Bỏ qua tới nội dung
Thư viện văn học số
Tra chính tả
Lớp mấy?
Là gì?

Trí trá là gì? Nghĩa chữ 智詐 và khác gian trá, xảo trá ra sao?

Cập nhật 21/07/2026·MMavrick Nguyễn·6 phút đọc
Nội dung chính
  • Trí trá: chữ khôn đi cạnh chữ dối
  • Nghĩa của trí trá trong từ điển và trong câu
  • Gian trá, xảo trá, lươn lẹo: đứng gần trí trá đến đâu?
  • Trí trá trong hợp đồng, tin nhắn và lời hứa

Trí trá là gian dối có tính toán: dùng cái khôn của mình để lừa người khác, giấu cái thật đi nhằm kiếm lợi hoặc thoát tội. Hỏi trí trá nghĩa là gì thì cứ nhớ hai vế ghép lại, khôn và dối. Người trí trá không nói dối vụng, họ bày mẹo, đổi lời, khiến người nghe tin mà không hay mình bị gạt.

Nghĩa ngắn Gian dối, có ý lừa lọc; nhiều mưu mẹo để gạt người
Gốc từ Hán Việt 智詐: trí (khôn, hiểu biết) + trá (dối, lừa)
Loại từ Tính từ; “kẻ trí trá”, “thói trí trá”
Sắc thái Chê nặng, trang trọng, ít gặp trong lời nói thường ngày
trí trá là gì
trí trá là gì? Dùng mưu mẹo để lừa người

Trí trá: chữ khôn đi cạnh chữ dối

Ghép hai chữ này lại với nhau nghe hơi lạ, vì trí vốn là chữ tốt. 智 có mặt trong trí tuệ, trí thức, mưu trí. Chữ đứng sau thì ngược hẳn: 詐 được Thiều Chửu giảng là giả dối, nghĩa tục là kiếm cớ để lấy của người. Họ hàng của nó ai cũng gặp rồi: gian trá, xảo trá, dối trá, trá hình, trá hàng (giả vờ đầu hàng).

Khi trí và trá đứng chung, cái khôn không còn dùng để hiểu đời nữa mà quay ra phục vụ cho việc lừa. Đó là chỗ trí trá khác một lời nói dối vụng về: nó có sắp đặt, có tính trước đường lui.

Nghĩa của trí trá trong từ điển và trong câu

Mục từ trí trá trong từ điển tiếng Việt của Viện Ngôn ngữ học ghi đây là tính từ, nghĩa là gian dối, có ý lừa lọc, và cho từ đồng nghĩa là gian trá. Từ điển Nguyễn Quốc Hùng diễn thêm một ý: dối trá và lắm mưu mẹo để gạt người. Ý “nhiều mưu mẹo” chính là phần chữ trí góp vào.

Từ này thường đi với những danh từ chỉ tính nết hoặc cách làm ăn:

  • Bản hợp đồng viết mập mờ từ đầu, ai đọc kĩ mới thấy cái trí trá của bên bán.
  • Ông ấy làm ăn trí trá nên bạn hàng bỏ dần, chẳng ai muốn nhận hàng gửi nữa.
  • Đọc lại tin nhắn mới hiểu, những lời xin lỗi ngọt ngào kia chỉ là một màn trí trá để vay thêm tiền.

Vì là từ Hán Việt mang giọng sách vở, trí trá ít khi xuất hiện trong câu chuyện ở chợ hay bàn nhậu. Người ta hay nói “gian”, “lừa”, “lật lọng” hơn. Có một dạo từ này được dân mạng nhắc đi nhắc lại sau vài vụ lùm xùm trên Facebook, nhiều bạn trẻ mới biết đến nó từ đó.

Gian trá, xảo trá, lươn lẹo: đứng gần trí trá đến đâu?

