Bỏ qua tới nội dung
Thư viện văn học số
Tra chính tả
Lớp mấy?
Là gì?

Thủ cấp là gì? Nghĩa từ 首級 và vì sao cái đầu được gọi là cấp?

Cập nhật 31/05/2025·MMavrick Nguyễn·6 phút đọc
Nội dung chính
  • Nghĩa của thủ cấp theo từ điển
  • Vì sao cái đầu lại được gọi là "cấp"?
  • Thủ cấp, đầu lâu, thủ lĩnh: đừng dùng lẫn
  • Gặp thủ cấp trong truyện xưa và phim cổ trang

Thủ cấp là từ cũ chỉ cái đầu của người đã bị chém, thường là đầu tướng giặc hay kẻ phạm tội bị xử trảm. Từ này gần như chỉ còn sống trong sách sử, truyện chương hồi, phim cổ trang và truyện kiếm hiệp. Gặp cụm “dâng thủ cấp”, “treo thủ cấp” trong truyện thì có thể hiểu nôm na là đem cái đầu của kẻ bị giết ra làm bằng chứng.

Nghĩa ngắn (Từ cũ) đầu của người bị chém
Gốc từ Hán Việt 首級: thủ (đầu) + cấp (bậc, cấp bậc)
Loại từ Danh từ
Sắc thái Sách vở, cổ, gắn với chiến trận và hình phạt thời xưa
thủ cấp là gì
thủ cấp là gì? Đầu của người bị chém (từ cũ)

Nghĩa của thủ cấp theo từ điển

Từ điển tiếng Việt (Hoàng Phê) đánh dấu thủ cấp là từ cũ và giảng là đầu của người bị chết chém. Wiktionary tiếng Việt, dựa trên bộ từ điển do Hồ Ngọc Đức biên tập, cũng ghi gần như vậy: đầu người bị chém.

Như vậy thủ cấp không phải là “cái đầu” nói chung. Không ai gọi đầu người đang sống là thủ cấp. Từ này chỉ dùng cho cái đầu đã rời khỏi thân, trong bối cảnh chiến tranh, xử án hoặc báo thù. Đó cũng là lý do nó mang sắc thái lạnh lùng, nặng nề, khác hẳn những từ chỉ đầu thông thường.

Một vài cách dùng hay gặp trong truyện:

  • Viên tướng sai lính mang thủ cấp kẻ phản loạn về doanh trại để báo công.
  • Lệnh truyền rằng ai lấy được thủ cấp tên tướng giặc sẽ được thưởng hậu.
  • Trong phim, cảnh treo thủ cấp ở cổng thành nhằm răn đe dân chúng.

Vì sao cái đầu lại được gọi là “cấp”?

Chữ thủ (首) nghĩa gốc là đầu; từ nghĩa ấy mới sinh ra các nghĩa đứng đầu, trước nhất như trong thủ lĩnh, thủ khoa, nguyên thủ, thủ đô.

Chữ cấp (級) nghĩa là bậc, như bậc thềm, bậc quan. Ghép “đầu” với “bậc” nghe lạ, nhưng có lý do lịch sử. Thiều Chửu giảng rằng theo phép nhà Tần, cứ chém được một đầu giặc thì được thăng một cấp, nên người ta gọi cái đầu là thủ cấp. Từ điển Hán ngữ Hán Điển (zdic) cũng giải thích theo hướng đó: chế độ nhà Tần xét công, tăng tước cho quân sĩ theo số đầu địch chém được.

Nói cách khác, mỗi cái đầu ngày ấy được tính bằng một bậc thăng thưởng. Từ cách tính công ấy, chữ “cấp” dính luôn vào cái đầu, và tiếng Việt mượn nguyên cụm từ này qua văn chương chữ Hán.

