Baller là từ lóng tiếng Anh có hai nghĩa chính: người chơi bóng giỏi, nhất là bóng rổ, và người giàu có, tiêu tiền mạnh tay, sống phô trương. Khi dân mạng khen ai đó “đúng là baller”, họ thường muốn nói người ấy chơi lớn, chịu chi hoặc rất đỉnh trong việc mình làm. Vậy baller nghĩa là gì còn tùy câu nói đang ở sân bóng hay ở chuyện tiền bạc.
| Nghĩa ngắn | Cầu thủ giỏi; người giàu, sống xa hoa; (tính từ) rất đỉnh |
| Gốc từ | Tiếng Anh: ball (quả bóng) + -er (người làm việc gì) |
| Cách viết khác | Balla (lối nói của cộng đồng người Mỹ gốc Phi) |
| Loại từ | Danh từ, đôi khi dùng như tính từ |
| Sắc thái | Thân mật, thường là khen; có lúc pha chút trêu chọc |
Baller: từ người chơi bóng đến người chơi lớn
Về cấu tạo, baller rất đơn giản: ball là quả bóng, đuôi -er chỉ người làm một việc gì đó. Tiếng Anh đã có sẵn những từ như footballer (cầu thủ bóng đá), basketballer (cầu thủ bóng rổ). Baller là cách gọi rút gọn, nên nghĩa đầu tiên của nó là người chơi bóng.
Nghĩa “người giàu” ra đời muộn hơn, trong văn hóa hip-hop Mỹ khoảng cuối thập niên 1980. Thời ấy, nhiều ngôi sao bóng rổ nhà nghề kiếm tiền rất nhiều và tiêu xài phô trương: xe sang, trang sức, nhà to. Từ hình ảnh đó, các rapper dùng baller để chỉ bất kỳ ai thành đạt, lắm tiền và sống xa hoa, dù người ấy chẳng cầm quả bóng bao giờ.
Từ nghĩa “người chơi giỏi”, baller còn được dùng như lời khen chung: ai làm việc gì xuất sắc cũng có thể được gọi là baller. Có lúc nó đứng như tính từ, kiểu “a baller move” nghĩa là một nước đi rất chất.
Trong tiếng Anh, từ này còn vài nghĩa ít gặp, ví dụ melon baller là cái muỗng múc dưa thành viên tròn. Ở Việt Nam, người ta gần như chỉ dùng hai nghĩa chính ở trên.
Người Việt dùng baller trong những tình huống nào
Giới trẻ Việt mượn nguyên chữ, không dịch, và dùng ở cả hai nghĩa. Vài ví dụ trong từng ngữ cảnh:
- Bình luận dưới clip bóng rổ: “Ném ba điểm liền năm quả, đúng chuẩn baller luôn.”
- Nhóm đá bóng sân phủi: “Thứ bảy này có thằng em mới vào đội, nghe nói baller xịn lắm.”
- Nhắn tin trêu bạn: “Mời cả lớp trà sữa à? Ông hôm nay baller quá ta.”
- Caption ảnh đi du lịch: “Một ngày làm baller rồi về ăn mì gói cả tháng.”
- Khen đồng nghiệp: “Chốt được hợp đồng khó nhất quý, chị đúng là baller phòng mình.”
Để ý câu thứ tư: baller ở đây mang chút tự giễu, kiểu “chơi sang một bữa”. Cách dùng này khá phổ biến trên mạng.
Baller, flex và đại gia khác nhau ở đâu?
| Từ | Nghĩa chính | Sắc thái |
|---|---|---|
| Baller | Người giàu, chịu chi; hoặc người chơi bóng giỏi | Thường là khen, vui vẻ |
| Flex | Hành động khoe khoang thành tích, tài sản | Trung tính đến hơi chê |
| Đại gia | Người rất giàu | Trung tính, đôi khi mỉa |
| Dân chơi | Người sành ăn chơi, chịu chi | Thân mật, có khi chê |
Baller nói về con người, còn flex hay show off nói về hành động khoe. Một baller có thể flex, nhưng cũng có người giàu mà kín tiếng, chẳng khoe gì.
Viết văn bản nghiêm túc thì thay bằng từ gì
Baller là từ lóng, hợp với lời nói thân mật và mạng xã hội. Trong bài văn, đơn từ hay email công việc, nên thay bằng từ tiếng Việt phù hợp nghĩa: “cầu thủ giỏi”, “người chơi xuất sắc” khi nói về thể thao; “người giàu có”, “người thành đạt”, “rộng rãi, hào phóng” khi nói về chuyện tiền bạc. Người viết văn cẩn thận cũng nên tránh lạm dụng từ lóng, giống như lưu ý với những chữ khen kiểu slay của giới trẻ.
Baller hỏi nhanh đáp gọn
Baller nghĩa là gì trong tiếng lóng?
Trong tiếng lóng, baller là người giàu có, sống xa hoa, chịu chi. Từ này cũng dùng để khen ai đó làm việc gì rất giỏi.
Baller trong bóng đá, bóng rổ là gì?
Là người chơi bóng, thường ngụ ý chơi giỏi, kỹ thuật tốt. Ở Mỹ từ này hay gắn với bóng rổ; trên mạng, người ta cũng dùng cho cầu thủ bóng đá.
Balla là gì?
Balla là cách viết theo lối phát âm của cộng đồng người Mỹ gốc Phi, nghĩa giống baller.
Gọi ai đó là baller có phải khen không?
Phần lớn là khen hoặc trêu vui. Tuy vậy, nếu dùng để mỉa ai đó tiêu xài phung phí thì nghe có thể hơi châm chọc, nên chú ý ngữ cảnh.