Từ Điểm nhấn Ví dụ
Trí trá Dùng mưu, dùng cái khôn để lừa Một kế trí trá để chiếm phần hùn
Gian trá Gian dối nói chung, nhất là trong làm ăn Cân điêu, khai gian trá
Xảo trá Khéo léo, lắt léo trong lừa lọc Lời lẽ xảo trá
Lươn lẹo Nói vòng, lách, không nhận thẳng Hỏi đến tiền là trả lời lươn lẹo
Thật thà, ngay thẳng Trái nghĩa: không giấu, không gạt ai Một người buôn bán thật thà

Ranh giới giữa các từ này khá mỏng, thay cho nhau nhiều khi vẫn hiểu. Nếu muốn nhấn vào kiểu nói vòng vo cố né câu trả lời thì xem thêm bài thói nói vòng để né cái thật. Còn kiểu người ngoài mặt hiền mà trong bụng tính toán từng bước, tiếng mạng gọi là người nhiều mưu tính giấu trong lòng, gần với trí trá nhưng không nhất thiết đã lừa ai.

Cũng nên tách trí trá khỏi mưu trí. Người mưu trí dùng cái khôn để gỡ việc khó, đánh giặc, cứu người; người trí trá dùng cái khôn để gạt người tin mình. Cùng là trí, chỉ khác cái đích nhắm tới. Phía đối lập của cả nhóm từ này là lối sống trung thực, nói và làm đúng sự thật.

Một lỗi hay gặp: viết “chí trá”. Chữ chí (志) là ý chí, không dính gì đến lừa lọc; đúng phải là trí trá, chữ trí của trí khôn.

Trí trá trong hợp đồng, tin nhắn và lời hứa

Người trí trá là người như thế nào?

Là người khôn nhưng dùng cái khôn để gạt người: hứa một đằng làm một nẻo, giấu điều khoản bất lợi, khéo đổ lỗi cho người khác. Điểm nhận ra là lời của họ thường không khớp với việc họ làm.

Trí trá nghĩa là gì, có phải từ mới trên mạng không?

Không phải. Đây là từ Hán Việt có sẵn trong từ điển từ lâu, chỉ ít dùng trong lời nói hằng ngày. Mạng xã hội chỉ làm nó nổi lên một thời gian.

Trí trá tiếng Anh là gì?

Có thể dịch là deceitful, crafty hoặc cunning tùy câu. Nói về hành vi cụ thể thì dùng trickery hay deceit.

Trí trá khác khôn ngoan thế nào?

Khôn ngoan là biết cách xử sự hợp lẽ, không làm hại ai. Trí trá cũng khôn, nhưng là cái khôn để lừa, nên luôn mang nghĩa chê.

