Bài 88: ung, uc thuộc phần Học vần của sách Tiếng Việt lớp 1 Cánh diều tập 1, trang 156–157. Con học vần ung và vần uc qua hai tiếng sung, cúc. Bài có 4 hoạt động: làm quen, tìm tiếng có vần ung, uc, tập đọc bài Gà mẹ, gà con (kèm ghép đúng) và tập viết.
Bài 88: ung, uc học những gì?
- Biết vần ung gồm u và ng, vần uc gồm u và c; đánh vần: u – ngờ – ung, u – cờ – uc.
- Đọc trơn sung, cúc và tìm đúng tiếng có vần ung, uc trong các từ dưới hình.
- Đọc bài Gà mẹ, gà con, ghép đúng các vế câu.
- Tập viết ung, sung, uc, cúc.
Làm quen, tìm tiếng có vần ung, uc (trang 156)
Câu 1 (trang 156): Làm quen
Trả lời: Sách in hai ảnh:
- Chùm quả tròn, màu xanh mọc sát thân cây: sung. Đánh vần: sờ – ung – sung.
- Chậu hoa nhiều bông nhỏ màu vàng: cúc. Đánh vần: cờ – uc – cuc – sắc – cúc.
Quả sung có đặc điểm lạ: mọc thành chùm ngay trên thân và cành to, không mọc ở đầu cành như nhiều loại quả khác. Thêm râu cho chữ u, con có vần ưng, ưc của Bài 89: ưng, ưc Tiếng Việt 1 Cánh diều, với từ lưng, cá mực.
Câu 2 (trang 156): Tiếng nào có vần ung? Tiếng nào có vần uc?
Năm hình: (1) thùng rác (thùng nhựa xanh có nắp và bánh xe); (2) bông súng (hoa súng hồng trên mặt nước); (3) cá nục (ba con cá thân dài, lưng xanh); (4) khóm trúc; (5) xúc đất (chiếc máy xúc màu vàng đang xúc đất).
Trả lời:
| Tiếng có vần ung | thùng, súng |
| Tiếng có vần uc | nục, trúc, xúc |
Tiếng thùng mang dấu huyền, tiếng súng mang dấu sắc. Các tiếng có vần uc (kết thúc bằng c) chỉ mang dấu sắc hoặc dấu nặng: trúc, xúc (dấu sắc), nục (dấu nặng). Khóm trúc là nhiều cây trúc mọc sát nhau thành bụi; cây trúc giống cây tre nhưng thân nhỏ hơn.
Tập đọc và tập viết (trang 157)
Câu 3 (trang 157): Tập đọc
Bài đọc: Gà mẹ, gà con. Sau bài đọc có câu hỏi Ghép đúng: a) Đàn gà con – b) Gà mẹ; 1) liền ôm các con, ấp ủ chúng. – 2) rét run.
Trả lời: Bài Gà mẹ, gà con kể về một buổi sáng gà mẹ đưa các con ra vườn tìm mồi. Trời bỗng đổ mưa lớn, gió thổi mạnh, các chú gà con lạnh run cả người. Gà mẹ vội xòe cánh che cho các con, ủ các con vào lòng. Nằm trong cánh mẹ, đàn gà con kêu lên rằng mẹ ấm quá. Tranh vẽ gà mẹ đứng xù lông giữa trời mưa, mấy chú gà con vàng nhỏ xíu đứng quanh.
Cách đọc:
- Đánh vần tiếng có vần mới: Rúc (rờ – uc – ruc – sắc – rúc), cùng (cờ – ung – cung – huyền – cùng).
- bất chợt: bỗng nhiên, không ngờ tới. ấp ủ: ôm vào lòng cho ấm. rúc: chui sâu vào chỗ kín, chỗ ấm. chiêm chiếp: tiếng kêu của gà con.
- Câu đàn gà con nói đọc giọng vui, nũng nịu.
Ghép đúng:
| a) Đàn gà con | 2) rét run. |
| b) Gà mẹ | 1) liền ôm các con, ấp ủ chúng. |
Bài đọc cho con thấy tình thương của mẹ: lúc con gặp khó khăn, mẹ luôn ở bên che chở. Con hãy kể cho ba mẹ nghe một lần mẹ đã chăm sóc con khi con bị lạnh hay bị ốm.
Câu 4 (trang 157): Tập viết
Trả lời: Con viết vào bảng con: ung, sung, uc, cúc.
- Vần ung: u nối n, nối g (chữ g có nét khuyết dưới, cao 5 li).
- sung: chữ s nối sang ung.
- Vần uc: u nối c, hai chữ cao 2 li.
- cúc: hai chữ c ở đầu và cuối; dấu sắc đặt trên chữ u.
Cuối trang 156 in hai vần mới để con đọc lại: ung, uc.
Ghi nhớ sau Bài 88
Tiếng có vần ung: sung, thùng, súng, cùng. Tiếng có vần uc: cúc, nục, trúc, xúc, rúc. Vần ung, uc giống vần un, ut ở chỗ cùng bắt đầu bằng u; con xem lại Bài 72: un, ut, ưt để so sánh.