Bỏ qua tới nội dung
Thư viện văn học số
Tra chính tả
Lớp mấy?
Là gì?

Bốc đồng là gì? Nghĩa, gốc chữ đồng và khác bồng bột, nông nổi

Cập nhật 24/07/2025·MMavrick Nguyễn·6 phút đọc
Nội dung chính
  • Từ điển nói gì về bốc đồng
  • Chữ "đồng" trong bốc đồng từ đâu ra
  • Bồng bột, nông nổi, xốc nổi: nhóm từ đứng cạnh bốc đồng
  • Dế Mèn và một phút hăng máu

Bốc đồng là bỗng nhiên hăng lên quá mức trong chốc lát rồi nói hoặc làm theo cơn hứng đó, không kịp cân nhắc. Hỏi “tính bốc đồng là gì” thì đó là thói quen hành động theo cảm xúc nhất thời: nổi nóng là cãi, thích là mua, buồn là bỏ ngang. Từ này thuộc khẩu ngữ, thường mang ý chê nhẹ.

Nghĩa ngắn Hăng lên đột ngột, làm theo cơn hứng mà không suy tính
Gốc từ Thuần Việt: bốc (bừng lên) + đồng (như người lên đồng)
Loại từ Động từ, tính từ (khẩu ngữ): tính bốc đồng, ăn nói bốc đồng
Trái nghĩa Chín chắn, điềm tĩnh, thận trọng
bốc đồng là gì
bốc đồng là gì? Hăng lên chốc lát, làm theo cơn hứng

Từ điển nói gì về bốc đồng

Từ điển tiếng Việt (Hoàng Phê) ghi bốc đồng là từ khẩu ngữ, giảng là đột nhiên hăng lên một cách quá mức trong chốc lát. Hai ví dụ đi kèm rất gọn: tính bốc đồng, ăn nói bốc đồng. Từ điển Việt – Anh xếp nó vào tính từ và dịch là impulsive, rash.

Cái lõi nghĩa nằm ở hai chữ “chốc lát”. Người bốc đồng không xấu tính; họ chỉ để cơn cảm xúc đi trước cái đầu. Cơn qua rồi thì nhiều khi chính họ tiếc. Vài cảnh rất quen:

  • Đang bực, gõ một tin nhắn thật gắt rồi bấm gửi luôn.
  • Xem livestream thấy giảm giá, chốt đơn ba món chưa cần dùng.
  • Bị nhắc một câu ở chỗ làm, viết đơn nghỉ việc ngay trong buổi chiều.

Chữ “đồng” trong bốc đồng từ đâu ra

Đây là từ thuần Việt, không phải Hán Việt. Bốc là bừng lên, bốc lên, như lửa bốc, khói bốc, hay “bốc hỏa” khi giận. Đồng gợi tới hầu đồng, lên đồng: lúc ấy người ngồi đồng như được nhập vào một trạng thái khác, cử chỉ khác hẳn ngày thường. Chính từ điển Hoàng Phê cũng chú thích hình ảnh này: hăng lên tựa như người lên đồng.

Ghép lại, bốc đồng là cảm xúc bốc lên khiến mình hành động như “không phải mình”. Hình ảnh ấy vừa tả đúng cơn hăng, vừa ngầm nói rằng nó sẽ qua.

Bồng bột, nông nổi, xốc nổi: nhóm từ đứng cạnh bốc đồng

Từ Khác bốc đồng ở chỗ Ví dụ
Bồng bột Hăng hái, nhiệt tình nhưng thiếu chín chắn; hay nói về tuổi trẻ Cái bồng bột của tuổi mười tám
Nông nổi Nông cạn, thiếu suy nghĩ trước khi hành động; nặng hơn về đánh giá Một quyết định nông nổi
Xốc nổi Hăng nhưng thiếu cẩn thận, dễ gây chuyện Tính xốc nổi làm hỏng việc
Hấp tấp Vội vàng về tốc độ, chưa chắc đã do cảm xúc Hấp tấp nộp bài khi chưa soát

Phía bên kia là chín chắn, điềm tĩnh, thận trọng, biết kiềm chế. Chữ cuối hay bị viết sai thành “kìm chế”; xem bài phân biệt kìm chế với kiềm chế. Lưu ý thêm: bốc đồng khác dũng cảm. Người dũng cảm biết rõ cái giá phải trả mà vẫn làm; người bốc đồng chưa kịp nghĩ tới cái giá.