Vietnammm
VJOL
Lu88
https://sunwin.vision/
hitclub
hitclub
manclub
zowin
yo88
cakhiatv
xoilac
gavangtv
trực tiếp bóng đá
xoilac tv
xoilac tv
trực tiếp bóng đá
cakhiatv
xem bóng đá trực tiếp
socolive
trực tiếp bóng đá
cakhiatv
thapcamtv
90phut
luongsontv
Socolive
Cakhiatv
Tiếu lâm tv
90phut
Thapcamtv
Luongsontv
sunwin
hitclub
go88
lô đề uy tín
https://hitclub3.jp.net/
kqbd
7m
789club
b52
bomwin
https://trangcacuocbongda.bio/
iwin
vaobet
hitclub
https://tylekeonhacai.top/
https://sunwinn.za.com/
https://go881.jp.net/
7m
game bài đổi thưởng
Rikvip
kèo nhà cái
rikvip
game bài đổi thưởng
kèo nhà cái
hitclub
sunwin
789club
Kèo nhà cái
b52 club
b52 club
sunwin
kèo nhà cái
kèo bóng đá hôm nay
cá cược bóng đá
cakhiatv
socolive
Kèo nhà cái
game bài
Go88
Hitclub
Nhà cái uy tín
Bongdalu
iwinclub
rikvip
go88
sunwin
789club
b52
kèo nhà cái
kqbd
b52 club
ok9
https://fly88h.com/
tỷ lệ bóng đá hôm nay
tỷ lệ bóng đá hôm nay
Twin68
new88
new88
Xóc đĩa
ww88
tylekeonhacai
https://tylekeonhacai.co.com/
sin88
V9bet
nổ hũ
hitclub
Game bài 789club
BongdaNET
keonhacai5
Game bài 789club
7m
sun win
https://lucky88.us/
8xbet
Sunwin
Game Go88
sunwin
https://keonhacai5.us.org/
B52 CLUB
Hit Club
https://keonhacai.gb.net/
kèo nhà cái
Iwin68
dn88
go8
cakhiatv
xôi lạc tv
socolive
bóng đá tv
lv88
gg88
https://vuaxocdia.me/
JBO
CakhiaTV
Socolive
b52club
nổ hũ
lô đề online
https://mm88.blog/
88xx
au88
sc88
go8
go99
mb88
mu88
new88
bet88
tỷ lệ kèo
kèo nhà cái
Go88
nowgoal
tỷ lệ kèo bóng đá anh
https://keonhacai6.io/
Luck8
B29
Rikvip
B52club
hitclub
bet168
w 88
Kqbd
kèo bóng đá
sunwin
f168
uu88
rikvip
xocdia88
Tài xỉu online
188bet
kqbd
sonclub
alo789
xóc đĩa online
88vin
bay789
kwin
sunwin
https://sunwin35.io/
mu88
sunwin
https://sunwins.eu.com
hitclub
Game bài đổi thưởng
v9bet
go88
b52 club
https://98win.kiwi/
au88
B52club
https://sunwinkt.com/
AE888
Sunwin
go88
go88
e39
kqbd
Socolive TV
B33
Go88
link tải sunwin
kèo nhà cái
hit club
Keonhacai
febet
kèo nhà cái 5
https://keonhacaim88.info/
https://keonhacaim88.info/
kèo nhà cái
go88
B52
kèo nhà cái
kèo nhà cái
kết quả bóng đá
789bet
cakhiatv
trực tiếp bóng đá
Sunwin
sunwin
ok9
789Club
Sumclub
Xóc đĩa
Sunwin
sun win
bet88
u88
cm88
Tai xiu
go 88
https://sunwinvy.com/
xoilactv
http://taixiuonline.markets/
go 88
23win
game bai doi thuong
tài xỉu 789club
Tỷ lệ kèo
kèo nhà cái
Hitclub
https://vuaxocdia.me/
Sunwin
hitclub
789club
trực tiếp bóng đá socolive
cm88
tỷ lệ kèo
kèo nhà cái uy tín
tỷ lệ kèo
nhận định bóng đá
Sunwin
kqbd
Xóc đĩa
cm88
kèo nhà cái
cá cược bóng đá
789WIN
tỷ lệ kèo nhà cái
hitclub
kèo nhà cái
789Club
Nhà cái Xocdia88
sunwin
HITCLUB
đánh đề online
qq8876 net
tg88
kubet
fv88
68gamebai
Sunwin
Socolive
tỷ lệ kèo
kết quả bóng đá
sunwin
ta88
https://go88n.co/
kèo bóng đá hôm nay
kèo nhà cái
hello88
hitclub
KÈO NHÀ CÁI
XÓC ĐĨA ONLINE
lô đề trực tuyến
đánh bài
kèo nhà cái 5
Xóc đĩa
tỷ lệ kèo nhà cái
Kèo nhà cái
game bài đổi thưởng
https://ae888.co.com/
bắn cá đổi thưởng
au88
https://789betlove.com/
rikvip
hitclub
sunwin
lô đề online
Exness
kubet
GG88 COM
kết quả bóng đá
FB88
fb88
kèo nhà cái
hitclub
go88
Tải go88
go88
hitclub
hit club
KQBD
Vb88
X8
tỷ lệ kèo
s666
s66
kèo nhà cái 5