Bỏ qua tới nội dung
Thư viện văn học số
Tra chính tả
Lớp mấy?

Thương nhớ bầy ong (Huy Cận) – Ngữ văn 6: Tác giả, tác phẩm, bố cục, nội dung

Cập nhật 21/06/2026·MMavrick Nguyễn·11 phút đọc·Ngữ văn 6·Bài 5: Trò chuyện cùng thiên nhiên
Nội dung chính
  • Nội dung văn bản Thương nhớ bầy ong
  • Thông tin tác giả Huy Cận
  • Thông tin tác phẩm Thương nhớ bầy ong
  • Tóm tắt Thương nhớ bầy ong

Thương nhớ bầy ong là đoạn hồi kí của nhà thơ Huy Cận, văn bản đọc thứ hai của Bài 5 (Trò chuyện cùng thiên nhiên) trong sách Ngữ văn 6 Chân trời sáng tạo tập một. Qua kỉ niệm về mấy đõ ong mật sau nhà, tác giả kể lại nỗi buồn rất lớn của một cậu bé và cho thấy những vật nhỏ bé quanh ta có thể nuôi dưỡng cả một tâm hồn thi sĩ. Bài viết tổng hợp nội dung văn bản, thông tin tác giả, xuất xứ, bố cục, giá trị nội dung – nghệ thuật, sơ đồ tư duy và hai mẫu tóm tắt.

Nội dung văn bản Thương nhớ bầy ong

Hồi kí của Huy Cận vẫn còn trong thời hạn bảo hộ bản quyền, nên Văn VN chỉ lược thuật diễn biến và trích vài câu ngắn. Văn bản in ở SGK tập một, khoảng trang 117 – 119 (gồm cả câu hỏi); lời giải chi tiết xem ở bài soạn bài Thương nhớ bầy ong.

tác giả tác phẩm thương nhớ bầy ong
Thương nhớ bầy ong (Huy Cận): tác giả, tác phẩm

Những đõ ong sau nhà. Ngày trước, ông của nhân vật “tôi” nuôi rất nhiều ong, hai dãy đõ ong được đặt phía sau nhà (khúc gỗ khoét rỗng để ong làm tổ). Ông mất rồi, cha và chú vẫn giữ lại một ít đõ, nhưng đàn ong không còn “vượng” như thời của ông.

Cậu bé mê xem ong. Có hai đõ ong rất đông. Cứ chiều muộn, khoảng bốn giờ, ong lại bay ra tụ tập trước tổ, và cậu bé thường chạy ra đứng xem, bị đốt cũng không chịu bỏ đi. Cũng từ những buổi chiều ấy, cậu cảm nhận được nỗi buồn hiu hắt của không gian làng quê; có hôm cả nhà đi vắng, cậu buồn đến mức khóc một mình.

Những lần ong “trại”. Điều làm cậu buồn nhất là khi ong “trại” – một nhóm ong theo con ong chúa bỏ tổ cũ bay đi nơi khác. Nếu chuyện xảy ra vào buổi trưa, người chú kịp hô hoán cả xóm tung đất vụn lên trời, đàn ong mệt phải sà xuống một cành cây hoặc quay về, rồi chú leo lên bắt mang về tổ. Nhưng có lúc ong bỏ đi vào chiều muộn, đúng lúc chú đã ra đồng cày.

Một mình nhìn bầy ong bay đi. Một lần chỉ có cậu ở nhà, thấy ong trại, cậu cũng ném đất lên nhưng chẳng ăn thua; bầy ong bay vút lên rồi mất dạng. Cậu đứng nhìn theo, buồn đến nghẹn lời và tự hỏi: “Cái buồn của đứa bé rộng lớn đến bao nhiêu, các thi sĩ, văn nhân đã ai nói đến chưa?” Cậu còn có cảm giác: “Nhìn ong trại đi, tưởng như một mảnh hồn của tôi đã san đi nơi khác.”

Suy ngẫm của người lớn. Đoạn cuối, nhà thơ nhắc lời một thi sĩ phương Tây cho rằng đồ vật tưởng như vô tri cũng có hồn, khiến người ta gắn bó, yêu thương. Tổ ong sau thềm, cái giá kê đõ, những chậu nước nhỏ đóng rêu xanh… chính là nơi cho cậu bé những cảm xúc đầu đời và cái nhìn ban đầu về con người, trời đất. Cái buồn mênh mang ám ảnh thơ ông về sau đã bắt đầu từ những lần ong trại thuở nhỏ.

Thông tin tác giả Huy Cận

Huy Cận (1919 – 2005), tên thật là Cù Huy Cận, quê ở làng Ân Phú, huyện Hương Sơn, tỉnh Hà Tĩnh, sinh trong một gia đình nhà nho nghèo. Ông học những năm đầu ở quê, lên bậc trung học thì vào Huế, rồi ra Hà Nội học Trường Cao đẳng Canh nông.

Trước Cách mạng tháng Tám, Huy Cận là một gương mặt hàng đầu của phong trào Thơ mới. Tập Lửa thiêng (1940) mang nỗi buồn mênh mang trước vũ trụ rộng lớn, với những bài nổi tiếng như Tràng giang. Sau năm 1945, thơ ông chuyển sang niềm vui với cuộc sống mới, tiêu biểu là Trời mỗi ngày lại sáng, Đất nở hoa, bài Đoàn thuyền đánh cá.

Bên cạnh sáng tác, Huy Cận giữ nhiều trọng trách trong bộ máy nhà nước và trong ngành văn hóa, văn nghệ; từ năm 1984 ông là Chủ tịch Ủy ban Trung ương Liên hiệp các Hội Văn học nghệ thuật Việt Nam. Ông được Giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật (đợt I, 1996).

Thơ Huy Cận hàm súc, giàu suy tưởng về con người và vũ trụ. Cuối đời, ông viết Hồi kí Song đôi (1997), nhìn lại những chặng đường đời mình – văn bản em học được trích từ tập 1 của bộ hồi kí này. Tìm hiểu kĩ hơn ở bài giới thiệu nhà thơ Huy Cận.

Thông tin tác phẩm Thương nhớ bầy ong

Xuất xứ của văn bản Thương nhớ bầy ong

Đoạn văn được tác giả đặt tên là Tổ ong “trại”, trích từ tập 1 Hồi kí Song đôi của Huy Cận. Nhan đề Thương nhớ bầy ong là tên được dùng trong sách giáo khoa.

Thể loại, ngôi kể và phương thức biểu đạt

  • Thể loại: hồi kí – người viết kể lại những việc chính mình đã trải qua trong quá khứ.
  • Ngôi kể: ngôi thứ nhất, người kể xưng “tôi” – cũng chính là tác giả thời thơ ấu.
  • Phương thức biểu đạt: tự sự kết hợp miêu tả và biểu cảm.

Vì sao Thương nhớ bầy ong là hồi kí?

Văn bản có đủ dấu hiệu của hồi kí: người kể là tác giả; sự việc có thật (gia đình nuôi ong, những lần ong trại) và được nhìn lại sau nhiều năm; xen giữa lời kể là cảm xúc, suy nghĩ của người lớn khi hồi tưởng tuổi thơ.

Bố cục: Thương nhớ bầy ong có mấy phần?

Văn bản có thể chia làm 2 phần:

  • Phần 1 (từ đầu đến lúc người chú phải ra đồng cày tra): Gia đình nuôi ong và niềm say mê bầy ong của nhân vật “tôi”.
  • Phần 2 (phần còn lại): Lần một mình chứng kiến ong trại bay đi, nỗi buồn của cậu bé và suy ngẫm về linh hồn của sự vật.

Giá trị nội dung

Văn bản ghi lại tình yêu đặc biệt của cậu bé Huy Cận dành cho bầy ong nhà mình và nỗi buồn sâu sắc khi bất lực nhìn chúng bỏ đi. Từ đó, tác giả gửi gắm suy nghĩ: những sự vật nhỏ bé, bình dị của tuổi thơ có sức nâng đỡ tâm hồn, góp phần làm nên cảm xúc và ý thơ của một con người suốt cả đời.

Giá trị nghệ thuật

  • Lời kể ngôi thứ nhất chân thành, tạo cảm giác gần gũi như lời tâm sự.
  • Kết hợp tự sự, miêu tả, biểu cảm; giọng văn đậm chất trữ tình.
  • Dùng câu hỏi tu từ, so sánh (nỗi buồn như trời hạ thấp xuống) để diễn tả cảm xúc khó nói của trẻ thơ.
  • Từ một kỉ niệm nhỏ nâng lên thành suy ngẫm sâu xa về đời sống tâm hồn.

Ý nghĩa nhan đề Thương nhớ bầy ong

Nhan đề nói lên tình cảm bao trùm cả văn bản: niềm thương nhớ không nguôi của tác giả với bầy ong tuổi nhỏ. Hai chữ “thương nhớ” cho thấy bầy ong không chỉ là những con vật nuôi, mà là một phần kí ức, một phần tâm hồn của nhà thơ.

Sơ đồ tư duy Thương nhớ bầy ong

Sơ đồ dưới đây giúp em ôn nhanh các ý chính của văn bản.

sơ đồ tư duy thương nhớ bầy ong
Sơ đồ tư duy văn bản Thương nhớ bầy ong

Tóm tắt Thương nhớ bầy ong

Mẫu 1 – Tóm tắt Thương nhớ bầy ong ngắn nhất

Nhà Huy Cận nuôi ong từ thời ông nội. Cậu bé rất mê ngắm bầy ong và buồn nhất mỗi khi ong trại bỏ tổ. Một buổi chiều vắng người, cậu không giữ nổi đàn ong, chỉ biết đứng nhìn chúng bay mất và thấy như một phần tâm hồn mình cũng ra đi.

Mẫu 2 – Tóm tắt Thương nhớ bầy ong đầy đủ

Phía sau nhà nhân vật “tôi” có những đõ ong do ông nuôi; ông mất, cha và chú tiếp tục nuôi nhưng ong kém hẳn. Chiều chiều, cậu bé ra xem ong họp đàn, bị đốt vẫn say mê, và cảm nhận nỗi buồn vắng lặng của chiều quê. Mỗi khi ong trại vào buổi trưa, chú cậu gọi cả xóm ném đất lên để giữ ong lại; nhưng có lần ong trại lúc chú đi cày, cậu bé một mình ném đất cũng vô ích. Nhìn bầy ong bay xa, cậu buồn không nói nên lời. Lớn lên, nhà thơ hiểu rằng những vật nhỏ bé quanh nhà ngày ấy đã cho mình những cảm xúc đầu tiên về cuộc đời.

Lời kết

Khi học Thương nhớ bầy ong, em cần nhớ: tác giả là nhà thơ Huy Cận; văn bản trích từ Hồi kí Song đôi; thể loại hồi kí, kể ở ngôi thứ nhất; nội dung là tình yêu và nỗi buồn của cậu bé với bầy ong, qua đó khẳng định sức gắn bó của những sự vật bình dị với tâm hồn con người. Hãy đọc văn bản này cùng các bài khác trong Bài 5 để thấy thiên nhiên đã làm giàu tuổi thơ của các nhà văn ra sao.

Xem thêm:

Tài liệu cùng tác phẩm trên Văn VN:
Vietnammm
VJOL
Lu88
https://sunwin.vision/
hitclub
hitclub
manclub
zowin
yo88
cakhiatv
xoilac
gavangtv
trực tiếp bóng đá
xoilac tv
xoilac tv
trực tiếp bóng đá
cakhiatv
xem bóng đá trực tiếp
socolive
trực tiếp bóng đá
cakhiatv
thapcamtv
90phut
luongsontv
Socolive
Cakhiatv
Tiếu lâm tv
90phut
Thapcamtv
Luongsontv
sunwin
hitclub
go88
lô đề uy tín
https://hitclub3.jp.net/
kqbd
7m
789club
b52
bomwin
https://trangcacuocbongda.bio/
iwin
vaobet
hitclub
https://tylekeonhacai.top/
https://sunwinn.za.com/
https://go881.jp.net/
7m
game bài đổi thưởng
Rikvip
kèo nhà cái
rikvip
game bài đổi thưởng
kèo nhà cái
hitclub
sunwin
789club
Kèo nhà cái
b52 club
b52 club
sunwin
kèo nhà cái
kèo bóng đá hôm nay
cá cược bóng đá
cakhiatv
socolive
Kèo nhà cái
game bài
Go88
Hitclub
Nhà cái uy tín
Bongdalu
iwinclub
rikvip
go88
sunwin
789club
b52
kèo nhà cái
kqbd
b52 club
ok9
https://fly88h.com/
bắn cá đổi thưởng
FB88
FB88
FB88
fb88
tỷ lệ bóng đá hôm nay
tỷ lệ bóng đá hôm nay
Twin68
new88
new88
Xóc đĩa
ww88
tylekeonhacai
https://tylekeonhacai.co.com/
sin88
V9bet
nổ hũ
hitclub
Game bài 789club
BongdaNET
keonhacai5
Game bài 789club
7m
sun win
https://lucky88.us/
8xbet
Sunwin
Game Go88
sunwin
https://keonhacai5.us.org/
B52 CLUB
Hit Club
https://keonhacai.gb.net/
kèo nhà cái
Iwin68
dn88
go8
cakhiatv
xôi lạc tv
socolive
bóng đá tv
lv88
gg88
https://vuaxocdia.me/
JBO
CakhiaTV
Socolive
b52club
lô đề online
https://mm88.blog/
88xx
au88
sc88
go8
go99
mb88
mu88
new88
bet88
tỷ lệ kèo
tỷ lệ kèo nhà cái
Go88
nowgoal
tỷ lệ kèo bóng đá anh
https://keonhacai6.io/
Luck8
B29
Rikvip
B52club
hitclub
bet168
w 88
Kqbd
ee88
https://mm88.press/
kèo bóng đá
sunwin
f168
uu88
rikvip
xocdia88
Tài xỉu online
188bet
kqbd
sonclub
alo789
xóc đĩa online
88vin
bay789
kwin
sunwin
https://sunwin35.io/
mu88
sunwin
Hay88
Hay88
Hay88
Hay88
https://sunwins.eu.com
hitclub
Game bài đổi thưởng
v9bet
go88
b52 club
https://98win.kiwi/
au88
B52club
https://sunwinkt.com/
AE888
Sunwin
go88
go88
e39
kqbd
Socolive TV
B33
Go88
link tải sunwin
kèo nhà cái
hit club
Keonhacai
kèo nhà cái 5
https://keonhacaim88.info/
https://keonhacaim88.info/
kèo nhà cái
go88
B52
kèo nhà cái
kèo nhà cái
kết quả bóng đá
789bet
cakhiatv
trực tiếp bóng đá
Sunwin
sunwin
ok9
789Club
Sumclub
Xóc đĩa
Sunwin
sun win
bet88
u88
cm88
Tai xiu
go 88
https://sunwinvy.com/
xoilactv
http://taixiuonline.markets/
go 88
23win
game bai doi thuong
tài xỉu 789club
Tỷ lệ kèo
kèo nhà cái
Hitclub
https://vuaxocdia.me/
Sunwin
hitclub
789club
trực tiếp bóng đá socolive
cm88
tỷ lệ kèo
kèo nhà cái uy tín
tỷ lệ kèo
nhận định bóng đá
Sunwin
kqbd
Xóc đĩa
cm88
kèo nhà cái
cá cược bóng đá
789WIN
tỷ lệ kèo nhà cái
hitclub
kèo nhà cái
789Club
Nhà cái Xocdia88
sunwin
HITCLUB
đánh đề online
qq8876 net
tg88
kubet
fv88
68gamebai
33win
Sunwin
Socolive
tỷ lệ kèo
kết quả bóng đá
sunwin
ta88
https://go88n.co/
kèo bóng đá hôm nay
kèo nhà cái
hello88
hitclub
KÈO NHÀ CÁI
XÓC ĐĨA ONLINE
lô đề trực tuyến
đánh bài
kèo nhà cái 5
Xóc đĩa
tỷ lệ kèo nhà cái
Kèo nhà cái
game bài đổi thưởng
https://ae888.co.com/
bắn cá đổi thưởng
au88
789bet
rikvip
hitclub
sunwin
lô đề online
Exness
kubet
GG88 COM
kết quả bóng đá
RR88
FB88
fb88
kèo nhà cái
kèo nhà cái
lô đề online
AO88
kèo bóng đá
lô đề online
hitclub
go88
Tải go88
go88
hitclub
hit club
KQBD
Vb88
X8
tỷ lệ kèo
s666
s66
kèo nhà cái 5