Tóm tắt Nữ phóng viên đầu tiên (Trần Nhật Vy) ngắn gọn, đầy đủ – 6 mẫu hay nhất

Bài báo giới thiệu Manh Manh nữ sĩ (Nguyễn Thị Kiêm, 1914 – 2005), người phụ nữ mở đầu nghề phóng viên ở nước ta, làm việc cho tuần báo Phụ nữ tân văn từ năm 1931. Bà nổi tiếng nhờ mạnh mẽ ủng hộ Thơ mới, diễn thuyết ở Sài Gòn, Hà Nội và cổ vũ quyền bình đẳng của phụ nữ. Tác giả tiếc nuối vì tên tuổi của người tiên phong ấy nay ít được nhắc tới.

Khoảng giữa năm 1931, tờ Phụ nữ tân văn ở Sài Gòn có một nữ phóng viên thực thụ: Nguyễn Thị Kiêm, cô gái quê Gò Công, con một vị tri huyện, học hết bậc tú tài ở trường nữ sinh bản xứ. Thoạt đầu, cô chỉ viết tin vặt dưới các bút hiệu YM, Nguyễn Văn MYM. Từ khi bài Tình già của Phan Khôi xuất hiện năm 1932, cô ký tên Manh Manh, hăng hái bênh vực Thơ mới và lên tiếng cho nữ quyền. Ngày 26/7/1933, buổi bà diễn thuyết về Thơ mới ở Hội Khuyến học Sài Gòn – lần đầu một phụ nữ đứng trước đám đông như thế – gây tranh luận trên báo chí cả nước; ở Hà Nội, người nghe kéo đến chật hội quán phố Hàng Trống. Không xinh đẹp nhưng thông minh, hoạt bát, bà là gương mặt tiêu biểu của người phụ nữ mới. Tác giả nuối tiếc khi tên bà gần như vắng mặt trong những trang viết về Thơ mới.

Phần 1 – Giới thiệu nhân vật. Bằng một câu hỏi gợi tò mò, tác giả dẫn người đọc tới nữ phóng viên đầu tiên của báo chí nước ta: Manh Manh nữ sĩ, tên thật Nguyễn Thị Kiêm, sinh năm 1914 ở Gò Công, làm phóng viên cho tuần báo Phụ nữ tân văn từ khoảng giữa năm 1931 sau khi học xong tú tài.

Phần 2 – Hoạt động và đóng góp. Từ một phóng viên viết mục nhỏ, bà trở nên nổi tiếng khi ủng hộ Thơ mới sau bài Tình già của Phan Khôi (1932) và cổ vũ cho nữ quyền. Bà diễn thuyết về Thơ mới tại Hội Khuyến học Sài Gòn năm 1933, rồi nói chuyện ở Hà Nội, thu hút đông đảo người nghe và khơi lên những cuộc tranh luận sôi nổi trên báo chí hai miền. Chân dung bà được khắc họa khách quan: dáng vẻ không đẹp nhưng ánh mắt sáng, lời nói gọn gàng, cuốn hút.

Phần 3 – Sự lãng quên. Tác giả bày tỏ sự tiếc nuối khi người phụ nữ từng góp công mở đường cho Thơ mới lại hầu như không được nhắc tên mỗi khi người ta nói về phong trào này.

• 1914: Nguyễn Thị Kiêm ra đời ở Gò Công, con gái một vị tri huyện.
• Khoảng giữa năm 1931: học xong tú tài, bà trở thành phóng viên của tuần báo Phụ nữ tân văn, viết tin nhỏ với bút hiệu YM, Nguyễn Văn MYM.
• 10/3/1932: Phụ nữ tân văn (số 122) đăng Tình già của Phan Khôi; bà ký tên Manh Manh, đứng về phía Thơ mới, đồng thời viết về nữ quyền.
• 26/7/1933: nói chuyện về Thơ mới ở diễn đàn Hội Khuyến học Sài Gòn – lần đầu một phụ nữ diễn thuyết trước đông người; báo chí hai miền tranh luận sôi nổi.
• Sau đó: ra Hà Nội nói chuyện tại hội quán phố Hàng Trống, công chúng kéo đến kín chỗ; tiếp tục cổ vũ phụ nữ tham gia đời sống xã hội.
• 2005: bà qua đời; tác giả tiếc vì tên tuổi bà ít được nhắc trong lịch sử Thơ mới.

