Tóm tắt Thực thi công lí giúp em nắm nhanh diễn biến phiên tòa trong đoạn trích hài kịch của Uy-li-am Sếch-xpia, văn bản thuộc Bài 2 (Hài kịch), sách Ngữ văn 12 Cánh diều tập một. Đoạn trích lấy từ cảnh I, Hồi bốn vở Người lái buôn thành Vơ-ni-dơ, xoay quanh cuộc đối mặt giữa Poóc-xi-a (giả làm tiến sĩ luật) và Sai-lốc, kẻ đòi cắt một cân thịt của thương gia An-tô-ni-ô. Dưới đây là 8 mẫu tóm tắt với độ dài và góc kể khác nhau, gồm 6 mẫu cho đoạn trích và 2 mẫu cho cả vở kịch.
Sơ đồ tư duy tóm tắt Thực thi công lí
Sơ đồ gom các sự việc chính của phiên tòa theo trình tự.
Tóm tắt Thực thi công lí ngắn nhất – mẫu 1
Sai-lốc lôi An-tô-ni-ô đến trước tòa để cắt một cân thịt như văn khế đã ghi. Poóc-xi-a cải trang làm quan tòa, khuyên hắn khoan hồng nhưng hắn không nghe. Nàng bèn chỉ ra hắn chỉ được lấy thịt, không được lấy máu. Sai-lốc thua kiện và còn bị kết tội mưu hại người.
Tóm tắt Thực thi công lí trong một đoạn văn – mẫu 2
Vì An-tô-ni-ô không trả được món nợ đúng hạn, Sai-lốc đưa chàng ra tòa Vơ-ni-dơ, đòi được tự tay cắt một cân thịt gần tim như điều khoản đã kí. Poóc-xi-a, vợ của Ba-xa-ni-ô, giả làm một tiến sĩ luật trẻ đến xử án. Nàng khuyên Sai-lốc độ lượng, lại đề nghị hắn nhận lại số tiền gấp ba, nhưng hắn khăng khăng giữ văn khế. Đợi lúc hắn tưởng đã thắng, nàng mới tuyên bố văn khế không cho phép làm chảy dù chỉ một giọt máu, và cân thịt phải đúng tuyệt đối. Sai-lốc xin lấy tiền để rút lui nhưng bị từ chối, cuối cùng phải nhận tội mưu hại tính mạng công dân và chịu mất tài sản.
Tóm tắt Thực thi công lí chi tiết theo diễn biến phiên tòa – mẫu 3
Phiên tòa bắt đầu bằng mấy câu hỏi của Poóc-xi-a, lúc này đang đóng vai một tiến sĩ luật. Nàng xác nhận danh tính Sai-lốc, nhận xét vụ kiện lạ lùng nhưng hợp thể thức và hỏi An-tô-ni-ô có nhận tờ văn khế hay không. Khi An-tô-ni-ô thừa nhận, nàng quay sang khuyên Sai-lốc rộng lượng. Nàng giảng giải rằng lòng khoan dung không đến từ sức ép, nó rơi xuống như cơn mưa lành, làm phúc cho cả người ban lẫn người nhận và là đức tính cao quý nhất của bậc quân vương. Sai-lốc vẫn chỉ đòi luật pháp.
Ba-xa-ni-ô xin trả gấp đôi, gấp mười số nợ, van tòa phá lệ một lần. Poóc-xi-a từ chối vì sợ thành tiền lệ cho kẻ xấu lợi dụng. Sai-lốc hớn hở khen nàng sáng suốt như nhà tiên tri Đa-ni-en. Nàng lại khuyên hắn nhận gấp ba số tiền, hắn đáp rằng mình đã thề với trời.
