Ghost là từ tiếng Anh nghĩa gốc là “con ma”, còn trong tiếng lóng nó chỉ việc một người đột ngột cắt hết liên lạc, không nhắn, không gọi, không một lời giải thích, như thể biến mất. Hỏi ghost là gì trong tình yêu thì đó là khi người đang tìm hiểu hoặc đang yêu bỗng “bốc hơi”. Hành động này còn được gọi là ghosting, người Việt hay nói vui là “bị bơ”.
| Nghĩa ngắn | Đột ngột cắt liên lạc, không giải thích |
| Nghĩa gốc | Tiếng Anh ghost: con ma, bóng ma |
| Loại từ | Động từ (“ghost ai đó”, “bị ghost”); danh từ ghosting |
| Sắc thái | Tiêu cực, thường gắn với cảm giác hụt hẫng của người bị bỏ lại |
Ghost: từ con ma đến chia tay không lời
Ma thì đến không ai thấy, đi không ai hay. Người nói tiếng Anh mượn đúng hình ảnh đó: biến thành ma đối với ai, tức là lặng lẽ biến mất khỏi đời họ. Dictionary.com xếp nghĩa này vào tiếng lóng, định nghĩa là đột ngột chấm dứt mọi liên lạc với ai đó mà không giải thích, nhất là trong quan hệ yêu đương. Từ điển này còn ghi một nghĩa gần: rời buổi tiệc mà không chào ai.
Wiktionary ghi danh từ ghosting theo nghĩa chấm dứt một mối quan hệ bằng cách cắt hết liên lạc, xuất hiện trong văn viết từ những năm 2000, và cho biết không chỉ người yêu mà bạn bè cũng có thể “ghost” nhau.
Về tiếng Việt, người ta giữ nguyên chữ “ghost” và chia theo kiểu Việt: “bị ghost”, “ghost người ta”, “ghost thẳng tay”. Người chủ động biến mất được gọi là ghoster.
Người bị ghost thường chỉ thấy người kia bặt vô âm tín, không một lời từ biệt hay lí do nào.
Vì sao có người chọn cách biến mất?
Lý do thường ít liên quan tới người bị bỏ lại hơn ta nghĩ. Vietcetera dẫn tạp chí Psychology Today cho rằng công nghệ khiến việc biến mất dễ hơn bao giờ hết: quen nhau qua ứng dụng, không có bạn chung, chỉ cần chặn một nút là xong. Nhiều người khác thì sợ đối mặt, ngại nói lời từ chối, ngại thấy người kia buồn, nên chọn im lặng.
Với người bị ghost, cảm giác khó chịu nhất là không có câu trả lời. Họ cứ lật lại tin nhắn cuối cùng xem mình sai ở đâu. Thật ra, sự im lặng ấy nói về cách người kia xử lý cảm xúc nhiều hơn là về giá trị của bạn.
Cũng có trường hợp cắt liên lạc là đúng: khi một người bị đe dọa, quấy rối hay đang ở trong mối quan hệ làm mình tổn thương, rời đi trong im lặng là cách tự bảo vệ, không nên bị gọi là “ghost” theo nghĩa xấu.
Ghost, silent treatment hay chỉ là “seen không rep”?
Ba chuyện này đều có sự im lặng, nhưng mức độ và ý đồ rất khác nhau.
| Kiểu im lặng | Diễn ra thế nào | Quan hệ còn không? |
|---|---|---|
| Ghost | Biến mất hẳn, không giải thích, thường không quay lại | Coi như đã kết thúc |
| Silent treatment | Cố tình lạnh nhạt, không nói chuyện để trừng phạt hoặc gây áp lực | Vẫn còn, người kia vẫn ở đó nhưng im lặng |
| Seen không rep | Đọc tin nhắn mà chưa trả lời, có khi chỉ vì bận hoặc quên | Thường vẫn bình thường |
Một lần “seen không rep” chưa phải là ghost. Còn nếu người kia vẫn ở cạnh nhưng cố tình không nói chuyện để bạn phải xuống nước, đó là kiểu chiến tranh lạnh bằng im lặng, một chuyện khác hẳn. Những dấu hiệu đáng lo khi tìm hiểu ai đó được gom trong bài các lá cờ đỏ trong một mối quan hệ.
Những câu nói có chữ ghost
- Tâm sự với bạn thân: “Nói chuyện hai tuần ngày nào cũng nhắn, tự nhiên hôm qua bị ghost, gọi không bắt máy.”
- Đùa trong nhóm lớp: “Ủa bạn lớp trưởng ghost cả nhóm rồi hả, giao bài xong là mất tích.”
- Caption buồn: “Không cần giải thích dài dòng, chỉ cần đừng ghost nhau như người dưng.”
- Chuyện công việc: “Ứng viên hẹn phỏng vấn xong thì ghost luôn, không báo không đến.”
- Lời khuyên: “Không muốn tiếp tục thì nói một câu cho rõ, đừng ghost, người ta chờ tội lắm.”
Viết văn, viết thư trang trọng thì thay bằng “cắt đứt liên lạc”, “biến mất không một lời”, “im lặng rời đi”.
Ghostwriter: chữ ghost trong làng viết lách
Ở một trang văn chương, không thể bỏ qua nghĩa này. Ghostwriter, Wiktionary định nghĩa, là người viết thuê, viết hộ cho người khác đứng tên, thường gặp ở sách hồi ký người nổi tiếng hay bài diễn văn. Dictionary.com cũng ghi động từ ghost theo nghĩa “viết hộ”. Người viết vẫn có mặt, chỉ là “vô hình” trên bìa sách, giống một bóng ma. Nghĩa này không dính dáng gì tới chuyện chia tay.
Bị ghost rồi thì sao? Mấy câu hỏi quen thuộc
Ghost là gì trong tình yêu?
Là khi người yêu hoặc người đang tìm hiểu bỗng cắt hết liên lạc mà không nói lý do. Không có lời chia tay, chỉ có sự im lặng kéo dài.
Ghost nghĩa là gì khi ai đó nói “tui bị ghost rồi”?
Câu đó có nghĩa là người nói đã bị bỏ rơi trong im lặng: nhắn không trả lời, gọi không nghe, có khi bị chặn. Người nói thường đang buồn hoặc bực.
Ghosting với ghost khác nhau chỗ nào?
Cùng một nghĩa. Ghost là động từ (“ghost ai đó”), ghosting là danh từ chỉ hành động hoặc hiện tượng đó.
Bị ghost thì nên làm gì?
Nhắn một tin nhẹ nhàng để hỏi là đủ, đừng gửi dồn dập. Không có hồi âm thì hiểu rằng đó là câu trả lời, quay về chăm lo cho chính mình và những người quan tâm mình; nếu buồn kéo dài, hãy chia sẻ với người thân.