Tóm tắt Đấu tranh cho một thế giới hòa bình giúp em nắm nhanh nội dung bài tham luận của Ga-bri-en Gác-xi-a Mác-két, đọc tại cuộc gặp gỡ của nguyên thủ sáu nước ở Mê-hi-cô tháng 8 năm 1986, được học trong Ngữ văn 9 Chân trời sáng tạo và Ngữ văn 9 Kết nối tri thức. Dưới đây là 6 mẫu tóm tắt với độ dài khác nhau, có mẫu tóm tắt theo luận điểm để em dễ học; thông tin tác giả, bố cục xem ở bài Đấu tranh cho một thế giới hòa bình: tác giả, tác phẩm.

Sơ đồ tư duy tóm tắt Đấu tranh cho một thế giới hòa bình
Văn bản được triển khai qua bốn luận điểm nối tiếp nhau. Sơ đồ dưới đây giúp em nhìn rõ trình tự lập luận trước khi đọc các mẫu.

Tóm tắt Đấu tranh cho một thế giới hòa bình ngắn nhất – mẫu 1
Mác-két cảnh báo kho vũ khí hạt nhân khổng lồ đang đe dọa hủy diệt sự sống trên Trái Đất. Ông chỉ ra cuộc chạy đua vũ trang vừa tốn kém, vừa trái với lí trí, rồi kêu gọi mọi người cùng lên tiếng bảo vệ hòa bình.
Tóm tắt văn bản trong một đoạn ngắn – mẫu 2
Tác giả mở đầu bằng thực tế đáng sợ: năm vạn đầu đạn hạt nhân đủ biến mỗi người thành kẻ ngồi trên bốn tấn thuốc nổ. Số tiền dành cho vũ khí lớn đến mức có thể cứu đói, chữa bệnh, xóa mù chữ cho hàng trăm triệu người, nhưng lại bị đem phục vụ cái chết. Sự sống được thiên nhiên tạo dựng qua hàng trăm triệu năm, vậy mà con người có thể xóa sạch chỉ bằng một nút bấm. Vì thế, mọi người phải cùng hành động chống chiến tranh hạt nhân và giữ gìn hòa bình.
Tóm tắt theo bốn luận điểm – mẫu 3
- Luận điểm 1 – Nguy cơ: năm 1986, hơn 50 000 đầu đạn hạt nhân đã sẵn sàng; sức công phá đủ xóa mọi dấu vết sự sống nhiều lần và làm đảo lộn cả hệ Mặt Trời. Hiểm họa ấy treo trên đầu nhân loại như thanh gươm Đa-mô-clét.
- Luận điểm 2 – Sự tốn kém: tiền cho máy bay ném bom, tàu sân bay, tên lửa, tàu ngầm hạt nhân đủ thực hiện các chương trình cứu trợ trẻ em, phòng sốt rét, cung cấp lương thực, xóa mù chữ trên toàn thế giới.
- Luận điểm 3 – Đi ngược lí trí: sự sống phải tiến hóa qua hàng trăm triệu năm, còn vũ khí hạt nhân có thể đưa mọi thứ về điểm xuất phát chỉ trong khoảnh khắc.
- Luận điểm 4 – Lời kêu gọi: mỗi người hãy góp tiếng nói đòi một thế giới không vũ khí; tác giả đề nghị lập nhà băng lưu trữ trí nhớ để hậu thế biết sự sống từng có mặt và biết tên kẻ đã hủy diệt nó.
Tóm tắt chi tiết Đấu tranh cho một thế giới hòa bình – mẫu 4
Bằng câu hỏi “Chúng ta đang ở đâu?”, Mác-két đưa người nghe đối diện với hiện thực năm 1986: hơn năm vạn đầu đạn hạt nhân được bố trí trên khắp thế giới. Ông quy đổi thành hình ảnh dễ hiểu: mỗi người, kể cả trẻ em, như đang ngồi trên bốn tấn thuốc nổ, và tất cả nổ tung có thể xóa sự sống trên Trái Đất tới mười hai lần. Nguy cơ ấy giống thanh gươm treo lơ lửng trên đầu loài người.
Tiếp đó, tác giả chứng minh cuộc chạy đua vũ trang tốn kém đến mức phi lí. Chương trình cứu trợ 500 triệu trẻ em nghèo mà UNICEF đưa ra năm 1981 phải gác lại vì cần 100 tỉ đô la, trong khi số tiền đó chỉ bằng giá 100 máy bay ném bom chiến lược. Giá mười tàu sân bay đủ cho chương trình phòng sốt rét bảo vệ hơn một tỉ người. Lương thực cho gần 575 triệu người đói ăn còn rẻ hơn 149 tên lửa MX. Chỉ hai tàu ngầm hạt nhân đủ xóa nạn mù chữ cho cả thế giới.
Ông khẳng định chạy đua vũ trang là trái với lẽ phải, trái cả với lí trí con người lẫn quy luật của tự nhiên. Con bướm, bông hồng, tiếng hát của con người đều là kết quả của hàng trăm triệu năm tiến hóa, vậy mà khoa học hiện đại lại tạo ra thứ có thể xóa tất cả bằng một nút bấm.
Cuối cùng, Mác-két kêu gọi mọi người tham gia bản đồng ca đòi hòa bình, công bằng. Ông đề nghị lập một nhà băng lưu trữ trí nhớ có thể tồn tại sau thảm họa, để những thế hệ mai sau còn biết hành tinh này từng có sự sống, và biết tên những kẻ đã gây ra tội ác.
Tóm tắt nội dung từng phần – mẫu 5
Phần 1: tác giả nêu con số hơn năm vạn đầu đạn hạt nhân, chỉ ra sức tàn phá khủng khiếp của chúng và khẳng định chưa có ngành nào phát triển nhanh và nguy hiểm như công nghiệp hạt nhân.
Phần 2: tác giả đặt chi phí vũ khí cạnh những nhu cầu cấp bách của con người về chăm sóc trẻ em, y tế, lương thực, giáo dục để cho thấy sự lãng phí to lớn của chạy đua vũ trang.
Phần 3: tác giả lập luận rằng chạy đua vũ trang là phản lại lí trí, vì nó có thể xóa bỏ thành quả của quá trình tiến hóa kéo dài hàng trăm triệu năm.
Phần 4: tác giả kêu gọi hành động cho một thế giới không còn vũ khí và đưa ra đề nghị giàu tính biểu tượng: mở nhà băng lưu trữ trí nhớ cho nhân loại tương lai.
Tóm tắt kèm thông điệp để ôn thi – mẫu 6
Đấu tranh cho một thế giới hòa bình là phần trích từ bài tham luận Mác-két đọc năm 1986. Bằng lập luận chặt chẽ và những bằng chứng xác thực, tác giả cho thấy chiến tranh hạt nhân là mối đe dọa đối với toàn bộ sự sống, cuộc chạy đua vũ trang là sự lãng phí khổng lồ và đi ngược lí trí. Văn bản gửi đi thông điệp: mỗi người, mỗi quốc gia cần chung tay ngăn chặn chiến tranh, chấm dứt chạy đua vũ trang, giữ yên bình cho hành tinh và mọi sinh linh trên đó.
Kết luận
Khi tóm tắt văn bản nghị luận này, em cần giữ đúng trình tự bốn luận điểm và có thể nêu một vài con số tiêu biểu, nhưng nên diễn đạt bằng lời của mình. Đừng quên phần lời kêu gọi ở cuối, vì đó là mục đích của toàn bài.
Xem thêm: