Bỏ qua tới nội dung
Thư viện văn học số
Tra chính tả
Lớp mấy?
Là gì?

Tai ương là gì? Nghĩa chữ 災殃 và khác tai nạn, thiên tai ra sao?

Cập nhật 22/03/2025·MMavrick Nguyễn·7 phút đọc
Nội dung chính
  • Tai ương: hai chữ cùng nói về vạ
  • Nghĩa của từ tai ương trong tiếng Việt
  • Tai ương, tai nạn, thiên tai đứng đâu trong nhóm từ chỉ vạ?
  • Tai ương qua những tình huống người đọc hay gặp

Tai ương là danh từ Hán Việt chỉ tai họa lớn, điều rủi ro nặng nề ập đến với một người, một nhà hay cả một vùng. Hỏi tai ương nghĩa là gì thì có thể hình dung bằng những cảnh như lũ cuốn trôi làng, cháy rụi cơ nghiệp, bệnh dịch lan khắp nơi. Từ này mang sắc thái trang trọng, hay gặp trong văn viết hơn lời nói thường ngày.

Nghĩa ngắn Tai họa lớn, vạ lớn; điều không may gây thiệt hại nặng
Gốc từ Hán Việt 災殃: tai (tai vạ, nạn) + ương (vạ, làm hại)
Loại từ Danh từ
Sắc thái Trang trọng, hơi văn chương; nặng hơn “xui xẻo”, “rủi ro”
tai ương là gì
tai ương là gì? Tai họa lớn, vạ lớn ập đến

Tai ương: hai chữ cùng nói về vạ

Điều thú vị của từ này là cả hai chữ đều mang nghĩa xấu, ghép lại để nhân đôi sức nặng. Chữ tai (災) có bộ hỏa (lửa) ở dưới. Nghĩa xưa nhất của nó là cháy nhà, về sau mở rộng thành mọi thứ vạ từ trời đất: lụt, hạn, đói kém. Từ điển Thiều Chửu ghi rằng những sự không may đều gọi chung là tai. Chữ này có mặt trong thiên tai, hỏa tai, tai nạn, tai biến.

Chữ ương (殃) thuộc bộ ngạt, bộ chỉ cái chết và những gì tàn hại. Nó vừa là danh từ (vạ, tai nạn) vừa là động từ (làm hại). Người Trung Hoa có thành ngữ “trì ngư chi ương” 池魚之殃: cá trong ao chết oan vì người ta tát cạn ao tìm đồ, gần giống ý “cháy thành vạ lây” của ta.

Đọc Truyện Kiều, nhiều người nhớ câu “Chữ tài liền với chữ tai một vần”. Chữ tai trong câu ấy chính là chữ tai của tai ương: Nguyễn Du chơi chữ để nói tài hoa thường đi kèm tai vạ.

Nghĩa của từ tai ương trong tiếng Việt

Từ điển tiếng Việt xếp tai ương vào nhóm danh từ, nghĩa như tai ách; bộ từ điển mở Việt – Việt của Hồ Ngọc Đức giảng gọn là “họa lớn”. Hai cách giảng gặp nhau ở một điểm: đây không phải chuyện xui vặt. Làm rơi điện thoại thì chẳng ai gọi là tai ương; mất trắng mùa màng vì bão mới đáng dùng chữ này.

Tai ương có thể đến từ thiên nhiên hoặc do con người gây ra. Vài cách dùng quen:

  • Trận lũ năm ấy là một tai ương với cả vùng hạ lưu.
  • Chiến tranh mang tai ương đến cho hàng triệu gia đình.
  • Ông bà xưa thắp hương cầu cho con cháu tránh được tai ương.
  • Một quyết định liều lĩnh có thể kéo theo tai ương cho cả công ty.

Những động từ hay đi cùng: gặp, mắc phải, giáng xuống, gieo rắc, tránh khỏi, vượt qua. Câu “tai ương giáng xuống” gợi cảm giác thứ gì đó từ trên cao đổ ập lên đầu, đúng với gốc “vạ trời” của chữ tai.

Tai ương, tai nạn, thiên tai đứng đâu trong nhóm từ chỉ vạ?

