Sự tích hoa mào gà là một câu chuyện cổ tích Việt Nam đầy ý nghĩa, mang đến bài học về tình yêu thương và sự hy sinh. Qua từng trang truyện, hình ảnh hoa mào gà hiện lên như biểu tượng của lòng kiên trì và sức sống mãnh liệt.
Ngày xưa, chú gà nào cũng có một cái mào đỏ rất đẹp như mào các chú gà trống bây giờ. Một buổi sớm, gà Mơ soi mình trong vũng nước và sung sướng thấy cái mào rực rỡ nằm trên đỉnh đầu của mình như một chùm hoa đỏ rực. Gà Mơ khoan khoái đập cánh và hát bài hát quen thuộc của họ nhà gà: “Cục ta cục tác, mào ta đã mọc, cục ta cục tác, mào ta đã mọc”.
Mọi vật quay qua nhìn gà Mơ và cùng xuýt xoa: “Chiếc mào mới xinh xắn làm sao, trông Gà Mơ thật đáng yêu”. Gà Mơ đi tung tăng khắp nơi kiếm mồi. Nó đến bên bể nước và nghe có tiếng khóc ti tỉ. Nó dừng lại nghiêng đầu, chớp chớp đôi mắt và lắng tai nghe. Thì ra, đó là một cây màu đỏ tía đang tấm tức khóc một mình. Gà Mơ đang vui sướng, thấy bạn buồn, Mơ bỗng bối rối. Nó vội vàng chạy đến khẽ hỏi:
– Bạn sao thế?
Cây rơi hạt nước mắt trong suốt như hạt sương xuống gốc và sụt sịt bảo:
– Các cây quanh đây, cây nào cũng có hoa mà chỉ mỗi mình tôi là không có hoa.

Chưa nói dứt câu, cây lại bật khóc, nước mắt cứ rơi xuống thánh thót. Gà Mơ an ủi bao nhiêu cũng không làm cây nín. Gà Mơ nghĩ một lúc rồi quyết định:
– Tôi cho bạn bông hoa đỏ trên đầu tôi nhé.
Cây sung sướng vẫy lá rối rít:
– Thế bạn cho tôi thật nhé! Cám ơn bạn!
Sáng hôm sau, mọi người ngạc nhiên khi thấy chiếc mào đẹp đẽ của gà Mơ biến đâu mất. Còn cái cây bên bể nước thì lại nở một chùm hoa rực rỡ y hệt chiếc mào của Gà Mơ.
Cây hoa sung sướng vươn mình đón ánh mặt trời nhuộm cho bông hoa thêm đỏ thắm. Cây khe khẽ kể cho mọi người nghe câu chuyện về lòng tốt của Gà Mơ. Thế là mọi người gọi cây đó là cây hoa mào gà. Trên đầu Gà Mơ bây giờ cũng nhú lên một chiếc mào mới nho nhỏ, xinh xinh rồi đấy.
Ý nghĩa truyện Sự tích hoa mào gà
Niềm vui vừa có đã đem cho
Gà Mơ vừa soi mình thấy chiếc mào đỏ rực, vừa được muôn loài khen, thì gặp một cái cây đang khóc. Chú có thể tiếp tục vui với món quà của riêng mình, nhưng lại chọn tặng nó cho người bạn buồn bã. Điều làm truyện cảm động là Gà Mơ cho đi đúng lúc mình đang hạnh phúc nhất, chứ không phải khi đã chán.
Nỗi buồn vì thấy mình thua kém
Cái cây khóc vì cây nào xung quanh cũng có hoa, chỉ riêng mình không có. Đó là cảm giác rất quen với trẻ nhỏ: thấy bạn có thứ mình không có. Truyện không chê cái cây ghen tị, mà cho nó gặp được một người bạn biết lắng nghe và an ủi bằng việc làm cụ thể.
Cho đi không làm mình nghèo đi
Hôm sau, cây nở chùm hoa y hệt chiếc mào, còn trên đầu Gà Mơ đã nhú lên một chiếc mào mới nho nhỏ. Cái kết nhẹ nhàng ấy gửi tới các em một niềm tin: lòng tốt không làm ai mất mát, nó sẽ lại được vun đầy theo cách riêng của nó.
Truyện Sự tích hoa mào gà trong sách giáo khoa
- Tiếng Việt 3, bộ Kết nối tri thức với cuộc sống, tập hai, Bài 7 “Mặt trời xanh của tôi”: phần Nói và nghe, kể chuyện Sự tích hoa mào gà (trang 33–34). Xem Bài 7: Mặt trời xanh của tôi – Tiếng Việt lớp 3 Kết nối tri thức.
- Tiếng Việt 3, bộ Chân trời sáng tạo, tập hai, Bài 4 “Mênh mông mùa nước nổi”: phần Nói và nghe, nghe – kể Sự tích hoa mào gà (trang 104).
Câu hỏi thường gặp
Vì sao gọi là cây hoa mào gà?
Vì cây được Gà Mơ tặng chiếc mào đỏ, hôm sau nở chùm hoa giống hệt chiếc mào ấy; cây kể lại lòng tốt của Gà Mơ nên mọi người gọi là cây hoa mào gà.
Truyện Sự tích hoa mào gà khuyên điều gì?
Truyện khuyên biết chia sẻ, an ủi bạn bè khi bạn buồn, sẵn lòng cho đi những gì mình quý. Đọc thêm những sự tích loài cây, loài hoa: Sự tích cây thì là, Sự tích hoa Mai vàng và Sự tích cây vú sữa.