Tóm tắt Con mối và con kiến (Nam Hương) ngắn gọn, đầy đủ – 7 mẫu hay nhất

Con mối béo tốt trong nhà chê đàn kiến làm lụng vất vả mà vẫn gầy. Kiến đáp rằng có làm mới có ăn, mình gầy vì lo cho đàn cho tổ, còn mối cứ đục khoét chỗ ở thì nhà đổ sẽ chết cả lũ.

Từ trong nhà nhìn ra, con mối thấy một đàn kiến đang hì hục tha mồi. Mối liền lên tiếng thương hại: kiến làm lụng suốt ngày mà người vẫn gầy nhom, trong khi họ nhà mối chẳng phải nhọc công gì vẫn béo tròn, ăn ở sung sướng, nhà cao cửa rộng. Kiến bình tĩnh đáp lại: muôn loài trên trái đất đều phải làm thì mới có ăn; kiến gầy vì vất vả lo cho cả đàn. Rồi kiến cảnh tỉnh mối: chẳng biết chăm lo nơi ở, chỉ đục vào chính chỗ mình ở mà ăn, đến khi rỗng hết, ngôi nhà sụp xuống thì mối cũng chẳng còn.

Lời của mối: Thấy đàn kiến tha mồi, mối gọi lại, hỏi kiến có tội tình gì mà phải lao khổ như thế, tìm ăn cả ngày vẫn gầy. Mối khoe họ nhà mình không phải vất vả mà vẫn béo, được ở nơi có bàn ghế, tủ hòm, nhà cao cửa rộng.

Lời của kiến: Kiến cho rằng mọi loài muốn sống đều phải lao động, cuộc sinh tồn vốn khó khăn; kiến gầy là vì lo cho đàn, cho tổ. Kiến chỉ ra mối không hề vun đắp gì cho nơi ở, chỉ đục khoét để ăn, nên khi ngôi nhà bị đục rỗng và đổ xuống thì mối cũng chịu chung số phận.

Một hôm, con mối ở trong nhà nhìn ra ngoài và trông thấy một đàn kiến đang cùng nhau tha một miếng mồi. Thấy kiến nhỏ bé, gầy gò mà phải làm việc nặng, mối tỏ vẻ thương hại xen lẫn khinh thường. Nó gọi kiến là “các chú”, hỏi vì sao kiến phải khổ sở như vậy: suốt ngày đi kiếm ăn mà thân hình vẫn còm cõi. Rồi mối quay sang khoe khoang về mình: họ hàng nhà mối chẳng phải làm lụng gì mà ai nấy đều béo núc ních, sống giữa bàn ghế sang trọng, nhà cao cửa rộng, đồ đạc đầy đủ.

Nghe vậy, kiến không hề tự ái mà trả lời rất thẳng thắn. Theo kiến, trên trái đất này, loài nào cũng phải làm thì mới có ăn; sống được là cả một cuộc vật lộn khó khăn. Kiến gầy là vì phải lo cho cả đàn, cả tổ. Sau đó, kiến chỉ ra cái sai của mối: mối chẳng bao giờ chăm lo, vun đắp cho nơi mình sống mà chỉ đục khoét chính ngôi nhà ấy để ăn. Kiến cảnh báo rằng khi mối đục rỗng mọi chỗ, ngôi nhà sẽ đổ sập và cả họ mối cũng tiêu đời theo.

Hôm ấy, tôi cùng anh em trong đàn đang tha mồi về tổ thì nghe con mối trong nhà gọi ra. Nó thương hại chúng tôi làm lụng cả ngày mà vẫn gầy, rồi khoe họ nhà nó chẳng làm gì cũng béo, ở nhà cao cửa rộng. Tôi đáp rằng loài nào muốn sống cũng phải làm mới có ăn; chúng tôi gầy vì lo cho đàn, cho tổ. Tôi còn nhắc nó: cứ đục khoét chỗ ở mà ăn, đến khi nhà đổ thì chính họ nhà mối sẽ chẳng còn.

Tôi là một con mối sống trong một ngôi nhà to đẹp. Thấy đàn kiến ngoài sân khổ sở tha mồi, tôi gọi lại hỏi sao chúng phải vất vả mà vẫn gầy, trong khi họ nhà tôi béo tốt mà chẳng tốn chút công sức. Không ngờ con kiến đáp rằng có làm mới có ăn, và bảo chúng tôi chỉ biết đục khoét nơi ở, rồi nhà sập thì cả họ mối sẽ chết. Tôi cứng họng, chẳng biết đáp lại thế nào.

Con mối ăn bám trong nhà chê kiến làm việc cực nhọc mà gầy, còn mình béo tốt, sung sướng. Kiến đáp lại rằng phải lao động mới có cái ăn và cảnh báo lối sống đục khoét sẽ khiến ngôi nhà đổ, kéo theo cái chết của chính mối. Qua câu chuyện, tác giả phê phán thói lười biếng, hưởng thụ, phá hoại của chung và khẳng định giá trị của lao động, của tinh thần sống vì tập thể.

Kết luận

Khi tóm tắt bài thơ, em cần giữ đủ hai lượt lời: lời mối chê bai, khoe khoang và lời kiến đáp trả, cảnh tỉnh. Với hai mẫu kể theo ngôi thứ nhất, em chỉ dùng khi đề cho phép đóng vai nhân vật. Xem thêm:

• Soạn bài Con mối và con kiến – lời giải câu hỏi sách giáo khoa.
• Tóm tắt Ếch ngồi đáy giếng – truyện ngụ ngôn cùng Bài 6.