Poóc-xi-a liền tuyên điều khoản phải thi hành, bảo An-tô-ni-ô cởi áo để lộ ngực. Sai-lốc không ngớt khen quan tòa, đưa sẵn chiếc cân, gạt luôn đề nghị mời thầy thuốc cầm máu. Đúng lúc hắn giục con nợ chuẩn bị, Poóc-xi-a ngăn lại: văn khế chỉ cho lấy thịt chứ không cho lấy máu, làm đổ máu hay cắt lệch dù một sợi tóc thì hắn sẽ chết và mất sạch của cải. Gra-ti-a-nô nhại lời khen của Sai-lốc để giễu hắn. Hoảng sợ, Sai-lốc xin nhận gấp ba số tiền, rồi chỉ xin tiền gốc, rồi định bỏ đi, nhưng lần nào cũng bị bác. Sau cùng, Poóc-xi-a dẫn luật thành Vơ-ni-dơ, buộc hắn tội mưu sát một công dân: một nửa gia sản thuộc về An-tô-ni-ô, nửa kia sung công, tính mạng nằm trong tay Đại thống lĩnh.
Tóm tắt Thực thi công lí theo ba chặng đối thoại – mẫu 4
Chặng thứ nhất – thuyết phục và phản đối: quan tòa Poóc-xi-a lần lượt dùng lời lẽ về lòng khoan dung, bác bỏ ý định phá luật của Ba-xa-ni-ô và đưa ra khoản tiền gấp ba để mở lối thoát cho cả hai bên. Sai-lốc lần nào cũng gạt đi, chỉ bám lấy tờ văn khế.
Chặng thứ hai – chấp thuận và tán thưởng: Poóc-xi-a làm như đồng ý hoàn toàn với nguyên đơn, tuyên bố luật cho phép cắt thịt trên ngực An-tô-ni-ô. Sai-lốc vui mừng ra mặt, liên tiếp tung hô quan tòa và hối thúc con nợ.
Chặng thứ ba – tấn công và đầu hàng: nàng bất ngờ chỉ ra kẽ hở của văn khế (không được lấy máu, không được sai lệch trọng lượng), rồi không cho hắn đổi ý lấy tiền và kết luận hắn mưu hại một công dân. Từ chỗ đắc thắng, Sai-lốc lùi từng bước và cuối cùng phải chịu thua hoàn toàn.
Tóm tắt Thực thi công lí theo lời Poóc-xi-a – mẫu 5
Tôi khoác áo một tiến sĩ luật, cùng cô hầu gái giả làm thư kí, đến tòa Vơ-ni-dơ để cứu An-tô-ni-ô, người bạn thân của chồng tôi. Trước mặt mọi người, tôi hỏi rõ tên kẻ đi kiện, hỏi An-tô-ni-ô có nhận khế ước không, rồi dành nhiều lời khuyên Sai-lốc hãy mở lòng tha thứ. Hắn lạnh lùng từ chối. Chồng tôi xin trả gấp mười lần và cầu tòa phá lệ, nhưng tôi không thể làm hỏng phép nước. Tôi đề nghị Sai-lốc nhận gấp ba số tiền; hắn vẫn lắc đầu.
Biết không thể lay chuyển, tôi chiều theo ý hắn, tuyên rằng hắn được cắt cân thịt. Hắn tâng bốc tôi không ngớt và giơ dao chờ sẵn. Chính lúc ấy tôi nhắc hắn rằng văn khế không hề cho phép lấy máu, và nếu cân thịt lệch dù chỉ một chút, hắn sẽ phải đền bằng mạng sống cùng toàn bộ tài sản. Hắn vội xin lấy tiền, tôi không cho. Cuối cùng, tôi dẫn luật buộc hắn tội mưu hại người, bảo hắn quỳ xuống van xin vị Đại thống lĩnh tha mạng.
Tóm tắt Thực thi công lí theo lời An-tô-ni-ô – mẫu 6
Ngày ra tòa, tôi đã chuẩn bị tinh thần để chết. Tôi thừa nhận chữ kí của mình trên tờ khế ước và chỉ mong tòa tuyên án cho nhanh. Vị tiến sĩ luật trẻ tuổi hết lời khuyên Sai-lốc khoan hồng, bạn tôi là Ba-xa-ni-ô xin trả gấp mười, nhưng lão vẫn chỉ muốn một cân thịt gần tim tôi. Khi quan tòa bảo tôi phanh ngực, tôi nhìn thấy Sai-lốc mừng rỡ cầm cân và dao.
