/
https://go881.jp.net/
7m
game bài đổi thưởng
Rikvip
kèo nhà cái
rikvip
game bài đổi thưởng
kèo nhà cái
hitclub
sunwin
789club
Kèo nhà cái
b52 club
b52 club
sunwin
kèo nhà cái
kèo bóng đá hôm nay
cá cược bóng đá
cakhiatv
socolive
Kèo nhà cái
game bài
Go88
Hitclub
Nhà cái uy tín
Bongdalu
iwinclub
rikvip
go88
sunwin
789club
b52
kèo nhà cái
kqbd
b52 club
ok9
https://fly88h.com/
bắn cá đổi thưởng
FB88
FB88
FB88
fb88
rophim
tỷ lệ bóng đá hôm nay
tỷ lệ bóng đá hôm nay
Twin68
new88
new88
Xóc đĩa
ww88
tylekeonhacai
https://tylekeonhacai.co.com/
sin88
V9bet
nổ hũ
hitclub
Game bài 789club
BongdaNET
keonhacai5
Game bài 789club
7m
sun win
https://lucky88.us/
8xbet
Sunwin
Game Go88
sunwin
https://keonhacai5.us.org/
B52 CLUB
Hit Club
https://keonhacai.gb.net/
kèo nhà cái
Iwin68
dn88
go8
cakhiatv
xôi lạc tv
socolive
bóng đá tv
lv88
gg88
https://vuaxocdia.me/
JBO
CakhiaTV
Socolive
b52club
lô đề online
https://mm88.blog/
88xx
au88
sc88
go8
go99
mb88
mu88
new88
bet88
tỷ lệ kèo
tỷ lệ kèo nhà cái
Go88
nowgoal
tỷ lệ kèo bóng đá anh
https://keonhacai6.io/
Luck8
B29
Rikvip
B52club
hitclub
bet168
w 88
Kqbd
ee88
https://mm88.press/
kèo bóng đá
sunwin
f168
uu88
rikvip
xocdia88
Tài xỉu online
188bet
kqbd
sonclub
alo789
xóc đĩa online
88vin
bay789
kwin
sunwin
https://sunwin35.io/
mu88
sunwin
Hay88
Hay88
Hay88
Hay88
https://sunwins.eu.com
hitclub
Game bài đổi thưởng
v9bet
go88
kubet
kubet
kubet
b52 club
https://98win.kiwi/
au88
B52club
https://sunwinkt.com/
AE888
Sunwin
go88
go88
e39
kqbd
Socolive TV
B33
Go88
link tải sunwin
kèo nhà cái
hit club
Keonhacai
kèo nhà cái 5
https://keonhacaim88.info/
https://keonhacaim88.info/
kèo nhà cái
go88
B52
kèo nhà cái
kèo nhà cái
kết quả bóng đá
789bet
cakhiatv
trực tiếp bóng đá
Sunwin
sunwin
ok9
789Club
Sumclub
Xóc đĩa
Sunwin
sun win
bet88
u88
cm88
Tai xiu
go 88
https://sunwinvy.com/
xoilactv
http://taixiuonline.markets/
go 88
23win
game bai doi thuong
tài xỉu 789club
Tỷ lệ kèo
kèo nhà cái
Hitclub
Sunwin
hitclub
789club
trực tiếp bóng đá socolive
cm88
tỷ lệ kèo
kèo nhà cái uy tín
tỷ lệ kèo
nhận định bóng đá
Sunwin
kqbd
Xóc đĩa
cm88
kèo nhà cái
cá cược bóng đá
789WIN
tỷ lệ kèo nhà cái
hitclub
kèo nhà cái
789Club
Nhà cái Xocdia88
sunwin
HITCLUB
đánh đề online
qq8876 net
tg88
kubet
fv88
68gamebai
33win
Sunwin
Socolive
tỷ lệ kèo
kết quả bóng đá
sunwin
ta88
https://go88n.co/
kèo bóng đá hôm nay
kèo nhà cái
hello88
hitclub
KÈO NHÀ CÁI
XÓC ĐĨA ONLINE
lô đề trực tuyến
đánh bài
kèo nhà cái 5
Xóc đĩa
tỷ lệ kèo nhà cái
Kèo nhà cái
game bài đổi thưởng
https://ae888.co.com/
bắn cá đổi thưởng
au88
789bet
rikvip
hitclub
sunwin
lô đề online
Exness
kubet
GG88 COM
kết quả bóng đá
RR88
FB88
fb88
8 DAY
kèo nhà cái
kèo nhà cái
lô đề online
AO88
kèo bóng đá
lô đề online
hitclub
go88
Tải go88
go88
tỷ lệ kèo
s666
s66
kèo nhà cái 5