Tóm tắt Trái tim Đan-kô (Go-rơ-ki) ngắn gọn, đầy đủ – 8 mẫu hay nhất

Đan-kô dẫn bộ lạc vượt khu rừng tăm tối để tìm miền đất tự do. Kiệt sức vì bão tố, đoàn người kết tội và muốn giết chàng. Vì thương họ, Đan-kô dứt trái tim cháy sáng của mình ra soi đường, đưa mọi người thoát khỏi rừng rồi gục chết.

Thuở xưa, một bộ lạc bị kẻ thù đẩy vào sâu trong rừng già đầy đầm lầy, nhiều người chết dần. Trong lúc cả bộ lạc chỉ biết sợ hãi, chàng trai trẻ Đan-kô đứng ra dẫn đường. Rừng rậm, đầm lầy rồi giông bão khiến đoàn người mệt lả; họ không dám nhận mình yếu hèn mà đổ lỗi, kết tội Đan-kô và vây lấy chàng để giết. Dập tắt cơn giận bằng lòng thương, Đan-kô xé toang lồng ngực, giơ cao trái tim rực sáng như mặt trời. Bóng tối tan đi, mọi người hăng hái theo chàng ra khỏi rừng, đến thảo nguyên chan hoà nắng. Đan-kô cười tự hào rồi ngã xuống. Không ai để ý đến chàng, một người còn giẫm tắt trái tim vẫn đang cháy.

• Đêm trên thảo nguyên, bà lão I-déc-ghin chỉ cho “tôi” những đốm lửa xanh và kể chuyện Đan-kô.
• Bộ lạc bị kẻ thù dồn vào rừng sâu, đứng trước lựa chọn làm nô lệ hay vượt rừng.
• Đan-kô kêu gọi mọi người hành động và nhận dẫn đường.
• Rừng rậm, đầm lầy, giông bão; đoàn người oán trách rồi kết tội, đòi giết Đan-kô.
• Đan-kô xé ngực, lấy trái tim cháy sáng soi đường cho mọi người.
• Đoàn người ra tới thảo nguyên tràn nắng; Đan-kô cười tự hào rồi chết.
• Một người thận trọng giẫm lên trái tim, trái tim toé lửa rồi tắt.
• Bà lão ngủ, “tôi” suy ngẫm về trái tim Đan-kô và trí tưởng tượng của nhân loại.

Một đêm trên thảo nguyên ven biển, mây đen từ ngoài khơi trườn vào đất liền báo hiệu cơn giông. Nhìn những đốm lửa xanh chập chờn phía xa, bà lão I-déc-ghin nói với nhân vật “tôi” rằng đó là tia lửa từ trái tim Đan-kô, rồi kể lại truyền thuyết.

Ngày xưa có một bộ lạc sống vui vẻ, mạnh mẽ bên rừng và thảo nguyên. Một ngày kia, những bộ lạc khác kéo đến, đánh đuổi họ vào tận rừng sâu. Ở đó chỉ có bóng tối và đầm lầy bốc hơi độc, người chết dần. Họ ngồi nghĩ mãi mà không tìm ra lối thoát, nỗi sợ khiến nhiều người muốn quay về xin làm nô lệ. Khi ấy, chàng trai trẻ đẹp Đan-kô đứng lên, khuyên mọi người thôi ngồi than mà hãy tiến lên, vì khu rừng nào cũng có chỗ tận cùng. Thấy ánh lửa trong mắt chàng, mọi người xin chàng dẫn đường.

Cuộc hành trình vô cùng gian khổ: rừng tối om, đầm lầy nuốt người, cây cối chắn lối như tường thành. Đoàn người mỗi lúc một kiệt sức, bắt đầu trách Đan-kô non dại. Rồi giông bão nổi lên, sấm chớp làm họ khiếp sợ. Không dám thú nhận sự yếu hèn, họ dừng lại, kết tội Đan-kô đã làm hại họ và đòi giết chàng. Đan-kô phẫn nộ, nhưng lòng thương đã thắng; chàng chỉ muốn cứu họ. Thấy họ vây lấy mình như bầy sói, chàng buồn rầu, còn ngọn lửa trong tim càng cháy dữ dội.

Bất ngờ, Đan-kô xé toang lồng ngực, dứt trái tim ra giơ cao. Trái tim sáng rực, xua tan bóng tối. Chàng lại dẫn đầu, mọi người sung sướng ào theo, dù có người ngã xuống cũng không than vãn. Cuối cùng rừng giãn ra, đoàn người bước vào vùng thảo nguyên chan hoà ánh nắng sau mưa. Đan-kô nhìn miền đất tự do, bật cười tự hào rồi gục chết. Mải vui mừng, không ai để ý đến chàng; chỉ một người thận trọng sợ điều chẳng lành đã giẫm lên trái tim, khiến nó toé ra những tia lửa rồi tắt. Bà lão kết thúc câu chuyện và thiu thiu ngủ, còn “tôi” ngẫm nghĩ về trái tim hùng vĩ của Đan-kô.

