Bài 5: Ôn tập và kể chuyện: Sự tích hoa ngọc lan (Chủ đề 19) – Tiếng Việt 1 Chân trời sáng tạo

Sách in mười bông hoa vàng, mỗi bông ghi một vần đã học trong chủ đề (oa, oay, uê, oac, oe… và oang). Bên cạnh là bài thơ Mùa hoa của Phạm Châu Lê, 12 dòng chia 3 khổ, mỗi dòng 4 tiếng.

Trả lời:

• Con đọc các vần trên bông hoa, mỗi vần nói một tiếng đã học: hoa, xoay, tuế, khoác, xoè, hoạt, ngoan, thuỷ, oải, choàng.
• Bài thơ có đủ mười vần vừa ôn: toả (oa), khoe (oe), Huệ (uê), Nhuỵ (uy), Oải (oai), xoay (oay), khoác (oac), thoát (oat), xoan (oan), Hoàng (oang).
• Nội dung: buổi sáng nắng lên, rất nhiều loài hoa cùng nở, mỗi loài một vẻ, chim hót vui đón mùa hoa đến.
• Đọc thơ: mỗi dòng 4 tiếng, ngắt nhịp 2/2, nghỉ ở cuối dòng, giọng vui tươi.

Trả lời: Con chỉ cần nêu hai, ba loài, ví dụ: hoa oải hương, hoa huệ, hoa cúc. Bài thơ còn nhắc đến hoa phượng và hoa xoan. (Chò nâu là một loài cây có quả bay xoay tròn, hoàng yến là một loài chim, không phải hoa.)

Trả lời: Từ chỉ màu sắc của hoa huệ là trắng (huệ trắng).

Dòng ô li in mẫu: rất nhiều loài hoa. Nhìn – viết: hai dòng thơ cuối.

Trả lời:

• rất nhiều loài hoa: rất (vần ât, dấu sắc), nhiều (nh nối iêu, dấu huyền), loài (vần oai, dấu huyền trên a), hoa (vần oa). Chữ h, l cao 5 li.
• Nhìn – viết hai dòng cuối bài thơ (dòng 11 và 12): viết mỗi dòng một hàng, chữ đầu dòng viết hoa, cuối bài có dấu chấm. Viết xong, con soát lại với sách.

Bốn tranh, dưới mỗi tranh là một câu hỏi gợi ý: (1) Thần sắc đẹp quyết định làm điều gì cho các loài hoa? (2) Thần hỏi các loài hoa điều gì? (3) Vì sao hoa ngọc lan không muốn nhận phần hương của mình? (4) Cuối cùng, loài hoa nào có mùi hương thơm nhất?

Trả lời: Thầy cô kể chuyện, con nghe rồi dựa vào câu hỏi dưới tranh để kể lại:

• Tranh 1: Thuở xưa, cây nào cũng chỉ có lá, chưa có hoa. Thần sắc đẹp cầm bút vẽ hoa cho các loài cây và muốn tặng thêm hương thơm. Có điều, bình hương ít quá, chẳng chia đủ cho mọi loài; thần bèn chọn tặng cho những hoa tốt bụng.
• Tranh 2: Thần lần lượt hỏi từng loài hoa: nếu có hương thơm thì sẽ dùng để làm gì. Hoa hồng xin nhờ gió đưa hương đi khắp nơi, nên được thần tặng hương. Râm bụt chỉ muốn khoe với các bạn, nên không được tặng.
• Tranh 3: Bình hương gần cạn thì thần gặp ngọc lan. Ngọc lan rất muốn có hương nhưng xin nhường cho cỏ, vì cỏ không có hoa đẹp mà hằng ngày còn bị người và vật giẫm lên. Nói xong, ngọc lan bật khóc.
• Tranh 4: Thần rất xúc động, rót cho ngọc lan nhiều hương hơn mọi loài hoa khác. Vì thế, đến nay hoa ngọc lan vẫn thơm nhất.

Câu chuyện khen tấm lòng biết nghĩ cho bạn của hoa ngọc lan: ai biết nhường nhịn, thương người khác sẽ được mọi người yêu quý.