Từ Điểm nhấn Ví dụ
Tai ương Họa lớn nói chung, thiên về hậu quả nặng nề Dịch bệnh là tai ương của cả làng
Tai họa Gần như đồng nghĩa, dùng rộng hơn cả trong lời nói Rượu vào là tai họa kéo đến
Tai nạn Một sự việc bất ngờ, cụ thể, thường gây thương tích Tai nạn giao thông trên đèo
Thiên tai Chỉ vạ do tự nhiên: bão, lũ, động đất, hạn hán Miền Trung hứng chịu thiên tai liên tiếp
Hoạn nạn Cảnh khó khăn, nguy khốn mà một người đang phải chịu Bạn bè giúp nhau lúc hoạn nạn

Cùng nhóm đồng nghĩa còn có tai ách, tai vạ, tai biến. Ở phía trái nghĩa là phúc, phúc lành, may mắn, bình an. Câu chúc “tai qua nạn khỏi” là cách ông bà ta mong mọi tai ương đi lướt qua.

Một lỗi nhỏ đáng để ý: thiên tai (天災, vạ trời) và thiên tài (天才, tài trời cho) chỉ khác nhau một dấu nhưng nghĩa trái ngược, chuyện này có ở bài thiên tai khác thiên tài ở chữ nào. Còn khi người gặp tai ương lại bị kẻ khác thừa cơ chèn ép, dân gian gọi là cảnh sa cơ bị người đời lấn tới.

Viết văn, chữ tai ương hợp với giọng kể nghiêm trang. Đặt nó vào câu đùa như “hôm nay quên mang ô đúng là tai ương” sẽ thành phóng đại cho vui, người nghe hiểu ngay là nói quá. Còn nếu đang thuật lại một sự cố nhỏ, tách bạch sự cố, sự việc và biến cố sẽ giúp chọn chữ đúng mức hơn.

Chữ ách 厄 trong tai ách còn đứng sau chữ tật để thành từ Hán Việt tật ách, tên một cung nói về bệnh tật, hạn nạn trong tử vi.

Lá số tử vi chia đời người thành mười hai cung như thế, bên cạnh cung Tật Ách còn có cung Tử Tức bàn chuyện con cái, nối dõi.

Tai ương qua những tình huống người đọc hay gặp

Tai ương có phải là thiên tai không?

Không hẳn. Thiên tai chỉ là một loại tai ương, loại do thiên nhiên gây ra. Tai ương rộng hơn: chiến tranh, dịch bệnh, hỏa hoạn hay một biến cố làm sụp đổ cơ nghiệp đều có thể gọi là tai ương.

Tai ương tiếng Anh là gì?

Từ gần nhất là calamity. Tùy ngữ cảnh có thể dùng disaster (thảm họa) hoặc misfortune (điều bất hạnh, nhẹ hơn).

Gieo rắc tai ương nghĩa là gì?

Là gây ra, lan truyền tai họa cho nhiều người. Cụm này hay dùng để nói về chiến tranh, kẻ ác trong truyện cổ hay dịch bệnh, ví dụ: con yêu tinh gieo rắc tai ương khắp vùng.

Viết “tai ươn” hay “tai ương” mới đúng?

Viết tai ương, vần “ương” có g ở cuối như trong “ương ngạnh”. “Tai ươn” là gõ thiếu chữ, không có nghĩa.

