Tóm tắt Nhớ rừng (Thế Lữ) ngắn gọn, đầy đủ – 6 mẫu hay nhất

Bị nhốt trong cũi sắt ở vườn bách thú, con hổ căm hờn thực tại và nhớ da diết những ngày làm chúa tể giữa núi rừng. Nó chán ghét khung cảnh giả tạo quanh mình và chỉ còn biết gửi hồn về rừng xưa trong giấc mộng.

Nhớ rừng là lời tâm sự của một con hổ trong vườn bách thú. Sa cơ bị giam cầm, nó nằm dài trong cũi, ôm mối căm hờn, khinh thường đám người đến xem và tủi nhục khi phải sống cạnh gấu, báo. Con hổ nhớ lại thời tung hoành giữa đại ngàn, khi nó bước đi oai vệ và mọi loài đều khiếp sợ, nhớ những đêm trăng, ngày mưa, buổi sớm, buổi chiều huy hoàng nơi rừng thẳm. Trở về thực tại, nó càng ghét cảnh vườn bách thú nhỏ bé, đơn điệu. Cuối cùng, con hổ hướng về cảnh rừng xưa với nỗi nhớ thương và khát vọng tự do cháy bỏng.

• Đoạn 1: con hổ bị nhốt trong cũi sắt, sống buồn chán, đầy căm hờn; nó khinh bỉ con người nhỏ bé mà ngạo mạn và nhục nhã vì bị biến thành vật làm trò.
• Đoạn 2: con hổ nhớ cảnh núi rừng hoang vu, hùng vĩ và hình ảnh chính mình oai phong, lẫm liệt, làm chúa tể muôn loài.
• Đoạn 3: nỗi nhớ dâng trào qua bốn cảnh đẹp nhất của đời chúa sơn lâm: đêm trăng bên suối, ngày mưa rừng, bình minh chim hót, hoàng hôn đỏ rực; khép lại bằng tiếng than tiếc nuối thời oanh liệt.
• Đoạn 4: con hổ chán ghét cảnh vườn bách thú được sửa sang, tỉa tót, bắt chước vẻ hoang dã một cách vụng về, giả dối.
• Đoạn 5: con hổ gọi rừng xưa, biết mình không còn được trở về, chỉ có thể theo giấc mộng để hồn được gần cảnh cũ.

Bài thơ mở ra cảnh một con hổ nằm dài trong cũi sắt của vườn bách thú. Từng là chúa tể núi rừng, nay nó sa cơ, phải làm vật mua vui cho thiên hạ. Nó nhìn ngày tháng trôi qua trong buồn chán, ngậm nuốt nỗi căm hờn, khinh bỉ những con người nhỏ bé dám trố mắt chế nhạo cái uy nghi của rừng sâu. Điều khiến nó nhục nhã hơn cả là phải sống ngang hàng với lũ gấu ngờ nghệch và đôi báo vô tâm ở chuồng bên.

Chỉ có kí ức giúp con hổ sống tiếp. Nó nhớ cảnh sơn lâm với cây già, bóng cả, với những âm thanh dữ dội của gió và thác. Giữa khung cảnh ấy, nó bước đi uy nghi, thân hình uốn lượn mềm mại, ánh mắt quắc lên là muôn loài im bặt. Nó nhớ những đêm say mồi dưới trăng bên bờ suối, những ngày mưa lặng ngắm giang sơn thay áo mới, những buổi sớm tiếng chim ca đánh thức giấc ngủ, những buổi chiều rực đỏ nó chờ mặt trời lặn. Kí ức càng huy hoàng, thực tại càng đau xót, khiến nó phải bật lên tiếng than cho thời oanh liệt đã qua.

Quay về thực tại, con hổ thấy ghét mọi thứ quanh mình. Vườn bách thú được chăm chút từng khóm hoa, từng lối đi, có cả dòng nước đen làm suối, có mấy mô đất thấp làm đồi, cố tỏ ra hoang vu mà chỉ thấy tầm thường. Cuối bài, con hổ cất tiếng gọi núi rừng hùng vĩ, nơi nó từng vùng vẫy, nay không bao giờ thấy lại. Trong những ngày ngao ngán, nó chỉ còn biết theo đuổi giấc mộng lớn để tâm hồn được gần với rừng xưa.

Ta vốn là chúa sơn lâm, nay sa cơ bị nhốt trong chiếc cũi chật hẹp giữa vườn bách thú. Ngày ngày ta nằm dài, nghiến chặt nỗi căm giận, nhìn đám người nhỏ bé đến trố mắt nhìn ta như nhìn món đồ chơi. Bên cạnh ta là lũ gấu khờ khạo và cặp báo chẳng biết lo nghĩ, vậy mà ta phải chịu ngang hàng với chúng. Ta chỉ còn sống bằng nỗi nhớ: nhớ cánh rừng thăm thẳm, nhớ những bước chân oai vệ của ta, nhớ lúc ta đưa mắt nhìn là muôn loài nín thở. Ta nhớ những đêm trăng, những chiều mưa, những sớm mai, những hoàng hôn mà ta từng làm chủ. Giờ tất cả đã mất. Ta ghét khu vườn bé mọn, giả làm rừng mà chẳng có chút gì hùng vĩ. Hỡi rừng xưa, ta không thể trở về, chỉ biết gửi hồn theo giấc mộng để được gần người.

Bài thơ Nhớ rừng (Thế Lữ) mượn tâm trạng con hổ bị giam trong vườn bách thú để thể hiện nỗi chán ghét thực tại tù hãm, tầm thường cùng khát vọng được sống tự do. Con hổ đau đớn vì mất tự do, nhớ tiếc thời làm chúa tể giữa đại ngàn, khinh ghét cảnh vật giả tạo xung quanh và chỉ còn biết gửi hồn về rừng cũ. Ẩn sau lời con hổ là tâm sự của lớp thanh niên trí thức Việt Nam thời mất nước: bất hòa với xã hội thực dân, nhớ quá khứ oai hùng của dân tộc và khao khát được sống tự do. Bài thơ thành công nhờ cảm hứng lãng mạn, hình tượng biểu tượng, nghệ thuật đối lập và nhạc điệu dồi dào của thể thơ tám chữ.

Kết luận

Khi tóm tắt Nhớ rừng, em cần giữ đúng vòng cảm xúc của bài thơ: hiện tại – quá khứ – hiện tại – khát vọng, và dùng lời văn của mình thay vì chép lại câu thơ. Với đề yêu cầu tóm tắt để phân tích, nên nêu thêm ý nghĩa biểu tượng của hình tượng con hổ.

Xem thêm:

• Soạn bài Nhớ rừng (Thế Lữ) – Ngữ văn 9 Chân trời sáng tạo
• Nhớ rừng (Thế Lữ): tác giả, tác phẩm, bố cục, nội dung
• Phân tích bài thơ Nhớ rừng – Dàn ý và bài văn mẫu
• Mở bài Nhớ rừng hay nhất – 13 mẫu trực tiếp, gián tiếp, nâng cao
• Kết bài Nhớ rừng hay nhất – 13 mẫu ngắn gọn, liên hệ, nâng cao