Hai chú ếch ngồi bên bờ ao, lắng nghe những câu chuyện cổ tích từ xa. Những câu chuyện này chứa đựng bài học quý giá và những điều kỳ diệu. Hãy cùng theo dõi hành trình của họ qua những trang truyện thú vị.
Ngày xửa ngày xưa, ở nước Nhật Bản có hai chú ếch, một trong hai chú làm nhà ở con mương gần thành phố Osaka ở bên bờ biển, trong khi chú ếch kia cư ngụ ở một dòng suối nhỏ sạch sẽ chảy qua thành phố Kyoto.
Sống cách nhau một khoảng cách xa xôi như thế cho nên hai chú chưa từng được biết về nhau. Nhưng thật lạ lùng một ngày kia cả hai chú đều nảy ra ý định ngao du để hiểu thêm thế giới bên ngoài.
Chú ếch sống ở Kyoto thì muốn tới thăm Osaka còn chú ếch ở Osaka lại ước mong được tới Kyoto nơi có cung điện của thiên hoàng[1]. Vì thế vào một sáng xuân đẹp trời, hai chú ếch bắt đầu lên đường dọc theo con đường nối giữa Kyoto và Osaka từng chặng từng chặng một, ngày này qua ngày khác.
Cuộc hành trình vất vả hơn hai chú ếch dự tính bởi cả hai chú đều không thông thạo việc đi lại và ở giữa hai thành phố còn có cả một ngọn núi hai chú phải vượt qua. Để trèo tới đỉnh ngọn núi hai chú ếch phải mất một thời gian tương đối dài và phải nhảy lò cò rất nhiều lần.
Nhưng cuối cùng, cả hai đều leo lên được tới đỉnh và cả hai chú đều sửng sốt kinh ngạc khi thấy trước mặt mình là một chú ếch khác. Họ nhìn nhau chằm chằm trong giây lát không nói nên lời rồi sau đó họ bắt đầu bắt chuyện, họ kể cho nhau nghe tại sao họ lại vượt đường xa tới chốn này.
Thật sung sướng khi họ biết rằng cả hai đều có chung ước nguyện là muốn được tìm hiểu thêm chút ít về đất nước mình và nhận thấy không cần gì phải vội vã họ cùng sải bước đến một nơi mát mẻ, ẩm ướt và thỏa thuận với nhau rằng sau một thời gian nghỉ ngơi cả hai sẽ lại tiếp tục lên đường.
“Thật là tiếc chúng mình không được cao lớn cho lắm” chú ếch đến từ Osaka nói “Chứ nếu không từ chỗ này cả hai đứa mình có thể nhìn thấy cả hai thành phố và có thể biết được liệu nơi đó có xứng đáng với cuộc chặng đường còn lại của chúng ta không”
“Ồ, điều ấy cũng dễ thôi” chú ếch Kyoto đáp “Chúng mình chỉ việc đứng bằng hai chân sau và bám lấy nhau là có thể nhìn thấy thành phố nơi mình muốn đến”.

Chú ếch Osaka rất hài lòng với ý tưởng này nên chú liền nhảy phắt lên và đặt chân trước lên vai người bạn và bạn chú cũng làm như thế. Cả hai đứng đó, cố nhướn lên mức cao nhất có thể và ôm chặt lấy nhau cho khỏi ngã.
Chú ếch Kyoto hếch mũi về Osaka và chú ếch Osaka hếch mũi về Kyoto. Nhưng hai chú ếch ngốc ngếch quên mất một điều rằng khi hai chú đứng lên đôi mắt lớn của các chú xẹp về phía sau gáy và cho dù mũi hai chú chĩa về phía thành phố các chú muốn đến nhưng mắt các chú thì lại nhìn thấy nơi hai chú đã từ biệt để ra đi.
“Trời ơi!”, chú ếch Osaka kêu lên “Kyoto thật giống hệt Osaka, chắc chắn nó chẳng đáng để đi tiếp chặng đường dài như thế. Tốt hơn tớ nên về nhà thôi”.
“Nếu tớ biết được rằng Osaka chỉ là bản sao của Kyoto thì đã chẳng bao giờ tớ lên đường tới đây làm gì”, chú ếch Kyoto la lên và khi chú la lên chú nhấc chân khỏi vai cậu bạn làm cả hai ngã nhào xuống cỏ. Sau đó họ chào từ biệt và lên đường trở về nhà và cho đến cuối cuộc đời hai chú ếch vẫn tin rằng hai thành phố Kyoto và Osaka, vốn hoàn toàn khác biệt[2], giống nhau như hai giọt nước.
Chú thích
[1] Vua nước Nhật Bản.
[2] Kyoto là kinh đô còn Osaka là thương cảng, cho đến nay những nét khác biệt về văn hóa, kinh tế giữa hai thành phố vẫn còn được duy trì ở một mức độ nào đó.
Ý nghĩa truyện Hai chú ếch
Đi nửa đường rồi quay về
Hai chú ếch cùng ôm một ước mơ đi xa để hiểu thêm thế giới, cùng vượt núi vất vả, cùng gặp nhau trên đỉnh. Chỉ một cái nhìn vội vàng từ đỉnh núi đã khiến cả hai bỏ cuộc, quay về và tin suốt đời rằng hai thành phố giống hệt nhau. Truyện vui mà sâu: nhiều khi ta từ bỏ một hành trình chỉ vì một kết luận quá sớm.
Nhìn về phía trước mà thấy phía sau
Mũi hướng về nơi muốn đến nhưng đôi mắt lồi trên đỉnh đầu lại chỉ thấy quê nhà. Đây là chi tiết gây cười đắt nhất của truyện, và cũng là một ẩn dụ đẹp: người ta thường mang theo cách nhìn quen thuộc của mình khi đánh giá điều mới, nên chỉ thấy những gì mình đã biết.
Muốn biết phải tận mắt thấy
Giá hai chú chịu đi thêm nửa chặng đường còn lại, các chú sẽ thấy Kyoto là kinh đô với cung điện, còn Osaka là thương cảng nhộn nhịp. Truyện khuyên người đọc đừng ngại đi đến cùng và tự mình tìm hiểu, thay vì tin vào một cái nhìn thoáng qua.
Nguồn gốc truyện Hai chú ếch
Đây là truyện dân gian Nhật Bản về hai con ếch ở Kyoto và Osaka. Truyện được biết đến rộng rãi ở phương Tây qua bản kể “The Two Frogs” trong “The Violet Fairy Book” (1901) do Andrew Lang biên soạn. Kyoto là kinh đô của Nhật Bản suốt hơn một nghìn năm, còn Osaka là trung tâm buôn bán lớn, nên trong văn hóa Nhật, hai thành phố thường được đem ra so sánh với nhau, đúng như chú thích cuối truyện.
Đọc thêm truyện cổ Nhật Bản: Chiếc nón lá của Jizo – Sama, Kachi Kachi Yama, Urashima Taro; và một chú ếch nổi tiếng khác trong truyện Grimm Hoàng tử ếch.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao hai chú ếch tưởng Kyoto và Osaka giống hệt nhau?
Khi đứng thẳng lên bám vai nhau, mắt ếch nằm trên đỉnh đầu nên nhìn ra phía sau. Mỗi chú tưởng đang nhìn thành phố mình muốn đến, nhưng thực ra lại nhìn thấy chính quê nhà.
Truyện Hai chú ếch muốn nói điều gì?
Truyện chê thói vội kết luận và bỏ cuộc giữa chừng: muốn hiểu một điều mới, phải tự mình đi đến nơi và nhìn tận mắt.