Furry là cách gọi cộng đồng những người mê nhân vật thú được nhân hóa: con cáo biết nói, chú sói mặc áo khoác, cô thỏ đi làm cảnh sát như trong phim hoạt hình. Furry nghĩa là gì thì tùy ngữ cảnh: có lúc chỉ cả cộng đồng (furry fandom), có lúc chỉ một thành viên, tiếng Việt hay gọi vui là “người mê thú nhân”.
| Nghĩa ngắn | Người yêu thích nhân vật động vật được nhân hóa; cộng đồng của những người ấy |
| Gốc từ | Tiếng Anh furry: có lông, phủ lông (fur + -y) |
| Số nhiều | Furries |
| Sắc thái | Trung tính trong cộng đồng; ngoài đời đôi khi bị dùng để trêu |
Furry: từ “có lông” đến một cộng đồng
Trong tiếng Anh, furry vốn chỉ là tính từ bình thường: phủ lông, hoặc trông mềm như lông thú. Một chú mèo, chiếc gối bông, cái mũ lông đều có thể gọi là furry. Theo Wiktionary, từ này ghép từ danh từ fur (lông thú) với hậu tố -y.
Từ khoảng thập niên 1980, chữ này được dùng để gọi một nhóm người hâm mộ ở Mỹ. Điểm chung của họ không phải một bộ phim hay một cuốn truyện cụ thể, mà là sở thích với nhân vật động vật mang tính cách, cảm xúc, dáng đứng của con người. Bách khoa Wikipedia tiếng Anh mô tả furry fandom là một tiểu văn hóa xoay quanh mối quan tâm đó, và ghi nhận rằng chính các thành viên cũng không thống nhất một định nghĩa duy nhất.
Nhân vật không cần có lông mới được tính. Một con rồng, một chú cá sấu đi hai chân vẫn thuộc gu của cộng đồng này. Cái tên “furry” chỉ là nhãn chung, dễ nhớ.
Fursona, fursuit và những chữ đi kèm
Muốn hiểu người trong cộng đồng nói gì với nhau, cần biết vài từ ghép rất hay gặp:
- Fursona (fur + persona): nhân vật thú đại diện cho chính mình, có tên, có loài, có tính cách riêng. Sói, cáo, chó, mèo lớn và rồng là những loài được chọn nhiều.
- Fursuit: bộ đồ hóa trang kín người theo hình fursona, thường may thủ công và khá đắt.
- Con (convention): hội nghị dành cho fan, nơi người ta mặc fursuit, mua bán tranh, gặp bạn quen trên mạng.
Không phải ai là furry cũng có fursuit. Phần lớn chỉ vẽ tranh, viết truyện, đặt ảnh đại diện là nhân vật của mình, hoặc đơn giản là thích xem phim có nhân vật thú như Zootopia, Robin Hood bản hoạt hình.
Fursona thực chất là một dạng nhân vật tự sáng tạo, thứ mà giới vẽ tranh gọi chung là OC (original character).
Người Việt dùng chữ furry trong câu thế nào?
Trên mạng xã hội Việt, furry thường được để nguyên tiếng Anh. Vài hoàn cảnh hay gặp:
Bình luận dưới tranh vẽ: “Bạn vẽ con cáo này đáng yêu quá, đúng gu dân furry luôn.”
Giới thiệu bản thân trong nhóm vẽ: “Mình là furry nhé, fursona của mình là một con mèo xám tên Mây.”
Nhắn tin với bạn: “Ê, hội chợ truyện tranh cuối tuần có mấy bạn mặc đồ furry dễ thương lắm.”
Caption ảnh: “Tranh đặt vẽ fursona đã về, cảm ơn họa sĩ nhiều.”
Câu hỏi của phụ huynh: “Con tôi bảo nó thích furry, vậy là thích cái gì?”
Câu cuối là thắc mắc rất thật. Với đa số bạn trẻ, đó là sở thích vẽ và sáng tạo nhân vật, gần với chuyện mê anime hay truyện tranh. Phụ huynh nên trò chuyện để biết con theo dõi trang nào, giống như với mọi cộng đồng mạng khác.
Furry khác cosplay và mascot ở đâu?
| Khái niệm | Trọng tâm | Nhân vật |
|---|---|---|
| Furry | Sở thích và cộng đồng quanh nhân vật thú nhân hóa | Thường do chính mình nghĩ ra (fursona) |
| Cosplay | Hóa trang thành nhân vật có sẵn | Nhân vật trong anime, game, phim |
| Mascot | Linh vật đại diện cho đội bóng, thương hiệu | Do tổ chức thiết kế, người mặc là nhân viên |
Ranh giới không cứng. Một bạn có thể vừa là furry vừa đi các buổi hóa trang theo nhân vật truyện tranh. Furry cũng hay bị gộp chung với dân mê văn hóa Nhật, nhưng hai nhóm khác nhau; cách gọi người cuồng anime được giải thích ở bài otaku và khác biệt với wibu.
Wikipedia cũng nhắc rằng cộng đồng này từng bị nhiều trang mạng chế giễu, và hình ảnh furry trên mạng đôi khi bị phóng đại. Vì vậy, gọi ai đó là furry để trêu chọc dễ gây khó chịu; nếu không rõ người kia có nhận mình là furry hay không, tốt nhất đừng gán nhãn.
Thắc mắc quanh chữ furry
Fursona là gì?
Fursona là nhân vật thú mà một furry tạo ra để đại diện cho bản thân trên mạng và ở các buổi gặp mặt. Mỗi fursona có tên, loài, màu lông và tính cách riêng, giống một “phiên bản thú” của chính người đó.
Furry fandom là gì?
Là tên đầy đủ của cộng đồng người hâm mộ nhân vật thú nhân hóa. Cộng đồng này giao lưu chủ yếu qua mạng và các hội nghị fan, với nhiều hoạt động vẽ tranh, viết truyện, may đồ hóa trang.
Furry có phải là bệnh không?
Không. Đây là chuyện sở thích và sinh hoạt fan, cũng như người mê truyện tranh hay mê game. Người thích nhân vật thú vẫn biết rõ mình là người, chỉ thích sáng tạo và chơi cùng những ai chung gu.
Thích Zootopia có phải là furry không?
Chưa chắc. Rất nhiều người xem và thích phim có nhân vật thú mà không tham gia cộng đồng. Một người thường tự nhận là furry khi họ quan tâm lâu dài, có fursona hoặc hay giao lưu với cộng đồng này.