Bỏ qua tới nội dung
Thư viện văn học số
Tra chính tả
Lớp mấy?

Soạn bài Vườn Quốc gia Cúc Phương – Ngữ văn 9 Chân trời sáng tạo

Cập nhật 25/09/2026·MMavrick Nguyễn·14 phút đọc·Ngữ văn 9·Bài 3: Những di tích lịch sử và danh thắng
Nội dung chính
  • Tìm hiểu chung về văn bản Vườn Quốc gia Cúc Phương
  • Chuẩn bị đọc
  • Trải nghiệm cùng văn bản
  • Suy ngẫm và phản hồi (trang 63)

Soạn bài Vườn Quốc gia Cúc Phương hướng dẫn làm phần Chuẩn bị đọc, 2 câu hỏi Trải nghiệm cùng văn bản và 6 câu hỏi Suy ngẫm và phản hồi thuộc Bài 3 – chủ đề di tích lịch sử và danh thắng, sách Ngữ văn 9 Chân trời sáng tạo tập 1, trang 59 – 63. Lời giải bám sát những nét riêng của bài viết giới thiệu cảnh đẹp: cấu trúc, lối sắp xếp thông tin, chi tiết miêu tả và vai trò của hình ảnh minh họa.

Tìm hiểu chung về văn bản Vườn Quốc gia Cúc Phương

Đây là văn bản đọc mở đầu Bài 3, giới thiệu một khu rừng nổi tiếng của nước ta.

soạn bài vườn quốc gia cúc phương
Soạn bài Vườn Quốc gia Cúc Phương – Ngữ văn 9 Chân trời sáng tạo
  • Tác giả và xuất xứ: SGK trích theo cuốn Hỏi – đáp về những cánh rừng và vườn quốc gia Việt Nam của nhóm tác giả Đào Thị Luyến, Hoàng Trà My, Hoàng Lan Anh (NXB Quân đội nhân dân, 2009).
  • Kiểu văn bản: văn bản thông tin, cụ thể là kiểu bài giới thiệu danh lam thắng cảnh; phương thức chính là thuyết minh, có kết hợp miêu tả và biểu cảm.
  • Bố cục:

    – Mở đầu (ba đoạn đầu): vị trí, diện tích, ngày thành lập, thời điểm nên đến thăm Cúc Phương.

    – Nội dung (hai đề mục “Quần thể động, thực vật” và “Cảnh quan thiên nhiên và giá trị văn hoá”): giới thiệu lần lượt thế giới thực vật, động vật, hang động, di chỉ khảo cổ, sông suối, bản Mường và khung cảnh rừng lúc chiều tối, ban mai.

    – Kết thúc (câu cuối): cảm xúc lưu luyến của người đã từng đến Cúc Phương.
  • Nội dung: giúp người đọc hiểu về khu vườn quốc gia được lập sớm nhất ở nước ta, nơi có hệ sinh thái giàu có, cảnh quan kì thú và những giá trị lịch sử, văn hóa; gợi tình yêu thiên nhiên và ý thức bảo tồn.
  • Nghệ thuật: thông tin chính xác với nhiều số liệu; sắp xếp theo từng nhóm đối tượng; lời văn giàu hình ảnh; có ảnh minh họa.

Chuẩn bị đọc

Câu 1

Câu 1: Hiểu thế nào là danh lam thắng cảnh? (trang 59)

Em hiểu thế nào là danh lam thắng cảnh? Theo em, để một khu rừng trở thành danh lam thắng cảnh thì cần có những yếu tố nào?

Trả lời:

  • Danh lam thắng cảnh là nơi có cảnh đẹp nổi tiếng, do thiên nhiên tạo ra hoặc hòa quyện cùng các công trình do con người dựng nên, mang giá trị thẩm mĩ, lịch sử, văn hóa, khoa học và thu hút nhiều người đến tham quan.
  • Để được xem là danh thắng, một khu rừng cần có: cảnh quan đẹp, độc đáo (cây cổ thụ, hang động, suối, thác); hệ động thực vật phong phú, có loài quý hiếm; giá trị lịch sử, văn hóa gắn với con người (di chỉ khảo cổ, đời sống đồng bào); được bảo vệ, quản lí tốt và có điều kiện đón khách tham quan, nghiên cứu.