Bài báo mở ra bằng câu hỏi ai là nữ phóng viên đầu tiên của nước ta, rồi đưa người đọc về Sài Gòn năm 1931. Khi ấy, tuần báo Phụ nữ tân văn – một tờ báo có ảnh hưởng lớn ở Nam Kỳ – có trong ban biên tập một cô gái trẻ làm phóng viên thực thụ. Cô là Nguyễn Thị Kiêm, sinh năm 1914, quê Gò Công, con gái tri huyện Nguyễn Đình Trị. Tốt nghiệp bậc tú tài ở Sài Gòn, cô vào nghề báo, lúc đầu chỉ phụ trách những mục tin nhỏ, ký các bút hiệu YM hay Nguyễn Văn MYM, thỉnh thoảng viết bài về quyền phụ nữ.

Năm 1932, bài thơ Tình già của Phan Khôi được đăng trên chính tờ báo này và mở màn cho cuộc tranh luận giữa thơ cũ và thơ mới. Ở tuổi mười bảy, mười tám, Nguyễn Thị Kiêm lấy tên Manh Manh, đứng hẳn về phía cái mới: viết bài bênh vực, tự làm thơ theo lối mới và diễn thuyết cổ động. Buổi nói chuyện ngày 26/7/1933 tại Hội Khuyến học Sài Gòn trở thành sự kiện: một phụ nữ lần đầu đứng trước rất đông người để bàn chuyện văn chương, đòi cho thơ được thoát khỏi niêm luật để tình cảm tự do bộc lộ. Báo chí cả hai miền tranh luận rất lâu về bài diễn thuyết ấy. Bà còn ra Hà Nội nói chuyện, công chúng ùn ùn kéo đến hội quán phố Hàng Trống, trên gác dưới nhà kín người, dù quan niệm khi đó vẫn cho rằng đàn bà không nên ra chỗ đông người tranh cãi.

Tác giả miêu tả chân dung bà một cách thẳng thắn: người thấp, đậm, gương mặt không ưa nhìn, có người đương thời còn chê là xấu; nhưng đôi mắt sáng ngời, lời nói nhanh, gọn và duyên đã chinh phục người nghe. Bà là nhà báo, nhà thơ và nhà hoạt động xã hội, kêu gọi phụ nữ đi học, đi làm, góp mặt vào các sinh hoạt xã hội. Cuối bài, Trần Nhật Vy bày tỏ niềm tiếc nuối: một người đi tiên phong cho Thơ mới và nữ quyền như thế nay gần như bị lãng quên trong những trang viết về phong trào.

Thưa thầy cô và các bạn, nếu được hỏi ai là nữ phóng viên đầu tiên của Việt Nam, có lẽ nhiều người trong chúng ta sẽ lúng túng. Bài báo của Trần Nhật Vy cho ta câu trả lời: đó là Manh Manh nữ sĩ Nguyễn Thị Kiêm. Từ năm 1931, cô gái Gò Công ấy đã làm phóng viên cho tờ Phụ nữ tân văn. Khi Thơ mới ra đời và bị phản đối, cô mạnh dạn bênh vực, rồi năm 1933 đứng lên diễn đàn Hội Khuyến học Sài Gòn trước đông đảo khán giả – việc chưa phụ nữ nào làm trước đó. Bà còn diễn thuyết ở Hà Nội, cổ vũ phụ nữ học tập, làm việc, tham gia xã hội. Điều em ấn tượng nhất là bài báo không tô hồng nhân vật mà cho thấy vẻ đẹp đến từ trí tuệ, bản lĩnh. Thông điệp em rút ra: hãy trân trọng và ghi nhớ những người tiên phong, nhất là những người phụ nữ dám đi ngược định kiến.

Kết luận

Khi tóm tắt Nữ phóng viên đầu tiên, em nên bám theo trình tự thời gian và giữ đúng các thông tin cốt lõi: tên thật, năm sinh, tờ báo, bài Tình già (1932), buổi diễn thuyết ngày 26/7/1933 và sự lãng quên mà tác giả tiếc nuối. Mẫu 4 (theo mốc thời gian) rất hợp để trả lời câu hỏi về trình tự triển khai văn bản trong SGK.

Xem thêm:

• Soạn bài Nữ phóng viên đầu tiên (Kết nối tri thức 11)
• Soạn bài Trí thông minh nhân tạo
• Tác giả – tác phẩm Ca nhạc ở Miệt vườn