Kết bài Đoàn thuyền đánh cá hay nhất – 12 mẫu tổng kết, liên hệ

Đoàn thuyền đánh cá của Huy Cận là bài ca rộn ràng về biển cả và con người lao động. Khép lại trang thơ, ta vẫn như nghe tiếng hát của ngư dân vang trên sóng và thấy đoàn thuyền đầy cá trở về trong nắng sớm.

Với thể thơ bảy chữ khỏe khoắn, nhịp điệu như lời hát, cùng bút pháp lãng mạn giàu liên tưởng, Huy Cận đã dựng nên trong Đoàn thuyền đánh cá một bức tranh biển trời rực rỡ sắc màu, từ hoàng hôn đỏ lửa, đêm trăng vàng sóng sánh đến bình minh hồng tươi. Giữa bức tranh ấy, người ngư dân hiện lên với dáng vóc lớn lao, say mê công việc và giàu lòng biết ơn biển cả. Sự hòa quyện giữa vẻ đẹp đất trời và vẻ đẹp con người đã làm nên giá trị đặc sắc, bền lâu của bài thơ.

Gần bảy mươi năm sau ngày ra đời, Đoàn thuyền đánh cá vẫn thường được nhắc tới đầu tiên khi người ta nói về chặng thơ mới mẻ của Huy Cận sau Cách mạng. Bài thơ đánh dấu bước chuyển từ một hồn thơ cô đơn trước vũ trụ sang một hồn thơ hân hoan, tin yêu cuộc đời. Không chỉ có ý nghĩa với sự nghiệp của tác giả, bài thơ còn góp vào thơ ca dân tộc những năm dựng xây một bức tranh lao động đẹp đẽ, giàu sức sống.

Bài thơ Đoàn thuyền đánh cá mở ra với “Mặt trời xuống biển như hòn lửa” và khép lại với “Mặt trời đội biển nhô màu mới”. Hai hình ảnh mặt trời ở đầu và cuối bài tạo nên một vòng tuần hoàn của vũ trụ, cũng là trọn vẹn một chuyến biển của ngư dân. Nhưng mặt trời buổi sáng đã mang màu mới, như niềm vui và thành quả lao động đang tỏa sáng. Cách tổ chức ấy cho thấy tài năng của Huy Cận và niềm tin của ông vào cuộc đời mới.

Đọc Đoàn thuyền đánh cá, em hiểu rằng đằng sau mỗi bữa ăn có cá tươi là cả một đêm thức trắng giữa sóng gió của những người dân chài. Huy Cận đã giúp em nhìn công việc nặng nhọc ấy bằng con mắt trân trọng và đầy chất thơ. Bài thơ nhắc em biết quý sức lao động của mọi người quanh mình, và tự nhủ rằng chỉ khi làm việc bằng tất cả niềm say mê, con người mới tìm thấy niềm vui thật sự như những ngư dân năm ấy.

Ngày nay, những con thuyền của ngư dân Việt Nam vẫn vươn khơi xa, không chỉ đánh bắt hải sản mà còn góp phần giữ gìn chủ quyền biển đảo. Đọc lại Đoàn thuyền đánh cá của Huy Cận, ta càng thấm thía tình yêu biển, lòng biết ơn biển mà ông gửi gắm. Bài thơ nhắc thế hệ trẻ biết trân trọng tài nguyên biển, biết yêu quý những người con đang ngày đêm bám biển, để biển quê hương mãi giàu đẹp như trong những câu thơ năm nào.

Nếu đặt Đoàn thuyền đánh cá bên cạnh Tràng giang, bài thơ Huy Cận viết trước Cách mạng, ta sẽ thấy rõ hai thế giới khác nhau. Ở Tràng giang, con người lẻ loi trước sông dài trời rộng, lòng đầy nỗi sầu. Ở Đoàn thuyền đánh cá, con người vẫn đứng giữa vũ trụ bao la, nhưng đã làm chủ con thuyền, làm chủ biển khơi và cất tiếng hát. Sự đổi thay ấy là kết quả của cuộc đời mới mà Cách mạng đem lại, và cũng là minh chứng cho sức sống bền bỉ của hồn thơ Huy Cận.

Khép lại Đoàn thuyền đánh cá, Huy Cận để tiếng hát vang lên lần cuối: “Câu hát căng buồm với gió khơi / Đoàn thuyền chạy đua cùng mặt trời”. Con người không còn chờ thiên nhiên mà chạy đua với thiên nhiên, mang theo khoang thuyền đầy cá và niềm vui chiến thắng. Hình ảnh khỏe khoắn ấy khép lại bài thơ trong ánh sáng rực rỡ, để lại trong lòng người đọc niềm tin vào sức mạnh của người lao động và vào ngày mai tươi sáng.

Hai khổ thơ đầu của Đoàn thuyền đánh cá đã mở ra một không gian hoàng hôn kì vĩ và một tâm thế ra khơi đầy hào hứng. Bằng những liên tưởng mới lạ cùng lời hát ngợi ca biển giàu, Huy Cận cho thấy con người lao động bước vào đêm tối mà lòng vẫn rực sáng niềm tin. Đoạn thơ là khúc dạo đầu thật đẹp, chuẩn bị cho bức tranh đánh cá đêm trăng lộng lẫy ở những khổ tiếp theo.

Qua cảnh đánh cá trong đêm, Huy Cận đã tạc nên tượng đài người lao động trên biển: chủ động dò luồng, bủa lưới, và khi trời hửng sáng thì “Ta kéo xoăn tay chùm cá nặng”. Đó là vẻ đẹp của sức khỏe, của sự cần cù và niềm vui được mùa. Bức tranh lao động trong Đoàn thuyền đánh cá vì thế vừa chân thực vừa bay bổng, thể hiện lòng tự hào của Huy Cận về những người dân chài nay đã làm chủ biển khơi, làm chủ cuộc đời.

Khổ thơ cuối của Đoàn thuyền đánh cá là cảnh trở về trong ánh bình minh rực rỡ, khép lại hành trình một đêm lao động. Tiếng hát lại vang lên, nhưng giờ là tiếng hát của niềm vui thu hoạch; con thuyền như đang thi tài với mặt trời, còn khoang thuyền thì lấp lánh ánh cá. Với những hình ảnh phóng đại mà đầy sức sống, Huy Cận đã kết thúc bài thơ trong không khí hân hoan, gửi gắm niềm tin vào những ngày mai rạng rỡ của quê hương.

Có những bài thơ đọc xong ta nhớ một hình ảnh, có những bài thơ ta nhớ cả một âm thanh. Đoàn thuyền đánh cá của Huy Cận cho người đọc giữ lại cả hai: hình ảnh đoàn thuyền giữa biển trời lộng lẫy và âm vang tiếng hát không dứt. Thơ ca ở đây không tách khỏi đời sống mà bước ra từ chính nhịp lao động của con người. Bài thơ vì thế cũng nhắc chúng ta một điều giản dị: khi con người được sống và lao động trong tự do, cái đẹp sẽ nảy nở ở khắp mọi nơi, kể cả giữa đêm biển mênh mông.