Bỏ qua tới nội dung
Thư viện văn học số
Tra chính tả
Lớp mấy?
Là gì?

Đê tiện là gì? Chữ 低賤, kẻ đê tiện và khác đê hèn, ti tiện ra sao?

Cập nhật 03/10/2025·MMavrick Nguyễn·7 phút đọc
Nội dung chính
  • Đê tiện từ chữ Hán nào mà ra?
  • Nét nghĩa và sức nặng của chữ đê tiện
  • Đê tiện, đê hèn, ti tiện và bỉ ổi xếp nặng nhẹ ra sao?
  • Viết chữ đê tiện vào bài văn thế nào cho đúng?

Đê tiện là thấp kém, nhỏ nhen đến mức khiến người khác khinh bỉ. Từ này gần như chỉ dùng để chê cách một người cư xử: lừa người tin mình, đổ lỗi cho kẻ vô can, kiếm lợi trên nỗi khổ của người khác. Gọi ai là kẻ đê tiện là một lời chê rất nặng, nên đê tiện nghĩa là gì cũng gắn luôn với chuyện dùng nó lúc nào cho phải.

Nghĩa ngắn Thấp hèn, nhỏ nhen đến mức đáng khinh
Gốc từ Hán Việt 低賤: đê (thấp) + tiện (hèn, rẻ)
Loại từ Tính từ
Sắc thái Chê nặng, mang tính xúc phạm; tránh dùng trong văn bản trang trọng khi chưa có căn cứ
đê tiện là gì
đê tiện là gì? Thấp hèn, nhỏ nhen, đáng khinh

Đê tiện từ chữ Hán nào mà ra?

Hai chữ ghép nên từ này đều nói về “chỗ thấp”. Chữ đê (低) là thấp, đối lại với cao: truyện xưa vẫn có cảnh đê đầu bái lạy, tức cúi thấp đầu xuống. Chữ tiện (賤) là hèn mọn, cũng có nghĩa là rẻ; họ hàng của nó là bần tiện, hạ tiện, và lối xưng khiêm nhường tiện nội mà người xưa dùng để gọi vợ mình trước mặt khách.

Điều thú vị nằm ở chỗ nghĩa đã trôi đi. Trong tiếng Hán, 低賤 trước hết nói về thân phận: người ở tầng đáy xã hội, địa vị thấp, thậm chí còn được dùng cho giá hàng rẻ mạt. Sang tiếng Việt, từ này gần như bỏ hẳn nét nghĩa về địa vị. Một người nghèo, làm nghề nặng nhọc không hề “đê tiện”. Cái thấp mà người Việt chê là cái thấp trong nhân cách.

Cũng đừng lẫn chữ tiện 賤 này với chữ tiện 便 trong tiện lợi, thuận tiện. Đọc giống nhau nhưng một chữ là hèn, một chữ là thuận.

Nét nghĩa và sức nặng của chữ đê tiện

Theo từ điển của Viện Ngôn ngữ học, đê tiện là tính từ chỉ sự thấp kém, nhỏ nhen tới mức đáng khinh bỉ, đi kèm ví dụ kẻ đê tiện. Từ điển cũng xếp nó cùng nhóm với đê hèn, đê mạt, hạ tiện, ti tiện; trái nghĩa là cao thượng.

Từ này hay đứng sau những danh từ chỉ việc làm và lòng dạ:

  • hành động đê tiện: một việc cụ thể, như lén đọc trộm tin nhắn rồi đem đi kể;
  • thủ đoạn đê tiện: cách làm có tính toán, như bịa chuyện để giành suất học bổng của bạn;
  • tâm địa đê tiện: chê cả bản chất, nặng hơn hai cách trên;
  • kẻ đê tiện: gán nhãn cho cả con người, gần như không chừa đường lùi.

Thử so hai câu: “Đổ lỗi cho người vô can như thế là đê tiện” và “Em là kẻ đê tiện“. Câu đầu chê một hành vi, người nghe còn có thể sửa. Câu sau phán xét cả con người. Trong lớp học hay nơi làm việc, cách thứ nhất công bằng hơn nhiều.

Đê tiện, đê hèn, ti tiện và bỉ ổi xếp nặng nhẹ ra sao?