Vietnammm
VJOL
Lu88
https://sunwin.vision/
hitclub
hitclub
manclub
zowin
yo88
cakhiatv
xoilac
gavangtv
trực tiếp bóng đá
xoilac tv
xoilac tv
trực tiếp bóng đá
cakhiatv
xem bóng đá trực tiếp
socolive
trực tiếp bóng đá
cakhiatv
thapcamtv
90phut
luongsontv
Socolive
Cakhiatv
Tiếu lâm tv
90phut
Thapcamtv
Luongsontv
sunwin
hitclub
go88
lô đề uy tín
https://hitclub3.jp.net/
kqbd
7m
789club
b52
bomwin
https://trangcacuocbongda.bio/
iwin
vaobet
hitclub
https://tylekeonhacai.top/
https://sunwinn.za.com/
https://go881.jp.net/
7m
game bài đổi thưởng
Rikvip
kèo nhà cái
rikvip
game bài đổi thưởng
kèo nhà cái
hitclub
sunwin
789club
Kèo nhà cái
b52 club
b52 club
sunwin
kèo nhà cái
kèo bóng đá hôm nay
cá cược bóng đá
cakhiatv
socolive
Kèo nhà cái
game bài
Go88
Hitclub
Nhà cái uy tín
Bongdalu
iwinclub
rikvip
go88
sunwin
789club
b52
kèo nhà cái
kqbd
b52 club
ok9
https://fly88h.com/
bắn cá đổi thưởng
tỷ lệ bóng đá hôm nay
tỷ lệ bóng đá hôm nay
Twin68
new88
new88
Xóc đĩa
ww88
tylekeonhacai
https://tylekeonhacai.co.com/
sin88
V9bet
nổ hũ
hitclub
Game bài 789club
BongdaNET
keonhacai5
Game bài 789club
7m
sun win
https://lucky88.us/
8xbet
Sunwin
Game Go88
sunwin
https://keonhacai5.us.org/
B52 CLUB
Hit Club
https://keonhacai.gb.net/
kèo nhà cái
Iwin68
dn88
go8
cakhiatv
xôi lạc tv
socolive
bóng đá tv
lv88
gg88
https://vuaxocdia.me/
JBO
CakhiaTV
Socolive
b52club
nổ hũ
lô đề online
https://mm88.blog/
88xx
au88
sc88
go8
go99
mb88
mu88
new88
bet88
tỷ lệ kèo
tỷ lệ kèo nhà cái
Go88
nowgoal
tỷ lệ kèo bóng đá anh
https://keonhacai6.io/
Luck8
B29
Rikvip
B52club
hitclub
bet168
w 88
Kqbd
ee88
https://mm88.press/
kèo bóng đá
sunwin
f168
uu88
rikvip
xocdia88
Tài xỉu online
188bet
kqbd
sonclub
alo789
xóc đĩa online
88vin
bay789
kwin
sunwin
https://sunwin35.io/
mu88
sunwin
https://sunwins.eu.com
hitclub
Game bài đổi thưởng
v9bet
go88
b52 club
https://98win.kiwi/
au88
B52club
https://sunwinkt.com/
AE888
Sunwin
go88
go88
e39
kqbd
Socolive TV
B33
Go88
link tải sunwin
kèo nhà cái
hit club
Keonhacai
febet
kèo nhà cái 5
https://keonhacaim88.info/
https://keonhacaim88.info/
kèo nhà cái
go88
B52
kèo nhà cái
kèo nhà cái
kết quả bóng đá
789bet
cakhiatv
trực tiếp bóng đá
Sunwin
sunwin
ok9
789Club
Sumclub
Xóc đĩa
Sunwin
sun win
bet88
u88
cm88
Tai xiu
go 88
https://sunwinvy.com/
xoilactv
http://taixiuonline.markets/
go 88
23win
game bai doi thuong
tài xỉu 789club
Tỷ lệ kèo
kèo nhà cái
Hitclub
https://vuaxocdia.me/
Sunwin
hitclub
789club
trực tiếp bóng đá socolive
cm88
tỷ lệ kèo
kèo nhà cái uy tín
tỷ lệ kèo
nhận định bóng đá
Sunwin
kqbd
Xóc đĩa
cm88
kèo nhà cái
cá cược bóng đá
789WIN
tỷ lệ kèo nhà cái
hitclub
kèo nhà cái
789Club
Nhà cái Xocdia88
sunwin
HITCLUB
đánh đề online
qq8876 net
tg88
kubet
fv88
68gamebai
qq88
Sunwin
Socolive
tỷ lệ kèo
kết quả bóng đá
sunwin
ta88
https://go88n.co/
kèo bóng đá hôm nay
kèo nhà cái
hello88
hitclub
KÈO NHÀ CÁI
XÓC ĐĨA ONLINE
lô đề trực tuyến
đánh bài
kèo nhà cái 5
Xóc đĩa
tỷ lệ kèo nhà cái
Kèo nhà cái
game bài đổi thưởng
https://ae888.co.com/
bắn cá đổi thưởng
au88
789bet
rikvip
hitclub
sunwin
lô đề online
Exness
kubet
GG88 COM
kết quả bóng đá
FB88
fb88
kèo nhà cái
kèo nhà cái
lô đề online
AO88
lô đề online
hitclub
go88
Tải go88
go88
hitclub
hit club
KQBD
Vb88
X8
tỷ lệ kèo
s666
s66
kèo nhà cái 5