Thủ cấp, đầu lâu, thủ lĩnh: đừng dùng lẫn

Từ Nghĩa Khác thủ cấp ở chỗ
Đầu lâu Bộ xương đầu của người chết đã lâu Nói về xương sọ, không nhất thiết do bị chém
Cái đầu, mái đầu Đầu người nói chung Dùng cho cả người sống, sắc thái trung tính
Thủ lĩnh, thủ trưởng Người đứng đầu một nhóm, một cơ quan Chữ thủ ở đây là “đứng đầu”, không phải cái đầu
Thủ cấp Đầu của người đã bị chém Chỉ dùng trong bối cảnh chiến trận, hình phạt xưa

Lỗi hay thấy nhất là dùng thủ cấp cho đùa vui, kiểu “lấy thủ cấp bài kiểm tra”. Viết như thế nghe gượng, lại gợi cảnh rùng rợn không đúng chỗ. Trong văn nghị luận hay văn kể chuyện ở trường, nếu không phải đang kể chuyện chiến trận xưa thì nên chọn từ khác.

Gặp thủ cấp trong truyện xưa và phim cổ trang

Từ này xuất hiện dày đặc trong tiểu thuyết chương hồi dịch từ chữ Hán, nơi các trận đánh hay kết thúc bằng cảnh một vị tướng “chém đầu” đối thủ rồi đem thủ cấp về dâng chủ tướng. Đọc loại truyện ấy, bạn cũng sẽ gặp rất nhiều tích cũ, thành ngữ gốc Hán; muốn hiểu cách các tích ấy đi vào tiếng Việt thì xem bài giải thích điển tích, điển cố trong văn học.

Trong những thế giới đó, lấy được thủ cấp tướng giặc là chiến công lớn, nhưng tác giả cũng không ít lần dùng chi tiết này để cho thấy sự tàn khốc của chiến tranh. Những trang Thủy hử đầy cảnh giao tranh như thế cũng là nơi sinh ra hình mẫu các hảo hán Lương Sơn Bạc.

Thủ cấp: vài thắc mắc nhỏ

Thủ cấp nghĩa là gì trong truyện kiếm hiệp?

Vẫn là đầu của kẻ bị chém. Truyện kiếm hiệp và phim cổ trang dùng từ này khi kể chuyện báo thù, lập công hay xử tội, chẳng hạn “lấy thủ cấp” kẻ thù để tế người đã khuất.

Thủ cấp chữ Hán viết thế nào?

Viết là 首級, giản thể là 首级. Chữ 首 nghĩa là đầu, chữ 級 nghĩa là bậc, cấp; trong tiếng Trung hiện đại từ này đọc là shǒují.

Thủ cấp có phải là đầu lâu không?

Không hẳn. Đầu lâu là xương sọ của người chết đã lâu, còn thủ cấp là cái đầu vừa bị chém rời khỏi thân, thường dùng làm bằng chứng lập công hoặc để răn đe.