Trải nghiệm cùng văn bản

Câu 1

Câu 1: Suy luận – Mục đích của đoạn văn này là gì? (trang 59)

Trả lời: Đoạn văn thứ hai nhằm giới thiệu khái quát vị thế của Cúc Phương: ngày thành lập (7/7/1962), vị trí mở đầu của nó trong hệ thống vườn quốc gia và khu bảo tồn của nước ta, cùng ba lợi thế lớn là cảnh quan, hệ sinh thái đa dạng và bề dày văn hóa, lịch sử. Qua đó, người viết giải thích vì sao nơi này hút khách du lịch sinh thái và chuẩn bị cho các phần giới thiệu chi tiết phía sau.

Câu 2

Câu 2: Tóm tắt – Tóm tắt nội dung của đoạn văn này (trang 62)

Trả lời: Rừng núi Cúc Phương có không ít hang động đẹp, tên gọi giàu sức gợi: Vui Xuân, Phò Mã, Sơn Cung. Ở một số hang như động Người Xưa, hang Con Moong, các nhà khoa học đã phát hiện nhiều công cụ như rìu và mũi tên bằng đá, dao bằng vỏ sò…, cho thấy người xưa đã cư trú ở đây cách nay chừng 7 000 đến 12 000 năm. Đó là những di chỉ quý để nghiên cứu quá khứ của nước ta và cả khu vực Đông Nam Á.

Suy ngẫm và phản hồi (trang 63)

Câu 1

Câu 1: Đặc điểm của kiểu văn bản giới thiệu một danh lam thắng cảnh

Các đặc điểm của kiểu văn bản giới thiệu một danh lam thắng cảnh được thể hiện như thế nào trong văn bản Vườn Quốc gia Cúc Phương?

Trả lời:

Đặc điểm Biểu hiện trong văn bản
Cấu trúc ba phần Mở đầu giới thiệu chung (vị trí, diện tích, năm thành lập); phần nội dung đi vào từng phương diện qua hai đề mục; kết thúc bằng lời khẳng định sức hút khiến du khách muốn quay lại.
Thông tin cơ bản, chính xác Nhiều số liệu: cách Hà Nội 120 km, rộng 22 200 ha, nằm trên ba tỉnh; hơn 2 000 loài thực vật; 89 loài thú, 307 loài chim…; dấu tích người xưa cách nay 7 000 – 12 000 năm.
Cách trình bày thông tin Chia thành từng nhóm (cây cối và muông thú; hang động, sông suối và văn hóa Mường), kết hợp trình tự thời gian ở đoạn tả rừng chiều tối và sáng sớm.
Phương tiện phi ngôn ngữ Ảnh minh họa cảnh rừng, cây cổ thụ, loài voọc giúp người đọc hình dung trực quan.
Yếu tố miêu tả, biểu cảm Những câu văn gợi tả màu xanh đại ngàn, đàn bướm, ánh đom đóm và bộc lộ niềm say mê của người viết.
Câu 2

Câu 2: Thông tin cơ bản và nhan đề của văn bản

Văn bản đã trình bày (những) thông tin cơ bản nào? Nhan đề Vườn Quốc gia Cúc Phương đã làm nổi bật và khái quát được nội dung của toàn văn bản chưa? Vì sao?

Trả lời:

  • Thông tin cơ bản: vị trí, diện tích, ngày thành lập, ý nghĩa là vườn quốc gia đầu tiên; mùa đẹp nhất để tham quan; hệ thực vật (rừng mưa nhiệt đới, cây đại thụ, dây leo, cây quý); hệ động vật (số loài, loài quý hiếm, voọc mông trắng, chim, bướm); hang động và di chỉ khảo cổ; sông Bưởi và văn hóa người Mường; vẻ đẹp rừng theo thời gian trong ngày.
  • Về nhan đề: nhan đề bao quát được toàn bộ văn bản. Nó gọi đúng tên đối tượng được giới thiệu, ngắn gọn, dễ nhớ; mọi thông tin trong bài đều xoay quanh các phương diện của khu vườn quốc gia này. Chữ “Quốc gia” trong nhan đề còn gợi tầm vóc và tính chất được Nhà nước bảo vệ của khu rừng.
Câu 3

Câu 3: Cách trình bày thông tin của phần văn bản về quần thể động, thực vật

Xác định cách trình bày thông tin của phần văn bản từ câu mở đầu đề mục Quần thể động, thực vật đến hết đoạn nói về thế giới côn trùng. Cách trình bày ấy có vai trò như thế nào đối với việc thực hiện mục đích của văn bản?

Trả lời:

  • Cách trình bày: theo phân loại đối tượng. Câu đầu nêu nhận định chung (động, thực vật phong phú, đa dạng). Sau đó tách làm hai nhóm có gạch đầu dòng: thực vật (đặc điểm rừng, các tầng rừng, loài dây leo, cây đa bóp cổ, cây cổ thụ, số loài) và động vật (số lượng từng nhóm, loài quý hiếm, voọc mông trắng, chim, côn trùng).
  • Vai trò: thông tin mạch lạc, không chồng chéo; người đọc dễ theo dõi, dễ ghi nhớ từng nhóm; làm nổi bật sự phong phú của thiên nhiên nơi đây, phục vụ trực tiếp cho việc giới thiệu Cúc Phương như một kho báu thiên nhiên.
Câu 4

Câu 4: Yếu tố miêu tả và mục đích cung cấp thông tin

Tìm một số yếu tố miêu tả trong văn bản. Việc sử dụng yếu tố miêu tả có ảnh hưởng đến mục đích cung cấp thông tin chính xác về thắng cảnh không? Vì sao?

Trả lời:

  • Các chi tiết miêu tả tiêu biểu: hệ dây leo thân gỗ trườn từ cây này sang cây khác “như những con trăn khổng lồ”; cây làm bàm vắt ngang rừng tựa chiếc võng trời; mùa bướm nở khiến rừng già như trẻ lại; ánh đom đóm lập lòe như người cầm đèn đi gác đêm; buổi sáng “Cúc Phương thay áo mới!”.
  • Không làm giảm độ chính xác của thông tin. Các chi tiết miêu tả luôn đi kèm thông tin xác thực (kích thước dây leo, tên loài cây, tên loài vật), không làm sai lệch sự thật. Ngược lại, chúng làm đối tượng hiện lên cụ thể trước mắt người đọc, khiến văn bản hấp dẫn, gợi cảm xúc và khơi dậy mong muốn đến tham quan, tức là hỗ trợ mục đích giới thiệu thắng cảnh.
Câu 5

Câu 5: Vai trò của chi tiết loài voọc mông trắng

Khi giới thiệu về quần thể động, thực vật của Vườn Quốc gia Cúc Phương, các tác giả đề cập đến chi tiết loài voọc mông trắng được chọn làm biểu tượng của vườn. Nhận xét về vai trò của chi tiết ấy trong toàn văn bản.

Trả lời: Voọc mông trắng là loài linh trưởng chỉ có ở Việt Nam, được ví như báu vật của tạo hóa. Chi tiết này là điểm nhấn của phần giới thiệu động vật, chứng minh rõ nhất giá trị độc nhất vô nhị của hệ sinh thái Cúc Phương. Việc chọn loài vật làm biểu tượng còn cho thấy khu vườn coi trọng nhiệm vụ bảo tồn. Hình ảnh chú voọc ngộ nghĩnh gọi đàn cũng làm văn bản thêm sinh động, gần gũi, giúp người đọc nhớ lâu về Cúc Phương.

Câu 6

Câu 6: Thiết kế poster hoặc infographic giới thiệu Vườn Quốc gia Cúc Phương

Thiết kế một poster hoặc infographic để giới thiệu về vẻ đẹp của Vườn Quốc gia Cúc Phương.

Trả lời:

Em có thể thiết kế một poster khổ dọc theo bố cục sau:

  • Phần đầu: tiêu đề lớn Cúc Phương – vườn quốc gia đầu tiên của Việt Nam, ảnh nền là tán rừng xanh nhìn từ trên cao.
  • Ô thông tin nhanh: biểu tượng định vị kèm dòng 120 km phía nam Hà Nội – dãy Tam Điệp – thuộc 3 tỉnh: Thanh Hóa, Ninh Bình, Hòa Bình; biểu tượng lịch kèm thành lập 7/7/1962; biểu tượng bản đồ kèm 22 200 ha.
  • Cột Sự sống: các con số lớn in đậm: hơn 2 000 loài cây, 307 loài chim, 89 loài thú, 110 loài lưỡng cư – bò sát; hình voọc mông trắng ở giữa với chú thích linh vật của vườn.
  • Cột Khám phá: ảnh nhỏ cây chò cổ thụ, hang Con Moong, sông Bưởi, nhà sàn người Mường.
  • Chân poster: thời điểm đẹp nhất (tháng 12 – tháng 4), lời nhắc không xả rác, không bẻ cây, không mua bán động vật hoang dã.

Màu chủ đạo nên là xanh lá và nâu đất, chữ ít, hình nhiều để người xem nắm thông tin chỉ trong vài giây.

Kết luận

Soạn bài Vườn Quốc gia Cúc Phương, em cần nắm cấu trúc ba phần của văn bản giới thiệu danh lam thắng cảnh, lối sắp xếp thông tin theo từng nhóm đối tượng, vai trò của số liệu, yếu tố miêu tả và chi tiết voọc mông trắng. Đây là nền tảng để em đọc tiếp văn bản Ngọ Môn và viết bài giới thiệu danh lam, di tích ở phần sau của Bài 3.

Xem thêm:

Vietnammm
VJOL
Lu88
https://sunwin.vision/
hitclub
hitclub
manclub
zowin
yo88
cakhiatv
xoilac
gavangtv
trực tiếp bóng đá
xoilac tv
xoilac tv
trực tiếp bóng đá
cakhiatv
xem bóng đá trực tiếp
socolive
trực tiếp bóng đá
cakhiatv
thapcamtv
90phut
luongsontv
Socolive
Cakhiatv
Tiếu lâm tv
90phut
Thapcamtv
Luongsontv
sunwin
hitclub
go88
lô đề uy tín
https://hitclub3.jp.net/
kqbd
7m
789club
b52
bomwin
https://trangcacuocbongda.bio/
iwin
vaobet
hitclub
https://tylekeonhacai.top/
https://sunwinn.za.com/
https://go881.jp.net/
7m
game bài đổi thưởng
Rikvip
kèo nhà cái
rikvip
game bài đổi thưởng
kèo nhà cái
hitclub
sunwin
789club
Kèo nhà cái
b52 club
b52 club
sunwin
kèo nhà cái
kèo bóng đá hôm nay
cá cược bóng đá
cakhiatv
socolive
Kèo nhà cái
game bài
Go88
Hitclub
Nhà cái uy tín
Bongdalu
iwinclub
rikvip
go88
sunwin
789club
b52
kèo nhà cái
kqbd
b52 club
ok9
https://fly88h.com/
bắn cá đổi thưởng
FB88
FB88
FB88
fb88
tỷ lệ bóng đá hôm nay
tỷ lệ bóng đá hôm nay
Twin68
new88
new88
Xóc đĩa
ww88
tylekeonhacai
https://tylekeonhacai.co.com/
sin88
V9bet
nổ hũ
hitclub
Game bài 789club
BongdaNET
keonhacai5
Game bài 789club
7m
sun win
https://lucky88.us/
8xbet
Sunwin
Game Go88
sunwin
https://keonhacai5.us.org/
B52 CLUB
Hit Club
https://keonhacai.gb.net/
kèo nhà cái
Iwin68
dn88
go8
cakhiatv
xôi lạc tv
socolive
bóng đá tv
lv88
gg88
https://vuaxocdia.me/
JBO
CakhiaTV
Socolive
b52club
lô đề online
https://mm88.blog/
88xx
au88
sc88
go8
go99
mb88
mu88
new88
bet88
tỷ lệ kèo
tỷ lệ kèo nhà cái
Go88
nowgoal
tỷ lệ kèo bóng đá anh
https://keonhacai6.io/
Luck8
B29
Rikvip
B52club
hitclub
bet168
w 88
Kqbd
ee88
https://mm88.press/
kèo bóng đá
sunwin
f168
uu88
rikvip
xocdia88
Tài xỉu online
188bet
kqbd
sonclub
alo789
xóc đĩa online
88vin
bay789
kwin
sunwin
https://sunwin35.io/
mu88
sunwin
Hay88
Hay88
Hay88
Hay88
https://sunwins.eu.com
hitclub
Game bài đổi thưởng
v9bet
go88
b52 club
https://98win.kiwi/
au88
B52club
https://sunwinkt.com/
AE888
Sunwin
go88
go88
e39
kqbd
Socolive TV
B33
Go88
link tải sunwin
kèo nhà cái
hit club
Keonhacai
kèo nhà cái 5
https://keonhacaim88.info/
https://keonhacaim88.info/
kèo nhà cái
go88
B52
kèo nhà cái
kèo nhà cái
kết quả bóng đá
789bet
cakhiatv
trực tiếp bóng đá
Sunwin
sunwin
ok9
789Club
Sumclub
Xóc đĩa
Sunwin
sun win
bet88
u88
cm88
Tai xiu
go 88
https://sunwinvy.com/
xoilactv
http://taixiuonline.markets/
go 88
23win
game bai doi thuong
tài xỉu 789club
Tỷ lệ kèo
kèo nhà cái
Hitclub
https://vuaxocdia.me/
Sunwin
hitclub
789club
trực tiếp bóng đá socolive
cm88
tỷ lệ kèo
kèo nhà cái uy tín
tỷ lệ kèo
nhận định bóng đá
Sunwin
kqbd
Xóc đĩa
cm88
kèo nhà cái
cá cược bóng đá
789WIN
tỷ lệ kèo nhà cái
hitclub
kèo nhà cái
789Club
Nhà cái Xocdia88
sunwin
HITCLUB
đánh đề online
qq8876 net
tg88
kubet
fv88
68gamebai
33win
Sunwin
Socolive
tỷ lệ kèo
kết quả bóng đá
sunwin
ta88
https://go88n.co/
kèo bóng đá hôm nay
kèo nhà cái
hello88
hitclub
KÈO NHÀ CÁI
XÓC ĐĨA ONLINE
lô đề trực tuyến
đánh bài
kèo nhà cái 5
Xóc đĩa
tỷ lệ kèo nhà cái
Kèo nhà cái
game bài đổi thưởng
https://ae888.co.com/
bắn cá đổi thưởng
au88
789bet
rikvip
hitclub
sunwin
lô đề online
Exness
kubet
GG88 COM
kết quả bóng đá
RR88
FB88
fb88
kèo nhà cái
kèo nhà cái
lô đề online
AO88
kèo bóng đá
lô đề online
hitclub
go88
Tải go88
go88
hitclub
hit club
KQBD
Vb88
X8
tỷ lệ kèo
s666
s66
kèo nhà cái 5