Diều hâu và cú mèo là hai biểu tượng của sự khôn ngoan và mưu mẹo trong thế giới tự nhiên. Câu chuyện về chúng mang đến những bài học sâu sắc về cuộc sống. Hãy cùng theo dõi hành trình của chúng để nhận ra những giá trị quý báu.
Diều Hâu và Cú Mèo lúc nào cũng gây sự với nhau, không con nào chịu nhịn con nào. Một hôm, chúng quyết định sẽ không gây sự với nhau nữa, mà sẽ thân thiện với nhau, từ kẻ thù trở thành bạn tốt và hứa sẽ không ăn thịt con cái của nhau. Diều hâu lấy danh dự là vua của các loài chim ra cam đoan, còn Cú mèo thì đảm bảo bằng chính tính mạng của mình.
– Anh có biết mặt các con tôi không? – Cú mèo hỏi.
– Tôi không biết.
– Thế thì không ổn. – Cú mèo lo lắng nói. – Tôi lo rằng nếu anh gặp chúng mà lại không biết đó là con tôi thì nhất định anh sẽ ăn thịt chúng.
– Vậy chị tả hình dáng chúng cho tôi biết đi. Nếu không chỉ cần cho tôi xem mặt chúng, tôi đảm bảo sẽ không làm hại chúng.
– Các con tôi trông rất đáng yêu và vô cùng xinh đẹp. Anh mà gặp chúng thì chắc chắn sẽ nhận ra ngay. Anh hãy nhớ đấy nhé, nếu không các con tôi gặp nguy hiểm mất.
Buổi chiều muộn, Cú mèo bay đi tìm thức ăn cho con. Diều hâu bay đến một hang núi và nhìn thấy mấy con vật trông rất kỳ quái và xấu xí. Diều hâu nghĩ: “Con của chị bạn Cú mèo vô cùng xinh đẹp nên chắc những con này không phải con của chị ấy. Mình sẽ dùng chúng làm bữa tối”. Thế là Diều hâu có một bữa tối ngon lành.
Khi Cú mèo trở về tổ, nhìn thấy đàn con của mình giờ chỉ còn lại mấy cái móng, nó đau lòng muốn ngất đi. Biết được chính Diều hâu đã ăn thịt các con mình, nó mắng Diều hâu là quân trộm cướp độc ác. Lúc ấy, một con Cú mèo khuyên giải nó:
– Cũng tại chị khoa trương với Diều hâu rằng các con chị vô cùng xinh đẹp. Diều hâu đâu có nghĩ đó là các con chị.
Lời bàn: Mỗi người đều phải nhận biết đúng về bản thân, vừa phải nhìn thấy ưu điểm, vừa phải nhìn thấy rõ những hạn chế và khuyết điểm của mình.
Ý nghĩa truyện Diều hâu và cú mèo
Mắt mẹ nhìn con và mắt người ngoài
Cú mèo tả các con mình “rất đáng yêu và vô cùng xinh đẹp”. Với cú mèo, điều đó là thật lòng. Nhưng Diều hâu nhìn bằng con mắt của mình và chỉ thấy mấy con vật kỳ quái, xấu xí. Bi kịch xảy ra ở khoảng cách giữa hai cách nhìn. Truyện vừa thương cho tình mẫu tử, vừa nhắc rằng cái mình thấy đẹp chưa chắc người khác cũng thấy như vậy.
Thông tin sai dẫn đến hậu quả lớn
Diều hâu giữ lời hứa theo cách nó hiểu: không ăn con của cú mèo. Nó ăn đàn chim non vì tin rằng chúng không thể là “những đứa con xinh đẹp” kia. Lỗi nằm ở lời tả không đúng thực tế. Đó là bài học dùng được cả hôm nay: khi nhờ ai làm việc gì, mô tả càng khách quan, cụ thể thì càng ít hiểu lầm.
Biết mình biết người
Lời bàn cuối truyện khuyên mỗi người phải nhìn đúng bản thân, thấy cả ưu điểm lẫn khuyết điểm. Câu nói của con cú mèo khác cũng thẳng thắn: chính sự khoa trương đã hại đàn con. Tự tin là tốt, nhưng tự đánh giá quá cao mình hay người thân thì có lúc phải trả giá.
Nguồn gốc truyện Diều hâu và cú mèo
Truyện cùng cốt với bài thơ ngụ ngôn “Đại bàng và cú” của La Fontaine (quyển V, bài 18): đại bàng và cú giảng hòa, cú tả con mình đẹp nhất, đại bàng gặp lũ chim non xấu xí liền ăn thịt. Bản tiếng Việt này đổi đại bàng thành diều hâu và thêm phần “Lời bàn” ở cuối.
Đọc thêm: Cú mèo và châu chấu, Đại bàng và con chim sẻ và Con hươu trong chuồng bò.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao Diều hâu ăn thịt con của Cú mèo dù đã hứa?
Vì Cú mèo tả con mình vô cùng xinh đẹp, nên khi gặp mấy con chim non trông xấu xí, Diều hâu tin chắc đó không phải con của Cú mèo.
Lời bàn của truyện Diều hâu và cú mèo là gì?
Mỗi người phải nhận biết đúng về bản thân, thấy cả ưu điểm lẫn hạn chế, khuyết điểm của mình. Khuyết điểm khác nhược điểm, thiếu sót ở chỗ nào thì bài khuyết điểm là gì giải thích rõ.