Thế rồi mọi thứ xoay chuyển chỉ bằng một câu. Quan tòa nói lão được lấy thịt mà không được lấy máu, cũng không được cắt sai một li. Gra-ti-a-nô cười vang nhại lại những lời Sai-lốc vừa tâng bốc. Lão cuống quýt xin lấy tiền, rồi xin lấy vốn, rồi định bỏ về, nhưng đều bị từ chối. Cuối cùng chính lão bị kết tội mưu sát tôi, một nửa tài sản của lão được tòa xử giao cho tôi. Mãi sau tôi mới biết vị quan tòa thông minh ấy lại là Poóc-xi-a, vợ của Ba-xa-ni-ô.
Tóm tắt vở kịch Người lái buôn thành Vơ-ni-dơ ngắn gọn – mẫu 7
Ba-xa-ni-ô muốn cầu hôn nàng Poóc-xi-a giàu có nên nhờ bạn là thương gia An-tô-ni-ô giúp tiền. Vì hàng hóa còn trên các tàu buôn, An-tô-ni-ô vay của Sai-lốc ba nghìn đuy-ca, nhận điều kiện quá hạn thì bị cắt một cân thịt. Ba-xa-ni-ô chọn đúng chiếc hộp bằng chì và cưới được Poóc-xi-a. Nghe tin tàu của An-tô-ni-ô đều đắm và Sai-lốc kiện ra tòa, Poóc-xi-a giả trang làm một vị tiến sĩ luật, dùng chính lời văn khế cứu An-tô-ni-ô, khiến Sai-lốc thua kiện và bị trừng phạt. Vở kịch khép lại vui vẻ khi các cặp đôi đoàn tụ và tin vui về những con tàu của An-tô-ni-ô được báo về.
Tóm tắt vở kịch Người lái buôn thành Vơ-ni-dơ đầy đủ – mẫu 8
Ở thành Vơ-ni-dơ, chàng Ba-xa-ni-ô muốn hỏi cưới Poóc-xi-a, một tiểu thư vừa đẹp vừa giàu. Theo di nguyện của cha nàng, ai muốn cưới nàng phải chọn đúng một trong ba chiếc hộp vàng, bạc và chì. Ba-xa-ni-ô cần tiền nên nhờ người bạn thân là An-tô-ni-ô. Tàu hàng của An-tô-ni-ô chưa về, chàng đành vay Sai-lốc, người Do Thái cho vay lãi vốn căm ghét chàng. Sai-lốc không lấy lãi nhưng ghi vào văn khế: quá hạn ba tháng không trả, hắn được cắt một cân thịt của người vay.
Những người cầu hôn trước đều chọn sai; Ba-xa-ni-ô chọn chiếc hộp chì và cưới được Poóc-xi-a, còn bạn chàng là Gra-ti-a-nô nên duyên với người hầu gái của nàng. Niềm vui chưa trọn thì tin dữ tới: tàu của An-tô-ni-ô đều gặp nạn, hạn trả nợ đã qua, Sai-lốc đòi thi hành văn khế. Ba-xa-ni-ô vội về Vơ-ni-dơ với số tiền lớn do vợ trao.
Poóc-xi-a lặng lẽ cùng cô hầu đóng giả làm tiến sĩ luật và người thư kí để tới phiên tòa. Sau khi khuyên nhủ không được, nàng chỉ ra văn khế không cho phép lấy máu, khiến Sai-lốc hết đường xuống dao, rồi dẫn luật buộc hắn tội mưu hại công dân. Sai-lốc mất phần lớn tài sản và phải chịu những điều kiện ngặt nghèo của tòa. Trở về nhà, Poóc-xi-a còn trêu chồng bằng chuyện chiếc nhẫn chàng đã tặng cho vị luật sư trẻ để tạ ơn, trước khi tiết lộ sự thật. Vở hài kịch kết thúc trong niềm vui khi tin báo các tàu buôn của An-tô-ni-ô đã về bến an toàn.
Kết luận
Dù ngắn hay dài, khi tóm tắt Thực thi công lí em cần giữ đúng trình tự: Poóc-xi-a khuyên khoan hồng và đưa ra lối thoát, Sai-lốc từ chối và đắc thắng, rồi thế cờ đảo ngược khi văn khế bị dùng để trói chính kẻ đi kiện. Nắm chắc mạch ấy sẽ giúp em hiểu tình huống, xung đột và tiếng cười của đoạn hài kịch này.
Xem thêm: