Bỏ qua tới nội dung
Thư viện văn học số
Tra chính tả
Lớp mấy?
Là gì?

Nước chảy đá mòn nghĩa là gì? Bài học bền bỉ từ một dòng nước

Cập nhật 13/10/2025·MMavrick Nguyễn·9 phút đọc
Nội dung chính
  • Nước chảy đá mòn nghĩa là gì?
  • Mài sắt nên kim, kiến tha đầy tổ: cùng một nhà
  • Chuyện một đồng tiền mỗi ngày ở huyện Sùng Dương
  • Viết đoạn nghị luận về sự bền bỉ

Nước chảy đá mòn là câu tục ngữ khuyên người ta bền bỉ: việc dù khó đến đâu, cứ kiên trì làm đều đặn thì cuối cùng cũng thành, giống như dòng nước mềm chảy mãi cũng làm mòn được hòn đá cứng. Câu này hay được dùng để động viên chuyện học, chuyện luyện nghề; trong tình yêu, nó lại mang nghĩa theo đuổi lâu ngày thì người kia cũng xiêu lòng.

Nghĩa ngắn Kiên trì, bền bỉ thì việc khó mấy cũng làm được
Thể loại Tục ngữ về ý chí, sự nhẫn nại
Hình ảnh Nước mềm, đá cứng; thời gian dài làm nên thay đổi
Gần nghĩa Có công mài sắt có ngày nên kim; kiến tha lâu cũng đầy tổ
Nước chảy đá mòn là gì
Nước chảy đá mòn là gì? Kiên trì thì việc khó cũng thành

Nước chảy đá mòn nghĩa là gì?

Ở nghĩa đen, câu tục ngữ tả một điều ai đi suối cũng thấy: những hòn đá nằm lâu dưới dòng nước đều tròn nhẵn, có tảng bị khoét lõm thành hốc. Nước không có cạnh sắc, không có sức nặng như búa, vậy mà năm này qua năm khác, đá phải chịu thua.

Nghĩa bóng nằm ở sự đối lập ấy. Nước là cái mềm, cái nhỏ, giống sức lực của một con người. Đá là cái cứng, là khó khăn, là việc tưởng không làm nổi. Mềm vẫn thắng được cứng, với một điều kiện: nước phải chảy liên tục. Một gáo nước dội một lần chẳng làm đá suy suyển gì.

Vì vậy câu tục ngữ không ca ngợi sức mạnh. Nó ca ngợi sự đều đặn. Ngày nào cũng học năm từ tiếng Anh, sau một năm có gần hai nghìn từ. Ngày nào cũng tập đàn mười lăm phút, vài tháng sau tay đã quen phím. Không ngày nào thấy rõ sự khác biệt, nhưng cộng dồn lại thì khác hẳn.

  • Chẳng có bí quyết gì đâu, nước chảy đá mòn, mỗi tối em giải hai bài là được.
  • Bà ngoại tự học chữ ở tuổi sáu mươi, nước chảy đá mòn, giờ đã đọc được báo.
  • Anh ấy kiên nhẫn đưa đón suốt hai năm, nước chảy đá mòn, cuối cùng cô ấy gật đầu.

Mài sắt nên kim, kiến tha đầy tổ: cùng một nhà

Kho tục ngữ Việt có cả một họ những câu khen sự bền bỉ. Mỗi câu chọn một hình ảnh riêng và nhấn vào một khía cạnh hơi khác.

Câu Hình ảnh Nhấn vào
Nước chảy đá mòn Dòng nước và hòn đá Cái mềm, đều đặn thắng cái cứng
Có công mài sắt có ngày nên kim Thỏi sắt mài thành cây kim Công sức bỏ ra lâu dài sẽ có kết quả
Kiến tha lâu cũng đầy tổ Con kiến tha từng hạt Góp nhặt cái nhỏ thành cái lớn
Mưa dầm thấm lâu Mưa nhỏ kéo dài Tác động nhẹ mà bền thì ngấm sâu
Cả thèm chóng chán, bữa đực bữa cái Ham rồi bỏ; làm buổi có buổi không Trái nghĩa: thiếu đều đặn

Câu gần nhất là “có công mài sắt có ngày nên kim”; bài giải nghĩa câu có công mài sắt có ngày nên kim có kể câu chuyện gắn với hình ảnh mài sắt. Cả hai đều dẫn về một phẩm chất mà bài kiên trì là gì và khác kiên nhẫn ra sao giải thích kĩ, từ chữ Hán đến cách dùng.

Chuyện một đồng tiền mỗi ngày ở huyện Sùng Dương

Tiếng Trung có thành ngữ 水滴石穿 (thủy trích thạch xuyên), nghĩa đen là nước nhỏ giọt xuyên thủng đá, rất gần với câu tục ngữ của ta. Theo các từ điển thành ngữ, ý này đã có trong sách cổ thời Tiên Tần, và được biết đến rộng rãi qua một chuyện chép trong sách Hạc lâm ngọc lộ đời Tống.

Chuyện kể Trương Quai Nhai làm quan huyện Sùng Dương, bắt gặp một viên lại từ kho đi ra, giấu một đồng tiền dưới khăn. Bị phạt đòn, viên lại cãi rằng một đồng tiền thì có đáng là bao. Viên quan phán đại ý: một ngày một đồng, nghìn ngày là nghìn đồng; dây cọ lâu cũng đứt gỗ, nước nhỏ giọt mãi cũng thủng đá.

Câu chuyện cho thấy hình ảnh nước và đá có hai mặt. Bền bỉ làm điều tốt thì thành công; bền bỉ làm điều xấu, dù rất nhỏ, cũng tích lại thành tội lớn. Không có cơ sở để nói câu tục ngữ Việt bắt nguồn từ chuyện này. Có lẽ người ở đâu nhìn dòng suối lâu cũng rút ra cùng một bài học.

Viết đoạn nghị luận về sự bền bỉ

Đề “Giải thích câu tục ngữ nước chảy đá mòn” hoặc “Suy nghĩ về sự kiên trì” có thể triển khai theo ba bước:

  1. Giải thích: nước mềm, đá cứng; nước chảy lâu làm mòn đá. Từ đó suy ra: sức người có hạn nhưng bền bỉ sẽ vượt được việc khó.
  2. Bàn luận: thành công lớn thường là tổng của nhiều cố gắng nhỏ; người bỏ cuộc giữa chừng thì mọi công sức trước đó coi như mất. Dẫn chứng gần: luyện chữ đẹp, học ngoại ngữ, tập một môn thể thao.
  3. Mở rộng: kiên trì phải đi cùng cách làm đúng. Nước chảy đúng một chỗ thì đá mới mòn; cứ đổi hướng liên tục thì chẳng mòn được chỗ nào. Cũng phân biệt bền bỉ với cố chấp: biết mình sai mà vẫn làm thì không còn là đức tính.

Muốn có thêm câu ca dao, tục ngữ để dẫn chứng, có thể tìm ở trang ca dao, tục ngữ về siêng năng và kiên trì.

Chi tiết “nước chảy đúng một chỗ” là ý dễ làm bài văn khác bài của bạn bè. Hòn đá chỉ mòn khi dòng nước không đổi lối.

Giọt nước, hòn đá và người bền chí

Giải thích câu tục ngữ nước chảy đá mòn ngắn gọn thế nào?

Nước mềm mà chảy lâu ngày vẫn làm mòn đá cứng. Câu tục ngữ khuyên con người kiên trì, bền bỉ thì việc khó mấy cũng làm được.

Nước chảy đá mòn trong tình yêu nghĩa là gì?

Trong chuyện tình cảm, câu này chỉ sự theo đuổi bền bỉ, chân thành: quan tâm lâu ngày thì người kia dần cảm động, xiêu lòng. Dù vậy, kiên trì không có nghĩa là đeo bám khi người ta đã từ chối rõ ràng.

Nước chảy đá mòn là thành ngữ hay tục ngữ?

Wiktionary tiếng Việt xếp đây là tục ngữ, vì nó là một câu trọn ý, đúc kết kinh nghiệm sống. Trong lời nói, người ta cũng hay dùng nó như một cụm chen vào câu.

Nước chảy đá mòn có khi nào mang nghĩa xấu không?

Có. Khi nói về những điều tiêu cực lặp lại ngày này qua ngày khác, như lời chì chiết hay thói quen xấu, người ta cũng nói nước chảy đá mòn để chỉ sự bào mòn dần dần. Nhiều đức tính khác cũng cần sự bền bỉ ấy, chẳng hạn đức tính kiên nhẫn trong đời sống.

Vietnammm
VJOL
Lu88
https://sunwin.vision/
hitclub
hitclub
manclub
zowin
yo88
cakhiatv
xoilac
gavangtv
trực tiếp bóng đá
xoilac tv
xoilac tv
trực tiếp bóng đá
cakhiatv
xem bóng đá trực tiếp
socolive
trực tiếp bóng đá
cakhiatv
thapcamtv
90phut
luongsontv
Socolive
Cakhiatv
Tiếu lâm tv
90phut
Thapcamtv
Luongsontv
sunwin
hitclub
go88
lô đề uy tín
https://hitclub3.jp.net/
kqbd
7m
789club
b52
bomwin
https://trangcacuocbongda.bio/
iwin
vaobet
hitclub
https://tylekeonhacai.top/
https://sunwinn.za.com/
https://go881.jp.net/
7m
game bài đổi thưởng
Rikvip
kèo nhà cái
rikvip
game bài đổi thưởng
kèo nhà cái
hitclub
sunwin
789club
Kèo nhà cái
b52 club
b52 club
sunwin
kèo nhà cái
kèo bóng đá hôm nay
cá cược bóng đá
cakhiatv
socolive
Kèo nhà cái
game bài
Go88
Hitclub
Nhà cái uy tín
Bongdalu
iwinclub
rikvip
go88
sunwin
789club
b52
kèo nhà cái
kqbd
b52 club
ok9
https://fly88h.com/
tỷ lệ bóng đá hôm nay
tỷ lệ bóng đá hôm nay
Twin68
new88
new88
Xóc đĩa
ww88
tylekeonhacai
https://tylekeonhacai.co.com/
sin88
V9bet
nổ hũ
hitclub
Game bài 789club
BongdaNET
keonhacai5
Game bài 789club
7m
sun win
https://lucky88.us/
8xbet
Sunwin
Game Go88
sunwin
https://keonhacai5.us.org/
B52 CLUB
Hit Club
https://keonhacai.gb.net/
kèo nhà cái
Iwin68
dn88
go8
cakhiatv
xôi lạc tv
socolive
bóng đá tv
lv88
gg88
https://vuaxocdia.me/
JBO
CakhiaTV
Socolive
b52club
nổ hũ
lô đề online
https://mm88.blog/
88xx
au88
sc88
go8
go99
mb88
mu88
new88
bet88
tỷ lệ kèo
kèo nhà cái
Go88
nowgoal
tỷ lệ kèo bóng đá anh
https://keonhacai6.io/
Luck8
B29
Rikvip
B52club
hitclub
bet168
w 88
Kqbd
kèo bóng đá
sunwin
f168
uu88
rikvip
xocdia88
Tài xỉu online
188bet
kqbd
sonclub
alo789
xóc đĩa online
88vin
bay789
kwin
sunwin
https://sunwin35.io/
mu88
sunwin
https://sunwins.eu.com
hitclub
Game bài đổi thưởng
v9bet
go88
b52 club
https://98win.kiwi/
au88
B52club
https://sunwinkt.com/
AE888
Sunwin
go88
go88
e39
kqbd
Socolive TV
B33
Go88
link tải sunwin
kèo nhà cái
hit club
Keonhacai
febet
kèo nhà cái 5
https://keonhacaim88.info/
https://keonhacaim88.info/
kèo nhà cái
go88
B52
kèo nhà cái
kèo nhà cái
kết quả bóng đá
789bet
cakhiatv
trực tiếp bóng đá
Sunwin
sunwin
ok9
789Club
Sumclub
Xóc đĩa
Sunwin
sun win
bet88
u88
cm88
Tai xiu
go 88
https://sunwinvy.com/
xoilactv
http://taixiuonline.markets/
go 88
23win
game bai doi thuong
tài xỉu 789club
Tỷ lệ kèo
kèo nhà cái
Hitclub
Sunwin
hitclub
789club
trực tiếp bóng đá socolive
cm88
tỷ lệ kèo
kèo nhà cái uy tín
tỷ lệ kèo
nhận định bóng đá
Sunwin
kqbd
Xóc đĩa
cm88
kèo nhà cái
cá cược bóng đá
789WIN
tỷ lệ kèo nhà cái
kèo nhà cái
789Club
Nhà cái Xocdia88
sunwin
HITCLUB
đánh đề online
qq8876 net
tg88
kubet
Sunwin
Socolive
tỷ lệ kèo
kết quả bóng đá
sunwin
ta88
https://go88n.co/
kèo bóng đá hôm nay
kèo nhà cái
hello88
hitclub
KÈO NHÀ CÁI
XÓC ĐĨA ONLINE
lô đề trực tuyến
đánh bài
kèo nhà cái 5
Xóc đĩa
tỷ lệ kèo nhà cái
Kèo nhà cái
game bài đổi thưởng
https://ae888.co.com/
bắn cá đổi thưởng
au88
https://789betlove.com/
rikvip
hitclub
sunwin
lô đề online
Exness
kubet
GG88 COM
kết quả bóng đá
FB88
fb88
kèo nhà cái
hitclub
go88
Tải go88
go88
hitclub
hit club
KQBD
Vb88
X8
tỷ lệ kèo
s666
s66
kèo nhà cái 5