Dế Mèn và một phút hăng máu

Ví dụ quen nhất với học sinh là chàng Dế Mèn của Tô Hoài. Mèn khỏe mạnh, tự tin đến kiêu căng, rồi trong một lúc ngứa miệng đã trêu chị Cốc chỉ để ra oai với anh hàng xóm yếu ớt. Trò đùa ấy kết thúc bằng cái chết của Dế Choắt. Lời trăn trối của Choắt về thói hung hăng, thiếu suy nghĩ trở thành bài học đường đời đầu tiên của Mèn. Đọc thêm ở bài phân tích nhân vật Dế Mèn của Tô Hoài.

Trong đề nghị luận, bốc đồng thường được đặt cạnh câu chuyện tự chủ: làm sao để cảm xúc không quyết định thay mình. Mấy ý dễ triển khai: nêu biểu hiện ở tuổi học trò (gây gổ, bỏ học theo bạn, đăng bài khi đang giận); chỉ ra hậu quả; rồi đề xuất cách tập dừng lại vài giây trước khi nói, viết, mua. Bốc đồng cũng hay giảm dần khi người ta lớn lên, chuyện mà bài giải nghĩa chữ trưởng thành bàn kĩ hơn.

Bốc đồng: vài câu hỏi hay gặp

Tính bốc đồng là gì?

Là nét tính cách hay hành động theo cảm xúc nhất thời, quyết nhanh mà không lường trước hậu quả. Người có tính này thường nhiệt tình, dễ hứng khởi, nhưng cũng dễ hối hận.

Bốc đồng tiếng Anh là gì?

Thường dịch là impulsive (tính từ) hoặc rash. Danh từ “sự bốc đồng” là impulsiveness; trong tâm lý học hay gặp thuật ngữ impulsivity.

Bốc đồng là tốt hay xấu?

Từ này nghiêng về chê. Đôi khi một quyết định bốc đồng lại thành chuyến đi đáng nhớ, nhưng với việc lớn như tiền bạc, học hành, lời nói với người thân thì nên chậm lại một nhịp.

Bốc đồng và bồng bột có giống nhau không?

Gần nghĩa. Bốc đồng nhấn vào cơn hăng chợt đến rồi chợt đi; bồng bột nhấn vào cái nhiệt tình thiếu chín chắn, thường gắn với tuổi trẻ.

