Ôn tập giữa học kì 2 Tiếng Việt lớp 3 Chân trời sáng tạo

• Chiếc áo của hoa đào – Đọc từ “Sáng ba mươi Tết…” đến “đẹp đến như vậy.” – Khi mùa xuân đến, các loài hoa bất chợt nhận ra điều gì?
• Từ bản nhạc bị đánh rơi – Đọc từ “Ngay từ những nốt nhạc đầu tiên…” đến “sáu tuổi.” – Vì sao mọi người đều tấm tắc khen bản nhạc của Mô-da?
• Cuộc chạy đua trong rừng – Đọc từ đầu đến “một nhà vô địch…” – Hình ảnh ngựa con hiện lên trên mặt nước có gì đẹp?
• Giọt sương – Đọc từ “Nghe thấy những lời thì thầm…” đến “bầu trời mùa thu…” – Nhờ đâu mà giọt sương nhỏ không mất đi?

Trả lời: Em chọn một truyện, đọc đoạn được chỉ rồi trả lời:

• Chiếc áo của hoa đào: các loài hoa ngỡ ngàng thấy cái cây gầy guộc mọi ngày nay đã khoác lên mình một chiếc áo hoa tuyệt đẹp.
• Từ bản nhạc bị đánh rơi: mọi người khen vì bản nhạc trong sáng, đáng yêu, dù người sáng tác mới chỉ là cậu bé sáu tuổi.
• Cuộc chạy đua trong rừng: ngựa con soi bóng thấy mình mặc bộ đồ nâu óng, bờm dài chải chuốt, trông oai vệ như một nhà vô địch.
• Giọt sương: giọt sương không mất đi vì nó đã hoà vào tiếng hót của chú chim vành khuyên.

Trả lời: Đây là tên địa danh nên tiếng nào cũng viết hoa chữ cái đầu: Quốc Oai, Ứng Hoà, Yên Viên. Chú ý chữ hoa Q, Ư, Y có nét kéo xuống dưới dòng kẻ; dấu sắc của “Ứng” đặt trên chữ Ư.

Rủ nhau xem cảnh Kiếm Hồ
Xem cầu Thê Húc, xem chùa Ngọc Sơn
Đài Nghiên, Tháp Bút chưa mòn
Hỏi ai gây dựng nên non nước này?
(Ca dao)

Trả lời: Bài ca dao lục bát: dòng 6 tiếng lùi vào hơn dòng 8 tiếng; chữ đầu dòng viết hoa. Các tên riêng cần viết hoa đủ: Kiếm Hồ, Thê Húc, Ngọc Sơn, Đài Nghiên, Tháp Bút. Dòng cuối là câu hỏi nên kết thúc bằng dấu chấm hỏi.

• Đua ghe ngo – Đọc từ “Gần trưa…” đến “đưa ghe tiến về đích.” – Cuộc đua ghe ngo bắt đầu thế nào?
• Quảng cáo – Đọc từ đầu đến “bất ngờ, thú vị.” – Em thích tiết mục văn nghệ nào nhất? Vì sao?
• Cô gái nhỏ hoá “kình ngư” – Đọc từ đầu đến “siêu kình ngư” Nguyễn Thị Ánh Viên. – Ai là người có đóng góp lớn cho kì tích của đoàn thể thao Việt Nam? Người đó là vận động viên môn gì?
• Những đám mây ngũ sắc – Đọc từ “Thời điểm hoàng hôn…” đến “trên nền trời.” – Em thích hình ảnh nào của bầu trời trên đảo Trường Sa lúc hoàng hôn?

Trả lời:

• Đua ghe ngo: gần trưa, hai bên bờ sông chật kín người xem; tiếng còi hiệu vang lên, các đội đồng loạt vung mái chèo đưa ghe lao về phía trước.
• Quảng cáo: em chọn một tiết mục ghi trong tờ quảng cáo mà em muốn xem nhất, ví dụ tiết mục ảo thuật, vì nó đầy bất ngờ và vui mắt.
• Cô gái nhỏ hoá “kình ngư”: đó là Nguyễn Thị Ánh Viên, vận động viên môn bơi.
• Những đám mây ngũ sắc: em thích cảnh những đám mây nhiều màu xuất hiện trên bầu trời đảo lúc mặt trời lặn, lung linh như dải lụa.

Cá linh (Theo Nguyễn Quang Sáng).

Trả lời: Đoạn văn tả mùa nước nổi cá linh về. Viết hoa chữ đầu câu, lùi đầu đoạn một ô. Chú ý viết đúng: lai láng, đặc lừ, rằm tháng Bảy, đóng đáy, sền sệt, ngời ngời, thuỷ tinh, chao; tiếng cá kêu được đặt trong ngoặc kép.

a. Mô-Da là nhà soạn nhạc người Áo nổi tiếng thế giới.

b. Ông Lê-ô-Pôn tin rằng con trai mình sẽ trở thành một nhạc sĩ lớn.

c. Tháng Sáu hằng năm, Thủ đô Rô-Ma và các tỉnh thành của nước Ý tưng bừng mở lễ hội hoa.

Trả lời: Tên riêng nước ngoài phiên âm: viết hoa chữ cái đầu tiên, các tiếng sau dấu gạch nối viết thường.

• a. Mô-da
• b. Lê-ô-pôn
• c. Rô-ma

(Áo, Ý là tên nước đã viết đúng.)

a. Trăng, (sao, xao) ✿ đã nhường chỗ cho mặt trời toả ánh nắng mai. Những giọt (sương, xương) ✿ mai còn đọng trên lá cây mâm (sôi, xôi) ✿, cây (sấu, xấu) ✿ hổ,… long lanh như những hạt ngọc. Chim (sẻ, xẻ) ✿ ríu ran gọi nhau. Chú (sóc, xóc) ✿ con tròn xoe mắt nhìn bông hoa dẻ vàng tươi, thơm ngát,… (Theo Võ Thu Hương)

b. Mùa mưa, cỏ cây mướt xanh ngút cả tầm (mắc, mắt) ✿. Hoa dã quỳ, hoa ngũ (sắc, sắt) ✿, cỏ hồng, cỏ đuôi chồn đua nhau khoe (sắc, sắt) ✿. Núi rừng như (mặc, mặt) ✿ áo mới đủ màu: xanh (ngắc, ngắt) ✿, xanh nõn, nâu hồng, vàng thắm, đỏ rực,… (Theo Khuê Minh)

Trả lời:

a. trăng sao, giọt sương, mâm xôi, cây xấu hổ, chim sẻ, chú sóc.

b. tầm mắt, ngũ sắc, khoe sắc, như mặc áo mới, xanh ngắt.

Các bài thơ: Hội xuân – Nghệ nhân Bát Tràng – Chơi bóng với bố – Chuyện hoa, chuyện quả.

Trả lời: Em đọc thuộc 1–2 khổ rồi nói cảm xúc. Ví dụ:

• Chơi bóng với bố: em thấy vui lây với hai bố con, và thương bố mệt mà vẫn chơi cùng con.
• Nghệ nhân Bát Tràng: em khâm phục đôi tay khéo léo vẽ nên cả cảnh đẹp đất nước trên đồ gốm.
• Hội xuân: em thấy náo nức như đang đứng giữa sân trường ngày hội, có hội sách, có trò chơi ngày Tết.

(1) Hoạt động dùng chân điều khiển bóng. (2) Cuộc vui tổ chức chung cho nhiều người tham dự theo phong tục hoặc nhân dịp nào đó. (3) Người diễn vai hài, làm vui cho khán giả. (4) Làm những động tác mềm mại, nhịp nhàng liên tiếp. (5) Đập hai lòng bàn tay vào nhau cho phát ra thành tiếng. (6) Mùa trước mùa đông, sau mùa hè. (7) Có nghĩa trái ngược với khóc.

Ô chữ có sẵn: hàng 1 chữ Đ, hàng 2 HỘI, hàng 3 chữ C, hàng 4 MÚA; các ô hồng tạo thành từ khoá.

Trả lời:

Các chữ ở ô hồng (N – I – Ề – M – V – U – I) ghép thành từ khoá: NIỀM VUI.

Trả lời:

• Chiều thứ Bảy, bố thường dẫn em ra sân vận động đá bóng.
• Tiết mục của chú hề làm cả rạp xiếc cười vang và vỗ tay không ngớt.

Các bài văn: Độc đáo lễ hội đèn Trung thu – Tiếng đàn – Ngọn lửa Ô-lim-pích – Mùa xuân đã về.

Trả lời: Em đọc một đoạn, chọn hình ảnh đẹp, nói vì sao em thích. Ví dụ:

• Tiếng đàn: hình ảnh tiếng đàn như bay ra khu vườn, những cánh ngọc lan nhẹ rơi. Em thấy tiếng đàn và cảnh vật như hoà vào nhau, êm dịu.
• Mùa xuân đã về: hình ảnh mặt trời lên làm tan lớp băng mỏng, muôn loài như sống lại. Em cảm nhận được hơi ấm của mùa xuân.

Sơ đồ “Hoạt động em thích”: Giới thiệu hoạt động (Tên, Thời gian, Địa điểm) – Các sự việc chính – Cảm xúc.

Trả lời: Bài mẫu:

Hoạt động em thích nhất năm nay là Ngày hội đọc sách của trường. Ngày hội diễn ra sáng thứ Bảy đầu tháng Tư, ngay tại sân trường. Từ sớm, mỗi lớp đã dựng một gian sách, trang trí bằng hoa giấy và tranh vẽ. Lớp em mang đến gần một trăm cuốn truyện để các bạn cùng đọc và trao đổi. Sau phần khai mạc, chúng em được nghe một chú nhà văn kể chuyện về nghề viết. Tiếp đó là cuộc thi kể chuyện theo sách, bạn Lan lớp em đoạt giải Nhì. Cuối buổi, em đổi được cuốn Dế Mèn phiêu lưu kí mà em mong đọc từ lâu. Ngày hội giúp em yêu sách hơn. Em mong năm sau trường lại tổ chức.