Từ Trọng tâm Ví dụ
Đê tiện Thấp kém, nhỏ nhen; thường là toan tính vì lợi riêng Giả vờ tốt bụng để moi chuyện riêng của người khác
Đê hèn Hèn hạ, thiếu dũng khí, hay đi kèm sự sợ hãi, khuất phục Bán đứng bạn để thoát tội
Ti tiện Nhỏ nhen, so đo vặt vãnh; nhẹ hơn đê tiện một chút Chia phần bánh mà cố giành miếng to
Bỉ ổi Xấu xa ở mức cùng cực, hay dùng khi lên án Lừa tiền người già bằng cách giả làm cháu
Hạ tiện Như đê tiện; từ cũ, nay ít dùng “phường hạ tiện” trong truyện xưa

Ranh giới giữa các từ này không tuyệt đối, người viết vẫn có thể thay cho nhau. Nhưng nếu cần chọn cho trúng, hãy hỏi: hành vi ấy nhỏ nhen (ti tiện), hèn nhát (đê hèn), toan tính thấp kém (đê tiện) hay tàn nhẫn tới mức ghê tởm (bỉ ổi)? Bài chữ bỉ ổi 鄙猥 và mức chê nặng nhất nói kỹ hơn về từ đứng cuối thang. Còn nếu cái xấu chỉ là thiếu can đảm, chữ hợp hơn là nghĩa gốc của chữ hèn.

Viết chữ đê tiện vào bài văn thế nào cho đúng?

Trong văn nghị luận, đê tiện là từ có sức nặng, nên đặt nó ở đúng chỗ cần lên án và có dẫn chứng đi kèm. Vài cách dùng tự nhiên:

  • Bài nghị luận về bạo lực mạng: “Núp sau tài khoản ảo để bôi nhọ một người không quen biết là việc làm đê tiện.”
  • Phân tích nhân vật: “Lớp vỏ lịch thiệp không che được toan tính đê tiện của hắn.”
  • Câu chuyện đời thường: “Nhặt được ví của bạn mà lấy tiền rồi vứt ví đi thì đê tiện quá.”

Còn khi nói với một người cụ thể, nhất là khi cơn giận chưa nguôi, từ này dễ biến cuộc trao đổi thành cãi vã. Một câu như “Mình thấy việc cậu kể chuyện riêng của mình cho cả lớp là không đúng” đủ rõ mà vẫn để ngỏ cửa. Đê tiện là chữ để gọi đúng tên một việc làm sai, không phải chữ để ném vào nhau.

Kẻ đê tiện, hành động đê tiện và cách dịch sang tiếng Anh

Kẻ đê tiện là người như thế nào?

Là người sẵn sàng dùng cách thấp kém để được lợi: lừa lòng tin, đổ vấy, nói xấu sau lưng, quay lưng khi người khác gặp nạn. Cụm từ này phán xét cả con người, nên chỉ nên dùng khi đã có việc làm cụ thể để chứng minh.

Hành động đê tiện là gì?

Là một việc làm nhỏ nhen, thấp kém về đạo đức, thường xuất phát từ tính toán vì lợi riêng. Ví dụ: đánh cắp ý tưởng của bạn rồi nhận là của mình, hoặc chụp lén người khác để đem ra chế giễu.

Đê tiện tiếng Anh là gì?

Thường dịch là despicable hoặc base; khi muốn nhấn mạnh sự xấu xa có thể dùng vile. Ví dụ: a despicable trick (một thủ đoạn đê tiện).

Đê tiện có phải là nghèo hèn không?

Không. Trong tiếng Việt, đê tiện chê nhân cách chứ không chê hoàn cảnh. Người nghèo mà ngay thẳng thì không đê tiện; người giàu có mà lừa người khác thì lại đúng là đê tiện.