Vietnammm
VJOL
Lu88
https://sunwin.vision/
hitclub
hitclub
manclub
zowin
yo88
cakhiatv
xoilac
gavangtv
trực tiếp bóng đá
xoilac tv
xoilac tv
trực tiếp bóng đá
cakhiatv
xem bóng đá trực tiếp
socolive
trực tiếp bóng đá
cakhiatv
thapcamtv
90phut
luongsontv
Socolive
Cakhiatv
Tiếu lâm tv
90phut
Thapcamtv
Luongsontv
sunwin
hitclub
go88
lô đề uy tín
https://hitclub3.jp.net/
kqbd
7m
789club
b52
bomwin
https://trangcacuocbongda.bio/
iwin
vaobet
hitclub
https://tylekeonhacai.top/
https://sunwinn.za.com/
https://go881.jp.net/
7m
game bài đổi thưởng
Rikvip
kèo nhà cái
rikvip
game bài đổi thưởng
kèo nhà cái
hitclub
sunwin
789club
Kèo nhà cái
b52 club
b52 club
sunwin
kèo nhà cái
kèo bóng đá hôm nay
cá cược bóng đá
cakhiatv
socolive
Kèo nhà cái
game bài
Go88
Hitclub
Nhà cái uy tín
Bongdalu
iwinclub
rikvip
go88
sunwin
789club
b52
kèo nhà cái
kqbd
b52 club
ok9
https://fly88h.com/
bắn cá đổi thưởng
FB88
FB88
FB88
fb88
tỷ lệ bóng đá hôm nay
tỷ lệ bóng đá hôm nay
Twin68
new88
new88
Xóc đĩa
ww88
tylekeonhacai
https://tylekeonhacai.co.com/
sin88
V9bet
nổ hũ
hitclub
Game bài 789club
BongdaNET
keonhacai5
Game bài 789club
7m
sun win
https://lucky88.us/
8xbet
Sunwin
Game Go88
sunwin
https://keonhacai5.us.org/
B52 CLUB
Hit Club
https://keonhacai.gb.net/
kèo nhà cái
Iwin68
dn88
go8
cakhiatv
xôi lạc tv
socolive
bóng đá tv
lv88
gg88
https://vuaxocdia.me/
JBO
CakhiaTV
Socolive
b52club
lô đề online
https://mm88.blog/
88xx
au88
sc88
go8
go99
mb88
mu88
new88
bet88
tỷ lệ kèo
tỷ lệ kèo nhà cái
Go88
nowgoal
tỷ lệ kèo bóng đá anh
https://keonhacai6.io/
Luck8
B29
Rikvip
B52club
hitclub
bet168
w 88
Kqbd
ee88
https://mm88.press/
kèo bóng đá
sunwin
f168
uu88
rikvip
xocdia88
Tài xỉu online
188bet
kqbd
sonclub
alo789
xóc đĩa online
88vin
bay789
kwin
sunwin
https://sunwin35.io/
mu88
sunwin
Hay88
Hay88
Hay88
Hay88
https://sunwins.eu.com
hitclub
Game bài đổi thưởng
v9bet
go88
b52 club
https://98win.kiwi/
au88
B52club
https://sunwinkt.com/
AE888
Sunwin
go88
go88
e39
kqbd
Socolive TV
B33
Go88
link tải sunwin
kèo nhà cái
hit club
Keonhacai
kèo nhà cái 5
https://keonhacaim88.info/
https://keonhacaim88.info/
kèo nhà cái
go88
B52
kèo nhà cái
kèo nhà cái
kết quả bóng đá
789bet
cakhiatv
trực tiếp bóng đá
Sunwin
sunwin
ok9
789Club
Sumclub
Xóc đĩa
Sunwin
sun win
bet88
u88
cm88
Tai xiu
go 88
https://sunwinvy.com/
xoilactv
http://taixiuonline.markets/
go 88
23win
game bai doi thuong
tài xỉu 789club
Tỷ lệ kèo
kèo nhà cái
Hitclub
https://vuaxocdia.me/
Sunwin
hitclub
789club
trực tiếp bóng đá socolive
cm88
tỷ lệ kèo
kèo nhà cái uy tín
tỷ lệ kèo
nhận định bóng đá
Sunwin
kqbd
Xóc đĩa
cm88
kèo nhà cái
cá cược bóng đá
789WIN
tỷ lệ kèo nhà cái
hitclub
kèo nhà cái
789Club
Nhà cái Xocdia88
sunwin
HITCLUB
đánh đề online
qq8876 net
tg88
kubet
fv88
68gamebai
33win
Sunwin
Socolive
tỷ lệ kèo
kết quả bóng đá
sunwin
ta88
https://go88n.co/
kèo bóng đá hôm nay
kèo nhà cái
hello88
hitclub
KÈO NHÀ CÁI
XÓC ĐĨA ONLINE
lô đề trực tuyến
đánh bài
kèo nhà cái 5
Xóc đĩa
tỷ lệ kèo nhà cái
Kèo nhà cái
game bài đổi thưởng
https://ae888.co.com/
bắn cá đổi thưởng
au88
789bet
rikvip
hitclub
sunwin
lô đề online
Exness
kubet
GG88 COM
kết quả bóng đá
RR88
FB88
fb88
kèo nhà cái
kèo nhà cái
lô đề online
AO88
kèo bóng đá
lô đề online
hitclub
go88
Tải go88
go88
hitclub
hit club
KQBD
Vb88
X8
tỷ lệ kèo
s666
s66
kèo nhà cái 5