Vietnammm
VJOL
Lu88
https://sunwin.vision/
hitclub
hitclub
manclub
zowin
yo88
cakhiatv
xoilac
gavangtv
trực tiếp bóng đá
xoilac tv
xoilac tv
trực tiếp bóng đá
cakhiatv
xem bóng đá trực tiếp
socolive
trực tiếp bóng đá
cakhiatv
thapcamtv
90phut
luongsontv
Socolive
Cakhiatv
Tiếu lâm tv
90phut
Thapcamtv
Luongsontv
sunwin
hitclub
go88
lô đề uy tín
https://hitclub3.jp.net/
kqbd
7m
789club
b52
bomwin
https://trangcacuocbongda.bio/
iwin
vaobet
hitclub
https://tylekeonhacai.top/
https://sunwinn.za.com/
https://go881.jp.net/
7m
game bài đổi thưởng
Rikvip
kèo nhà cái
rikvip
game bài đổi thưởng
kèo nhà cái
hitclub
sunwin
789club
Kèo nhà cái
b52 club
b52 club
sunwin
kèo nhà cái
kèo bóng đá hôm nay
cá cược bóng đá
cakhiatv
socolive
Kèo nhà cái
game bài
Go88
Hitclub
Nhà cái uy tín
Bongdalu
iwinclub
rikvip
go88
sunwin
789club
b52
kèo nhà cái
kqbd
b52 club
ok9
https://fly88h.com/
tỷ lệ bóng đá hôm nay
tỷ lệ bóng đá hôm nay
Twin68
new88
new88
Xóc đĩa
ww88
tylekeonhacai
https://tylekeonhacai.co.com/
sin88
V9bet
nổ hũ
hitclub
Game bài 789club
BongdaNET
keonhacai5
Game bài 789club
7m
sun win
https://lucky88.us/
8xbet
Sunwin
Game Go88
sunwin
https://keonhacai5.us.org/
B52 CLUB
Hit Club
https://keonhacai.gb.net/
kèo nhà cái
Iwin68
dn88
go8
cakhiatv
xôi lạc tv
socolive
bóng đá tv
lv88
gg88
https://vuaxocdia.me/
JBO
CakhiaTV
Socolive
b52club
nổ hũ
lô đề online
https://mm88.blog/
88xx
au88
sc88
go8
go99
mb88
mu88
new88
bet88
tỷ lệ kèo
kèo nhà cái
Go88
nowgoal
tỷ lệ kèo bóng đá anh
https://keonhacai6.io/
Luck8
B29
Rikvip
B52club
hitclub
bet168
w 88
Kqbd
kèo bóng đá
sunwin
f168
uu88
rikvip
xocdia88
Tài xỉu online
188bet
kqbd
sonclub
alo789
xóc đĩa online
88vin
bay789
kwin
sunwin
https://sunwin35.io/
mu88
sunwin
https://sunwins.eu.com
hitclub
Game bài đổi thưởng
v9bet
go88
b52 club
https://98win.kiwi/
au88
B52club
https://sunwinkt.com/
AE888
Sunwin
go88
go88
e39
kqbd
Socolive TV
B33
Go88
link tải sunwin
kèo nhà cái
hit club
Keonhacai
febet
kèo nhà cái 5
https://keonhacaim88.info/
https://keonhacaim88.info/
kèo nhà cái
go88
B52
kèo nhà cái
kèo nhà cái
kết quả bóng đá
789bet
cakhiatv
trực tiếp bóng đá
Sunwin
sunwin
ok9
789Club
Sumclub
Xóc đĩa
Sunwin
sun win
bet88
u88
cm88
Tai xiu
go 88
https://sunwinvy.com/
xoilactv
http://taixiuonline.markets/
go 88
23win
game bai doi thuong
tài xỉu 789club
Tỷ lệ kèo
kèo nhà cái
Hitclub
https://vuaxocdia.me/
Sunwin
hitclub
789club
trực tiếp bóng đá socolive
cm88
tỷ lệ kèo
kèo nhà cái uy tín
tỷ lệ kèo
nhận định bóng đá
Sunwin
kqbd
Xóc đĩa
cm88
kèo nhà cái
cá cược bóng đá
789WIN
tỷ lệ kèo nhà cái
hitclub
kèo nhà cái
789Club
Nhà cái Xocdia88
sunwin
HITCLUB
đánh đề online
qq8876 net
tg88
kubet
fv88
68gamebai
Sunwin
Socolive
tỷ lệ kèo
kết quả bóng đá
sunwin
ta88
https://go88n.co/
kèo bóng đá hôm nay
kèo nhà cái
hello88
hitclub
KÈO NHÀ CÁI
XÓC ĐĨA ONLINE
lô đề trực tuyến
đánh bài
kèo nhà cái 5
Xóc đĩa
tỷ lệ kèo nhà cái
Kèo nhà cái
game bài đổi thưởng
https://ae888.co.com/
bắn cá đổi thưởng
au88
https://789betlove.com/
rikvip
hitclub
sunwin
lô đề online
Exness
kubet
GG88 COM
kết quả bóng đá
FB88
fb88
kèo nhà cái
hitclub
go88
Tải go88
go88
hitclub
hit club
KQBD
Vb88
X8
tỷ lệ kèo
s666
s66
kèo nhà cái 5