Vietnammm
VJOL
Lu88
https://sunwin.vision/
hitclub
hitclub
manclub
zowin
yo88
cakhiatv
xoilac
gavangtv
trực tiếp bóng đá
xoilac tv
xoilac tv
trực tiếp bóng đá
cakhiatv
xem bóng đá trực tiếp
socolive
trực tiếp bóng đá
cakhiatv
thapcamtv
90phut
luongsontv
Socolive
Cakhiatv
Tiếu lâm tv
90phut
Thapcamtv
Luongsontv
sunwin
hitclub
go88
lô đề uy tín
https://hitclub3.jp.net/
kqbd
7m
789club
b52
bomwin
https://trangcacuocbongda.bio/
iwin
vaobet
hitclub
https://tylekeonhacai.top/
https://sunwinn.za.com/
https://go881.jp.net/
7m
game bài đổi thưởng
Rikvip
kèo nhà cái
rikvip
game bài đổi thưởng
kèo nhà cái
hitclub
sunwin
789club
Kèo nhà cái
b52 club
b52 club
sunwin
kèo nhà cái
kèo bóng đá hôm nay
cá cược bóng đá
cakhiatv
socolive
Kèo nhà cái
game bài
Go88
Hitclub
Nhà cái uy tín
Bongdalu
iwinclub
rikvip
go88
sunwin
789club
b52
kèo nhà cái
kqbd
b52 club
ok9
https://fly88h.com/
tỷ lệ bóng đá hôm nay
tỷ lệ bóng đá hôm nay
Twin68
new88
new88
Xóc đĩa
ww88
tylekeonhacai
https://tylekeonhacai.co.com/
sin88
V9bet
nổ hũ
hitclub
Game bài 789club
BongdaNET
keonhacai5
Game bài 789club
7m
sun win
https://lucky88.us/
8xbet
Sunwin
Game Go88
sunwin
https://keonhacai5.us.org/
B52 CLUB
Hit Club
https://keonhacai.gb.net/
kèo nhà cái
Iwin68
dn88
go8
cakhiatv
xôi lạc tv
socolive
bóng đá tv
lv88
gg88
https://vuaxocdia.me/
JBO
CakhiaTV
Socolive
b52club
nổ hũ
lô đề online
https://mm88.blog/
88xx
au88
sc88
go8
go99
mb88
mu88
new88
bet88
tỷ lệ kèo
kèo nhà cái
Go88
nowgoal
tỷ lệ kèo bóng đá anh
https://keonhacai6.io/
Luck8
B29
Rikvip
B52club
hitclub
bet168
w 88
Kqbd
kèo bóng đá
sunwin
f168
uu88
rikvip
xocdia88
Tài xỉu online
188bet
kqbd
sonclub
alo789
xóc đĩa online
88vin
bay789
kwin
sunwin
https://sunwin35.io/
mu88
sunwin
https://sunwins.eu.com
hitclub
Game bài đổi thưởng
v9bet
go88
b52 club
https://98win.kiwi/
au88
B52club
https://sunwinkt.com/
AE888
Sunwin
go88
go88
e39
kqbd
Socolive TV
B33
Go88
link tải sunwin
kèo nhà cái
hit club
Keonhacai
febet
kèo nhà cái 5
https://keonhacaim88.info/
https://keonhacaim88.info/
kèo nhà cái
go88
B52
kèo nhà cái
kèo nhà cái
kết quả bóng đá
789bet
cakhiatv
trực tiếp bóng đá
Sunwin
sunwin
ok9
789Club
Sumclub
Xóc đĩa
Sunwin
sun win
bet88
u88
cm88
Tai xiu
go 88
https://sunwinvy.com/
xoilactv
http://taixiuonline.markets/
go 88
23win
game bai doi thuong
tài xỉu 789club
Tỷ lệ kèo
kèo nhà cái
Hitclub
Sunwin
hitclub
789club
trực tiếp bóng đá socolive
cm88
tỷ lệ kèo
kèo nhà cái uy tín
tỷ lệ kèo
nhận định bóng đá
Sunwin
kqbd
Xóc đĩa
cm88
kèo nhà cái
cá cược bóng đá
789WIN
tỷ lệ kèo nhà cái
kèo nhà cái
789Club
Nhà cái Xocdia88
sunwin
HITCLUB
đánh đề online
qq8876 net
tg88
kubet
Sunwin
Socolive
tỷ lệ kèo
kết quả bóng đá
sunwin
ta88
https://go88n.co/
kèo bóng đá hôm nay
kèo nhà cái
hello88
hitclub
KÈO NHÀ CÁI
XÓC ĐĨA ONLINE
lô đề trực tuyến
đánh bài
kèo nhà cái 5
Xóc đĩa
tỷ lệ kèo nhà cái
Kèo nhà cái
game bài đổi thưởng
https://ae888.co.com/
bắn cá đổi thưởng
au88
https://789betlove.com/
rikvip
hitclub
sunwin
lô đề online
Exness
kubet
GG88 COM
kết quả bóng đá
FB88
fb88
kèo nhà cái
hitclub
go88
Tải go88
go88
hitclub
hit club
KQBD
Vb88
X8
tỷ lệ kèo
s666
s66
kèo nhà cái 5