Bài đọc: Hoa thắp lửa (Phạm Duy Nghĩa).

Trả lời: Bài có 3 đoạn: cây gạo bà nội trồng trước nhà Thắm; bà mất, cây buồn rồi khô héo, lời mẹ dạy Thắm yêu cây cỏ; nay chỗ ấy là bãi cải nhưng Thắm vẫn nhớ cây gạo và nhớ bà. Đọc giọng nhẹ, hơi buồn ở đoạn 2 và đoạn 3.

a. Cây gạo trước nhà Thắm do ai trồng? (ba tranh: bà cụ, người phụ nữ đội nón, bé gái)

b. Tháng Ba, cây gạo thay đổi thế nào? (Nở hoa đỏ ối một góc trời – Thưa thớt rồi rụng lá, héo khô – Nở vàng cả bến sông)

c. Theo mẹ Thắm, vì sao cây gạo ra hoa thưa thớt rồi rụng lá, héo khô?

d. Vì sao khi hoa cải nở vàng và chim chóc bay về ven sông, Thắm thấy nhớ bà nội?

e. Tìm từ ngữ có nghĩa trái ngược với mỗi từ sau: buồn, mới, nhớ.

g. Đặt một câu có hình ảnh so sánh về hoa gạo.

Trả lời:

a. Do bà nội trồng (chọn tranh bà cụ).

b. Nở hoa đỏ ối một góc trời.

c. Mẹ bảo cây buồn vì nhớ bà; theo mẹ, cây cũng biết thương nhớ người đã trồng và chăm nó.

d. Vì chỗ bãi cải ấy trước kia có cây gạo của bà; nhìn cảnh cũ, Thắm nhớ cây gạo đỏ rực và nhớ người bà đã trồng nó.

e. buồn – vui; mới – cũ; nhớ – quên.

g. Mỗi chùm hoa gạo đỏ rực như một ngọn đuốc thắp sáng cả góc sông.

a. Bóng đá bơi lội cờ vua võ thuật là những môn thể thao được trẻ em yêu thích.

b. Lớp em tham gia tốp ca diễn kịch nhảy dân vũ.

c. Sáng sớm khi mặt trời vừa lên những chú chim đã cất tiếng véo von.

Trả lời:

a. Bóng đá, bơi lội, cờ vua, võ thuật là những môn thể thao được trẻ em yêu thích. (ngăn các từ cùng loại)

b. Lớp em tham gia tốp ca, diễn kịch, nhảy dân vũ. (ngăn các hoạt động)

c. Sáng sớm, khi mặt trời vừa lên, những chú chim đã cất tiếng véo von. (ngăn phần chỉ thời gian với phần còn lại; dấu phẩy sau “Sáng sớm” có thể có hoặc không)

a. Ôi chao, con cá sấu to quá! Mình dài có đến hơn năm mét. Chỗ quãng bụng giữa, ước chừng một vòng rưỡi tay người lớn ôm mới giáp. (Đoàn Giỏi)

b. Các bạn hoa tầm xuân đua nhau gọi:
– Cô đi đâu mà vội thế? Ở đây chơi với chúng em một chút nào! (Theo Xuân Quỳnh)

Trả lời:

• Câu cảm (đoạn a): “Ôi chao, con cá sấu to quá!” – có từ “Ôi chao”, “quá”, bộc lộ sự ngạc nhiên.
• Câu khiến (đoạn b): “Ở đây chơi với chúng em một chút nào!” – lời mời, rủ, có từ “nào”.

Các câu còn lại là câu kể hoặc câu hỏi.

Trả lời:

• Câu cảm: Chà, chú mèo con nhà em đáng yêu quá!
• Câu khiến: Các bạn đừng bẻ cành cây phượng nhé!

Bốn tranh: 1. Hai bạn quyết định … (đôi bàn tay nâng cây non) 2. Dưới bức vẽ, … 3. Giờ Tiếng Việt, … 4. Trong lễ chào cờ đầu tuần, …

Trả lời: Bài mẫu (viết theo tranh):

Thấy cây xanh quanh trường ngày càng ít, Nam và Minh quyết định vẽ một bức tranh kêu gọi mọi người trồng cây. Hai bạn vẽ đôi bàn tay đang nâng niu một cây non xanh mướt. Dưới bức vẽ, các bạn viết dòng chữ nhắc mọi người cùng giữ gìn màu xanh. Giờ Tiếng Việt, Nam và Minh mang tranh lên giới thiệu ý tưởng với cả lớp. Cô giáo khen và cả lớp vỗ tay hưởng ứng. Trong lễ chào cờ đầu tuần, hai bạn được đứng trước toàn trường để trình bày bức tranh. Sau đó, nhiều lớp đã đăng kí trồng thêm cây ở góc sân. Em thấy một việc làm nhỏ cũng có thể lan toả để môi trường xanh hơn.

Trả lời: Em chép đoạn văn lên giấy màu, vẽ thêm hình cây xanh hoặc trái đất, rồi dán ở góc “Bảo vệ môi trường” của lớp để các bạn cùng đọc và góp ý.