Bỏ qua tới nội dung
Thư viện văn học số
Tra chính tả
Lớp mấy?
Là gì?

Thiệt thòi là gì? Nghĩa, cách dùng và khác thua thiệt, thiệt hại

Cập nhật 22/01/2025·MMavrick Nguyễn·7 phút đọc
Nội dung chính
  • Thiệt thòi là thiệt cái gì?
  • Thiệt thòi, thua thiệt hay thiệt hại?
  • Chịu thiệt thòi: khi nào đáng, khi nào không?
  • Một chữ thiệt thòi trong Truyện Kiều

Thiệt thòi là phải chịu phần kém, phần mất so với người khác, thường là chuyện lớn và do hoàn cảnh gây ra chứ không phải do mình chọn. Đứa trẻ mồ côi thiệt thòi vì thiếu cha mẹ; học sinh vùng xa thiệt thòi vì thiếu thầy, thiếu sách. Chữ này dùng được cả như tính từ (“thật thiệt thòi”) lẫn danh từ (“bù đắp những thiệt thòi”).

Nghĩa ngắn Chịu điều thiệt, bị kém phần so với người khác, thường do hoàn cảnh
Loại từ Tính từ; dùng như danh từ trong “những thiệt thòi”, “sự thiệt thòi”
Cấu tạo Từ láy âm đầu (th – th), tiếng gốc là “thiệt”
Trái nghĩa Được lợi, có lợi thế, được ưu ái
thiệt thòi là gì
thiệt thòi là gì? Chịu phần kém vì hoàn cảnh

Thiệt thòi là thiệt cái gì?

Tiếng gốc là thiệt: mất đi, chịu phần kém. Thêm “thòi” vào, nghĩa không đổi hướng nhưng nặng hơn và rộng hơn. “Thiệt” có khi chỉ là thiệt vài nghìn đồng khi mua hớ. Còn “thiệt thòi” thì thường nói những mất mát kéo dài, khó đong đếm: thiệt thòi về tình thương, về cơ hội học hành, về sức khỏe.

Từ điển của Viện Ngôn ngữ học giảng thiệt thòi là phải chịu điều thiệt, thường lớn và do hoàn cảnh đưa lại. Hai chữ “hoàn cảnh” ấy là chìa khóa. Người ta ít khi nói một người thiệt thòi vì lười học; người ta nói một người thiệt thòi vì sinh ra đã nghèo, vì bệnh tật, vì chiến tranh. Cái thiệt đến từ bên ngoài, ngoài sức mình.

  • Con nhà nghèo, em chịu nhiều thiệt thòi hơn bạn bè cùng trang lứa.
  • Quỹ học bổng lập ra để bù đắp phần nào thiệt thòi cho các em mồ côi.
  • Chị cả nhường em đi học trước, chấp nhận thiệt thòi về mình.
  • Ở ngoài chợ, ai không biết mặc cả thì dễ thiệt thòi.

Một chỗ dễ lẫn: ở miền Nam, “thiệt” còn là cách nói của “thật” (nói thiệt, thiệt tình). Chữ “thiệt” trong thiệt thòi không liên quan đến nghĩa đó.

Thiệt thòi, thua thiệt hay thiệt hại?

Từ Khác ở đâu Ví dụ
Thiệt thòi Kém phần lâu dài, nhiều khi về tinh thần, cơ hội; do hoàn cảnh Tuổi thơ thiệt thòi vì thiếu mẹ
Thua thiệt Nhấn vào việc so với người khác thì mình kém hơn Không chịu thua thiệt ai
Thiệt hại Mất mát đo đếm được, thường là tài sản, người Bão gây thiệt hại hàng trăm ngôi nhà
Thiệt thân Chính mình chuốc lấy cái hại, thường vì dại Cả nể cho lắm rồi thiệt thân
Được lợi, lợi thế Trái nghĩa: được phần hơn Học sinh thành phố có lợi thế về thư viện

Thiệt thòi là chuyện của hoàn cảnh; còn cảm giác buồn khi thấy mình bị đối xử kém hơn người khác lại là một chữ khác, được nói ở bài nỗi tủi của người thấy mình bị bỏ rơi. Có người thiệt thòi thật mà không tủi, có người chẳng thiệt gì mà vẫn tủi.

Chịu thiệt thòi: khi nào đáng, khi nào không?

Đề nghị luận về lối sống hay gặp ý “biết chịu thiệt một chút”. Muốn viết sâu, nên tách hai trường hợp:

  1. Thiệt thòi tự nguyện vì người khác: nhường suất học bổng cho bạn khó khăn hơn, bố mẹ nhịn ăn ngon để con đi học. Cái thiệt ấy làm nên tình thương và sự tử tế, gần với đức sống biết nhường phần hơn cho người.
  2. Thiệt thòi bị áp đặt: trẻ em vùng khó khăn thiếu trường lớp, người khuyết tật bị từ chối việc làm. Ở đây không nên khuyên “cam chịu”, mà phải hỏi xã hội đã làm gì để san bớt khoảng cách. Phần này nối sang khái niệm công bằng giữa người với người.

Viết được ranh giới đó, bài văn sẽ tránh được lối khen chung chung kiểu “chịu thiệt là tốt”. Cũng nên nhớ một điều: người chịu thiệt thòi không có nghĩa là người kém cỏi. Nhiều người lớn lên từ thiệt thòi lại nhạy với nỗi khổ của người khác hơn ai hết.

Một chữ thiệt thòi trong Truyện Kiều

Trong đoạn nhặt được cành thoa Kiều đánh rơi bên tường, Kim Trọng ngỏ lời với nàng bằng một câu nửa đùa nửa thật, kiểu “tôi theo đuổi bao lâu, nàng nỡ để tôi thiệt sao”. Bản Kiều trên Wikisource ghi câu ấy là:

Công đeo đuổi chẳng thiệt thòi lắm ru?

Có bản khác chép “đeo đẳng” thay cho “đeo đuổi”. Dù chữ nào, “thiệt thòi” ở đây vẫn giữ nghĩa hôm nay: bỏ công ra mà không được đáp lại thì là chịu phần thiệt. Hai trăm năm, chữ này gần như không đổi nghĩa.

Thiệt thòi trong lời ăn tiếng nói

Thiệt thòi nghĩa là gì trong câu “người yếu thế, thiệt thòi”?

Là những người vì hoàn cảnh (nghèo, khuyết tật, mồ côi, ở vùng xa) mà có ít cơ hội hơn số đông. Cách nói này hay gặp trong văn bản về chính sách xã hội và từ thiện.

Thiệt thòi là từ láy hay từ ghép?

Thường được xếp là từ láy âm đầu “th”, tiếng “thiệt” mang nghĩa chính. Wiktionary tiếng Việt cũng xếp thiệt thòi vào nhóm từ láy.

Thiệt thòi tiếng Anh là gì?

Danh từ hay dịch là disadvantage; “bị thiệt thòi” là be at a disadvantage hoặc be disadvantaged. “Trẻ em thiệt thòi” có thể dịch disadvantaged children.

Chịu thiệt thòi có phải là nhu nhược không?

Không hẳn. Nhường phần hơn cho người cần hơn là một lựa chọn có suy nghĩ. Nhu nhược là khi để người khác lấn mãi mà không dám lên tiếng, kể cả lúc cái thiệt ấy là bất công.