Đoạn trích trong sách lớp 7 bắt đầu khi bà lão nhìn ra thảo nguyên tối dần và kể tiếp: Đan-kô dẫn đoàn người đi, ai cũng tin chàng. Nhưng rừng mỗi lúc một rậm, sức người mỗi lúc một cạn, họ bắt đầu oán trách. Khi giông bão ập đến, họ dừng lại, gọi chàng là kẻ hèn mọn đã làm hại họ và đòi chàng phải chết. Đan-kô đáp rằng chính họ đã nhờ chàng dẫn đường, nhưng lời ấy chỉ khiến họ điên tiết hơn. Thương đoàn người, chàng xé lồng ngực, giơ cao trái tim rực sáng dẫn họ ra khỏi rừng tới thảo nguyên đầy nắng, rồi ngã xuống chết. Trái tim chàng bị một người giẫm tắt, còn những tia lửa của nó hoá thành đốm lửa xanh trên thảo nguyên trước mỗi cơn giông. Câu chuyện khép lại bằng suy nghĩ của “tôi” về trái tim cháy của Đan-kô.

Bộ lạc của tôi bị kẻ thù dồn vào rừng già. Đầm lầy độc hại cướp dần sinh mạng mọi người, còn ai nấy chỉ ngồi nghĩ trong sợ hãi. Tôi không chịu được cảnh ấy, tôi bảo họ hãy đứng dậy mà đi, và họ nhờ tôi dẫn đường.

Rừng tối và dày hơn tôi tưởng. Khi bão nổi lên, những người tôi dẫn dắt dừng lại, gọi tôi là kẻ làm hại họ và bảo tôi phải chết. Tôi giận lắm, nhưng nhìn họ, tôi lại thương: không có tôi, có lẽ họ chết cả. Tôi tự hỏi mình có thể làm gì cho họ, rồi tôi xé lồng ngực, giơ cao trái tim đang cháy. Ánh sáng ấy đẩy lùi bóng tối, mọi người lại theo tôi. Khi rừng lùi lại sau lưng và thảo nguyên đầy nắng hiện ra trước mặt, tôi thấy mãn nguyện. Tôi mỉm cười nhìn miền đất tự do lần cuối.

Tôi là một người trong bộ lạc đã đi theo Đan-kô. Chúng tôi bị kẻ thù đuổi vào rừng sâu, chính chúng tôi đã xin chàng dẫn đường. Thế mà khi rừng rậm, đầm lầy và bão tố làm chúng tôi kiệt sức, chúng tôi lại quay sang trách chàng, rồi cả đám vây lấy chàng đòi giết.

Tôi sẽ không bao giờ quên khoảnh khắc ấy: Đan-kô xé ngực, giơ lên trái tim sáng hơn mặt trời. Chúng tôi sững sờ, rồi ào theo chàng như được tiếp thêm sức. Ra tới thảo nguyên, ai cũng reo vui, chẳng ai nhớ đến người vừa ngã xuống. Mãi sau tôi mới hiểu chàng đã chết vì chúng tôi, còn trái tim chàng thì đã bị một người trong đoàn giẫm tắt. Đến giờ, mỗi khi thấy đốm lửa xanh trên thảo nguyên, tôi lại thấy xấu hổ vì sự hèn yếu và vô ơn của chúng tôi hôm ấy.

Bà lão I-déc-ghin kể về cuộc trò chuyện giữa nhân vật “tôi” và một bà lão già nua trong đêm trên thảo nguyên ven biển, sau một ngày hái nho. Bà lão lần lượt kể ba câu chuyện. Chuyện thứ nhất là truyền thuyết về Lác-ra, con trai của chim đại bàng và một người phụ nữ; vì kiêu ngạo và ích kỉ đến tàn nhẫn, hắn bị loài người ruồng bỏ và phải sống cô độc muôn đời, chỉ còn là một cái bóng lang thang trên thảo nguyên. Chuyện thứ hai là hồi ức của chính bà về tuổi trẻ tự do, sôi nổi với những mối tình say đắm ở nhiều miền đất. Chuyện thứ ba là truyền thuyết về Đan-kô – người đã lấy trái tim mình soi đường cho bộ lạc thoát khỏi rừng tối rồi hi sinh. Hai hình tượng đối lập Lác-ra và Đan-kô cho thấy quan niệm của Go-rơ-ki: con người chỉ có ý nghĩa khi sống vì cộng đồng.

Kết luận

Tám mẫu tóm tắt trên giúp em nắm chắc cốt truyện Trái tim Đan-kô ở nhiều mức độ. Khi tóm tắt, em cần giữ đúng trình tự: bộ lạc bị dồn vào rừng – Đan-kô dẫn đường – đoàn người kết tội – trái tim soi đường – cái chết của Đan-kô – trái tim bị giẫm tắt, kèm hai chi tiết khung là những đốm lửa xanh và suy ngẫm của nhân vật “tôi”.

Xem thêm:

• Soạn bài Trái tim Đan-kô – Ngữ văn 7 Chân trời sáng tạo
• Soạn bài Xưởng Sô-cô-la – văn bản cùng Bài 9 Ngữ văn 7 CTST
• Soạn bài Những đứa trẻ (trích Thời thơ ấu) – Go-rơ-ki