Vietnammm
VJOL
Lu88
https://sunwin.vision/
hitclub
hitclub
manclub
zowin
yo88
cakhiatv
xoilac
gavangtv
trực tiếp bóng đá
xoilac tv
xoilac tv
trực tiếp bóng đá
cakhiatv
xem bóng đá trực tiếp
socolive
trực tiếp bóng đá
cakhiatv
thapcamtv
90phut
luongsontv
Socolive
Cakhiatv
Tiếu lâm tv
90phut
Thapcamtv
Luongsontv
sunwin
hitclub
go88
lô đề uy tín
https://hitclub3.jp.net/
kqbd
7m
789club
b52
bomwin
https://trangcacuocbongda.bio/
iwin
vaobet
hitclub
https://tylekeonhacai.top/
https://sunwinn.za.com/
https://go881.jp.net/
7m
game bài đổi thưởng
Rikvip
kèo nhà cái
rikvip
game bài đổi thưởng
kèo nhà cái
hitclub
sunwin
789club
Kèo nhà cái
b52 club
b52 club
sunwin
kèo nhà cái
kèo bóng đá hôm nay
cá cược bóng đá
cakhiatv
socolive
Kèo nhà cái
game bài
Go88
Hitclub
Nhà cái uy tín
Bongdalu
iwinclub
rikvip
go88
sunwin
789club
b52
kèo nhà cái
kqbd
b52 club
ok9
https://fly88h.com/
bắn cá đổi thưởng
tỷ lệ bóng đá hôm nay
tỷ lệ bóng đá hôm nay
Twin68
new88
new88
Xóc đĩa
ww88
tylekeonhacai
https://tylekeonhacai.co.com/
sin88
V9bet
nổ hũ
hitclub
Game bài 789club
BongdaNET
keonhacai5
Game bài 789club
7m
sun win
https://lucky88.us/
8xbet
Sunwin
Game Go88
sunwin
https://keonhacai5.us.org/
B52 CLUB
Hit Club
https://keonhacai.gb.net/
kèo nhà cái
Iwin68
dn88
go8
cakhiatv
xôi lạc tv
socolive
bóng đá tv
lv88
gg88
https://vuaxocdia.me/
JBO
CakhiaTV
Socolive
b52club
nổ hũ
lô đề online
https://mm88.blog/
88xx
au88
sc88
go8
go99
mb88
mu88
new88
bet88
tỷ lệ kèo
tỷ lệ kèo nhà cái
Go88
nowgoal
tỷ lệ kèo bóng đá anh
https://keonhacai6.io/
Luck8
B29
Rikvip
B52club
hitclub
bet168
w 88
Kqbd
ee88
https://mm88.press/
kèo bóng đá
sunwin
f168
uu88
rikvip
xocdia88
Tài xỉu online
188bet
kqbd
sonclub
alo789
xóc đĩa online
88vin
bay789
kwin
sunwin
https://sunwin35.io/
mu88
sunwin
https://sunwins.eu.com
hitclub
Game bài đổi thưởng
v9bet
go88
b52 club
https://98win.kiwi/
au88
B52club
https://sunwinkt.com/
AE888
Sunwin
go88
go88
e39
kqbd
Socolive TV
B33
Go88
link tải sunwin
kèo nhà cái
hit club
Keonhacai
febet
kèo nhà cái 5
https://keonhacaim88.info/
https://keonhacaim88.info/
kèo nhà cái
go88
B52
kèo nhà cái
kèo nhà cái
kết quả bóng đá
789bet
cakhiatv
trực tiếp bóng đá
Sunwin
sunwin
ok9
789Club
Sumclub
Xóc đĩa
Sunwin
sun win
bet88
u88
cm88
Tai xiu
go 88
https://sunwinvy.com/
xoilactv
http://taixiuonline.markets/
go 88
23win
game bai doi thuong
tài xỉu 789club
Tỷ lệ kèo
kèo nhà cái
Hitclub
https://vuaxocdia.me/
Sunwin
hitclub
789club
trực tiếp bóng đá socolive
cm88
tỷ lệ kèo
kèo nhà cái uy tín
tỷ lệ kèo
nhận định bóng đá
Sunwin
kqbd
Xóc đĩa
cm88
kèo nhà cái
cá cược bóng đá
789WIN
tỷ lệ kèo nhà cái
hitclub
kèo nhà cái
789Club
Nhà cái Xocdia88
sunwin
HITCLUB
đánh đề online
qq8876 net
tg88
kubet
fv88
68gamebai
qq88
Sunwin
Socolive
tỷ lệ kèo
kết quả bóng đá
sunwin
ta88
https://go88n.co/
kèo bóng đá hôm nay
kèo nhà cái
hello88
hitclub
KÈO NHÀ CÁI
XÓC ĐĨA ONLINE
lô đề trực tuyến
đánh bài
kèo nhà cái 5
Xóc đĩa
tỷ lệ kèo nhà cái
Kèo nhà cái
game bài đổi thưởng
https://ae888.co.com/
bắn cá đổi thưởng
au88
789bet
rikvip
hitclub
sunwin
lô đề online
Exness
kubet
GG88 COM
kết quả bóng đá
FB88
fb88
kèo nhà cái
kèo nhà cái
lô đề online
AO88
lô đề online
hitclub
go88
Tải go88
go88
hitclub
hit club
KQBD
Vb88
X8
tỷ lệ kèo
s666
s66
kèo nhà cái 5